2020_GRMW_01387 - Subsidieovereenkomst Toekenning van een subsidie voor Creatieve én Culturele sector: digitaal connecteren en delen - Goedkeuring

• Het Decreet over het lokaal bestuur van 22 december 2017, artikel 2.

• Het Decreet over het lokaal bestuur van 22 december 2017, artikel 40, § 1.

Gent is een broedplaats voor startende technologiebedrijven. De regio Gent telt van alle steden in Vlaanderen de meeste nieuwe technologische startups sinds 2010. Stad Gent wil de toekomstgerichte, economische groeiclusters zoals BioTech en Life Sciences, CleanTech, HealthTech en digitale economie ondersteunen in hun groei. Om de evoluties van een lokaal ecosysteem te  kunnen monitoren is het noodzakelijk te beschikken over voldoende en betrouwbare data. Stad Gent zet sinds 2018 dan ook in op het het in kaart brengen (mappen) en monitoren van het ecosysteem van startups en scaleups dmv een digitale tool: de Startupmap (https://startupmap.gent/). Deze online tool integreert data van verschillende databronnen en geeft een beeld op welke bedrijven actief zijn in een ecosysteem; hun omzet, aantal werknemers, kapitaalrondes, ... Het biedt de mogelijkheid om de data te analyseren én heeft ook een publiek portaal. De Startupmap was een eerste stap, opzet is om ook voor andere ecosystemen een monitoring tool uit te bouwen.  

Inspelend op de noden in de creatieve economie werd in november 2019 door Stad Gent en vzw Designplatform Gent Oost-Vlaanderen (werknaam Ministry of Makers) het Makersplatform (https://makersplatform.gent/dashboards/home) gelanceerd, een online platform voor creatieve ondernemers en makers. Voor dit platform werd geopteerd om gebruik te maken van dezelfde online tool als de Startupmap, dit was mogelijk binnen de lopende opdracht van de leverancier We Connect Data. Het gaf de mogelijkheid om het Makersplatform op heel korte termijn op te zetten, gebruikmakend van de kennis aanwezig binnen de Dienst Economie. En het paste ook in de lijn om voor alle ecosystemen een gelijkaardige monitoring op te zetten. Bijkomend voordeel is ook dat het mogelijkheden biedt om data van de verschillende ecosystemen makkelijk aan elkaar te koppelen, op termijn ook ecosysteem overschrijdende analyses te maken.

Het opzet van het Makersplatform is meervoudig: 

• de creatieve community beter in kaart brengen, zichtbaarder maken
• meer samenwerking en kruisbestuiving stimuleren en zo de community versterken
• het gebruik van ruimtes en infrastructuur optimaliseren, door ze zichtbaar te maken en het gedeeld gebruikt te stimuleren.

Uit contacten met het Gents Kunstenoverleg is gebleken dat gelijkaardige noden ook leven in de cultuursector, meer specifiek op vlak van ruimte en op vlak van actuele en dynamische data. Beide sectoren liggen sluiten dan ook nauw op elkaar aan. 

Zo ontstond bij Gents Kunstenoverleg en Design Platform Geen Oost-Vlaanderen (werknaam: Ministry of Makers) de wens om het bestaande Makersplatform uit te breiden: door ook de cultuursector mee op te nemen maar ook door extra functionaliteiten toe te voegen. Zo ontstond het project: “Creatieve én Culturele sector: connecteren en delen”.

Met ‘Creatieve én Culturele sector: connecteren en delen’ wil dit Gents partnerschap een innovatief, AI-aangedreven platform uitbouwen dat de mobiliteit van kunstenaars en makers in de stad Gent wil stimuleren en versterken. 

Gent wordt zoals vele steden in Europa geconfronteerd met grote maatschappelijke uitdagingen op het gebied van energietransitie, klimaatadaptatie, voedselzekerheid, mobiliteit en maatschappelijk welzijn. Onze manier van leven, creëren, produceren en consumeren dwingt ons tot een fundamentele sociaal-maatschappelijke en economische transitie. Dit partnerschap wil het creatief potentieel aan mensen, middelen en ruimte centraal stellen en de transitie naar een regeneratieve economie stimuleren.

