Het URBACT-programma is een Europees territoriaal samenwerkingsprogramma dat stedelijke besturen ondersteunt in het ontwikkelen van geïntegreerde en duurzame oplossingen voor lokale uitdagingen, via uitwisseling, leren en capaciteitsopbouw.
URBACT lanceerde in 2024 een oproep voor het indienen van goede praktijken door Europese steden. Met deze oproep wil het programma steden ondersteunen bij het ontwikkelen van duurzaam en geïntegreerd stedelijk beleid, via internationale samenwerking, kennisdeling en capaciteitsopbouw. Eind juni 2024 besliste Stad Gent om twee praktijken in te dienen: het Urban Living Lab "Comon" (een samenwerkingsverband tussen Stad Gent, Ugent, imec en de CVSO De Waalse Krook) en de stadsvernieuwingsprogramma's (Urban Renewal Programma's for Neighbourhoods) van de Dienst Stedelijke Vernieuwing. De voorgestelde praktijken voldeden aan de URBACT-criteria van impact, participatie, integratie, overdraagbaarheid en relevantie op Europees niveau.
Op 29 oktober 2024 kregen beide Gentse praktijken het URBACT Good Practice-label toegekend. Hoewel hier geen financiële prijs aan verbonden is, opent dit label wel de deur naar deelname aan een gesubsidieerd URBACT Transfer Network, dat focust op het delen en versterken van erkende praktijken tussen Europese steden. De zichtbaarheid is hoog, met vermelding op Europese communicatiekanalen en de recente deelname aan het URBACT City Festival in april 2025 in Wroclaw (Polen).
Op basis van deze erkenning lanceerde URBACT een nieuwe oproep tijdens het City Festival voor Transfer Networks, waarin lokale besturen kunnen intekenen als leadpartner of projectpartner. Het Transfer Network biedt de mogelijkheid om de erkende praktijk over te dragen aan andere steden en tegelijk de eigen werking te versterken. Het voorziene budget bedraagt 750.000 EUR per netwerk (met maximum acht partners) over een periode van 2,5 jaar.
Naar aanleiding van deze oproep voor URBACT Transfer Networks zal Stad Gent deelnemen aan één netwerk als leadpartner voor het netwerk Urban Echo, op basis van de goede praktijk van de Dienst Stedelijke Vernieuwing. Dit netwerk verenigt zes Europese steden — Pezinok (Slovakije), Perugia (Italië), Cluj-Napoca (Roemenië), Düsseldorf (Duitsland), Las Gabias (Spanje) en Gent — met als doel hun capaciteit voor geïntegreerde en participatieve wijkvernieuwing te versterken. Gent draagt hierbij haar methodologie rond langetermijnprogramma’s voor buurtgerichte stadsvernieuwing over, met aandacht voor aanpassing aan lokale contexten. Tegelijk wordt Gent’s eigen kader verrijkt via peer feedback, evaluatie-instrumenten en wederzijds leren.
Elke stad mag slechts aan maximum twee URBACT-netwerken deelnemen, één als leadpartner en één als projectpartner. Het Urban Living Lab "Comon" zet geen Transfer Network op.
De deadline voor indiening van de projectaanvraag is vastgelegd op 30 juni 2025. Bij de aanvraag moet ook een formele letter of commitment (toegevoegd als bijlage) van het lokaal bestuur worden toegevoegd, waarmee de Stad Gent zich officieel engageert voor deelname aan het URBACT Transfer Network.
Het team Strategische Subsidies van de Dienst Internationale Netwerken en Subsidies ondersteunt de betrokken stadsdienst bij de opmaak van de projectaanvraag, de budgetbesprekingen en – in geval van goedkeuring – ook bij de verdere opvolging en rapportering van het project. Het aanvraagdossier (ontwerp als bijlage) wordt momenteel in samenwerking met de internationale partners afgerond, met als doel de indiening tegen de uiterste deadline van 30 juni 2025.
Bij goedkeuring start het netwerk op 1 november 2025 en loopt gedurende 30 maanden. Het toegekende URBACT-budget is bedoeld voor personeelskosten (op basis van bestaande formatie met een eigen bijdrage van 35% onder de vorm van personeelstijd bestaande werking), overhead, reis- en verblijfskosten in het kader van studiebezoeken, de organisatie of hosting van een lokaal studiebezoek, communicatie-inspanningen, beperkte externe expertise en eventueel klein materiaal. Kosten voor implementatie van acties of infrastructuur zijn uitgesloten van financiering.
Voor het netwerk waarbij Stad Gent optreedt als leadpartner wordt een budget geraamd van ongeveer 200.000 euro voorzien voor Stad Gent. Dit budget zal gebruikt worden voor niet-reguliere exploitatiekosten die gelinkt zijn aan de uitvoering van het project (o.a. organisatie meetings, kosten gelinkt aan financieel management). Dit bedrag valt binnen het totaalbudget van 750.000 euro per netwerk, dat verdeeld wordt over alle partners en loopt over een periode van 30 maanden.
Bijkomend voorziet het programma 160.000 euro per netwerk voor centrale expertiseondersteuning, die rechtstreeks door URBACT wordt aangestuurd en gefinancierd.
Er wordt beslist om deel te nemen aan een URBACT Transfer Netwerk en het bijhorende projectvoorstel in te dienen. URBACT biedt steden een unieke kans om beproefde stedelijke praktijken verder te verdiepen, te vertalen naar de eigen context en beleidsinnovatie te versnellen via samenwerking met Europese partners. Deze deelname sluit nauw aan bij Gentse beleidsdoelstellingen rond leefkwaliteit, participatie en klimaatneutraliteit, en draagt bij aan de versterking van de internationale positionering van Gent als een innovatieve en lerende stad.
Keurt goed de indiening van het URBACT Transfer Netwerk "URBAN ECHO", rond stadsvernieuwingsprogramma’s van de Dienst Stedelijke Vernieuwing (als leadpartner); zoals gevoegd in de bijlage.
Verklaart het engagement van Stad Gent tot deelname aan het netwerk zoals geformaliseerd in de toegevoegde letter of commitment, en belast het team Strategische Subsidies met de verdere opvolging van het indieningsproces en projectondersteuning bij eventuele goedkeuring.