Het aantal meldingen van telefoonfraude – ook wel ‘vishing' genoemd, of phishing via de telefoon – stijgt sterk. Oplichters doen zich voor als politie, telecomoperator of bank en proberen mensen via de telefoon onder druk te zetten om codes of gegevens door te geven. Ze gebruiken daarbij steeds vaker artificiële intelligentie, waardoor ze geloofwaardig overkomen.
Vooral ouderen en mensen die zich minder digitaal vaardig voelen, blijken kwetsbaar. Schaamte en tijdsdruk spelen vaak een rol. Daarnaast zijn er ook gevallen waarbij na een telefoontje iemand fysiek aan de deur verschijnt.
Deze evolutie is verontrustend en tast het veiligheidsgevoel van veel inwoners aan. Daarom had ik graag duidelijkheid over wat onze stad hiertegen onderneemt.
Welke concrete maatregelen neemt de Stad Gent vandaag om inwoners te beschermen tegen telefoonfraude?
Zet de stad in op sensibiliseringscampagnes rond ‘vishing’?
Is er specifieke aandacht voor kwetsbare doelgroepen, zoals ouderen of digitaal minder vaardige inwoners?
Werkt de stad hiervoor samen met de lokale politie, banken of organisaties rond digitale inclusie?
Plant het stadsbestuur bijkomende acties nu blijkt dat telefoonfraude sterk toeneemt?
Samenvatting:
Cybercriminaliteit kent een sterke en zorgwekkende groei. In 2024 registreerde de federale politie bijna 65.000 feiten van phishing, hacking en digitale fraude, een stijging van 280% op tien jaar. Daarnaast meldden burgers in 2025 bijna 10 miljoen verdachte berichten via Safe on Web. Vooral telefonische oplichting neemt toe, waarbij daders steeds professioneler te werk gaan en soms beschikken over persoonlijke gegevens, wat hun geloofwaardigheid vergroot. De impact is groot: slachtoffers verliezen soms tienduizenden euro’s, en het kan iedereen treffen.
De aanpak vereist gezamenlijke inspanningen van verschillende actoren zoals overheid, justitie, banken, telecom en politie. Op beleidsniveau worden nieuwe maatregelen voorbereid, onder meer in samenwerking met de bankensector en in lijn met Europese regelgeving die tegen 2027 in werking treedt.
Lokaal neemt de Gentse politie verschillende initiatieven. Sinds begin 2025 wordt de Phishline-app gebruikt om phishing en informaticabedrog efficiënter te registreren en op te volgen, met onder meer automatische meldingen aan banken. Daarnaast werd beslist om twee extra medewerkers in te zetten rond cybercriminaliteit.
Preventie en sensibilisering vormen een belangrijk speerpunt. Cybercrimepreventieadviseurs (CYPA’s) geven gepersonaliseerd advies; in 2025 gebeurde dit 554 keer, gemiddeld 10 per week. Er werden ook 17 voordrachten “Veilig uit en thuis” en 26 specifieke sessies rond cybercrime georganiseerd, vooral voor senioren.
Daarnaast wordt via District09 sterk ingezet op digitale inclusie. In 36 digipunten kunnen burgers terecht met vragen, en digihelpers krijgen opleidingen rond online veiligheid. Er zijn samenwerkingen met onder meer politie, CVO Groeipunt en Ligo, dat aangepaste lesreeksen voorziet voor kwetsbare doelgroepen. Ook wijkgerichte initiatieven, workshops en campagnes – zoals tijdens de Digitale Week in 2025 in zes wijken – versterken de weerbaarheid van burgers.
Tot slot blijft preventie essentieel: wees alert voor onbekende oproepen of berichten, deel nooit persoonlijke of bankgegevens, vertrouw niet blind op wat wordt gezegd en verwittig bij problemen onmiddellijk de bank en politie. De Gentse politie blijft hier prioritair op inzetten om burgers beter te beschermen tegen cybercriminaliteit.