Een belangrijke struikelblok hierin is de toenemende druk op het ruimtegebruik. Enerzijds zorgt de groeiende gentrificatie voor een aanzienlijk verlies van betaalbare plaatsen voor kunstenaars en makers om te wonen, werken en hun werk te delen terwijl betaalbare ruimtes net essentieel zijn voor een dynamische, vitale stadscultuur. Anderzijds is er wel ruimte beschikbaar verspreidt over verschillende sectoren en actoren (private verhuurmarkt, scholen, bedrijven, …). Het gaat dan vaak over zogenaamde ‘rest’ruimtes, die ruimtes ingekapseld in een andere functie die niet fulltime gebruikt wordt (bv. vergaderzalen/auditoria bij bedrijven, ateliers voor dag/avondopleiding, …). Op dit moment heeft niemand in Gent zicht op de beschikbare werkplekken, waardoor het potentieel onderbenut blijft. Er is een duidelijk nood aan matchmaking om vraag en aanbod aan elkaar te linken. 

Het project wenst, samen met een derde partner een extra functionaliteit te bouwen, adhv een open data aanpak, met het oog op het delen van werkruimte. Zo bieden ze aan  culturele en creatieve makers, mensen met meestal beperkte middelen en snel wisselende behoeften, een digitale tool om snel en goedkoop een tijdelijke werkplek in Gent te vinden en te boeken. Zo ontstaat een digitale community voor het delen van ruimte: repetitielokalen, kantoorruimte en co-working, kleine en grote zalen met elkaar verbinden, infrastructuur en gereedschap delen, … een nieuw model voor de beperkte ruimte voor kunstenaars en creatieve ondernemers in de stad. 

Een andere gedeelde uitdaging is actuele data. Binnen de cultuursector wordt er in functie van een nieuwe subsidieronde wel een architectuurtekening gemaakt die een grondig beeld tekent maar deze data worden tussentijds niet geactualiseerd. De data van de architectuurtekening, die momenteel gemaakt wordt, vormt de basis voor de uitbreiding van het Makersplatform naar de culturele sector. De uitdaging naar de toekomst toe is om de data actueel te houden. Gents Kunstenoverleg en het Ministry of Makers engageren zich om elk hun community te activeren. Daarnaast wordt er ook gezocht naar bovenlokale verbanden en middelen om deze opdracht te vrijwaren. 

Ook Greentrack en hun 56 culturele ledenorganisaties in Gent ondersteunen het project met hun expertise in het bijhouden van milieu-indicatoren en het opstellen van actieplannen voor een sociaal-rechtvaardige toekomst en de impact die de sector realiseert op vlak van klimaatmitigatie en -adaptatie.

Dit project heeft nog een aantal bijkomende voordelen:

• de Stad Gent is de owner van de data, over de verschillende ecosystemen heen en kan ze dus ook inzetten om andere doelstellingen te bereiken, zoals het beleid rond 'open data' versterken. De data en de directe koppeling naar visualisatie van de data biedt de Stad Gent een waardevolle ‘tool’ naar beleid toe
• het online databestand met tal van thema’s en zoekfuncties is een handige communicatie-tool om de community te versterken en stakeholders binnen de sector en daarbuiten met elkaar in contact te laten komen: Wie is met welke discipline bezig? Wat zijn ieders speerpunten/doelstellingen? Welke organisaties hebben ook buiten ons ecosysteem hetzelfde doel voor ogen? Wie zijn mijn buren? (handige kaartfunctie).
• de multi- / cross-disciplinaire samenwerking is een mooi voorbeeld van een zelforganiserend ecosysteem ter ondersteuning van het socio-cultureel weefsel in de stad dat op zoek gaat naar innovatieve en duurzame businessmodellen.
• door het ecosysteem te koppelen aan het verzamelen van milieu-indicatoren en gegevens over de mogelijkheden op vlak van klimaatadaptatie en -mitigatie van de culturele infrastructuur van haar leden klimaatadaptatie- en mitigatiemogelijkhedenvia Greentrack krijgt de stad meer zicht op het klimaatpotentieel van de Gentse cultuursector, komen de investeringen in duurzame inspanningen van die sector tot leven en inspireren we andere ecosystemen om gelijksoortige acties te ondernemen (‘voorbeeldfunctie’).
• door een periodieke analyse van de data  in kaart brengen van  de impact van externe factoren op ons ecosysteem, zoals de huidige corona-crisis, maar ook geologische, politieke of demografische verschuivingen, … 
• op lange termijn kan deze data-analyse en landschapstekening een opstap betekenen voor het opmaken van een bid book richting ‘Cultuurhoofdstad 2030’ of andere gezamenlijke acties binnen de sector.

Kortom: het project heeft het potentieel om een sector die zwaar getroffen is door Covid19/Corona te ondersteunen bij het zoeken van ruimte, bijkomende verdienmodellen, samenwerkingen en kruisbestuivingen en biedt de Stad een tool om de evolutie in de culturele en creatieve sector beter te monitoren.