De stad Gent telt 13.000 inwoners met Bulgaarse achtergrond, zo'n 5 procent van de gehele bevolking. Vooral Roma en Turkstalige Bulgaren zijn daar kwetsbare groepen. Dat blijkt uit recent onderzoek van de AP Hogeschool (met Vlaamse steun). Het uiteindelijke rapport van dat onderzoek stelde ook enkele aanbevelingen voor aan de stad en aan Vlaanderen.
Het feit dat veel Bulgaren Turks spreken, zorgt ervoor dat ze snel een netwerk vinden in de stad Gent. Dat vormt één van de redenen dat ze naar de stad komen en kan dus een troef zijn, maar tegelijk zijn ze daardoor extra kwetsbaar voor sociale uitbuiting, huisjesmelkerij en andere wantoestanden, vaak door een combinatie van taalbarrières, onzekere verblijfs- en werksituaties, informele netwerken en een beperkte toegang tot reguliere dienstverlening
Daarnaast is er ook een groep Bulgaarse Gentenaren die wel vlot integreert. Zij vinden snel de weg naar werk en woning. Het rapport benadrukt dan ook dat het heel moeilijk is om van één uniforme groep te spreken.
Tegelijk benadrukt het onderzoek dat veel Bulgaren niet “onvoorbereid” aankomen: via eigen netwerken zijn werk en woonst vaak vooraf geregeld, maar net die informele circuits vergroten het risico op misbruik.
Het onderzoek pleit voor outreachend en aanklampend te werken om kwetsbare doelgroepen te bereiken, duidelijke en correcte informatie te verspreiden over de rechten en plichten en een wijkgerichte samenwerking met sleutelfiguren en ervaringsdeskundigen.
Ik had van de schepen graag een antwoord gekregen op de volgende vragen:
Het onderzoek heeft duidelijk aangetoond dat de Bulgaarse gemeenschap in Gent nog diverser is dan gedacht. De diversiteit laat zich onder andere zien in hun leefomstandigheden en hun integratie in de Stad en dus ook in de vraag om een diverse aanpak. Daarnaast stelt het onderzoek ook dat de outreachende werking de methodiek is om de meest kwetsbaren op de radar te krijgen en te houden. Een grote groep is op vandaag niet of onvoldoende gekend bij diensten en partners. We zullen er dan ook blijven op inzetten met outreachend werken om meer mensen op de radar te krijgen en te houden.
We gaan hiervoor in dialoog met diensten en partners om concrete acties op te zetten. We willen vooral het vindplaatsgericht werken verder stimuleren en hiervoor meer gebruik maken van de informele netwerken om mensen correct te informeren. We zien ook de scholen (en de brugfiguren) als een belangrijke partner om meer gezinnen te bereiken.
Samenwerken met en overheen verschillende stadsdiensten is het sleutelwoord, dat was zo in de loop van het project, dat blijkt uit de onderzoeksresultaten en dat zal ook in de toekomst zo zijn. Enkele voorbeelden:
De collega’ s van ontmoeten en verbinden en beleidsparticipatie zullen de aanbevelingen ikv aanbod cultuur sensitieve activiteiten en gedeeld ruimtegebruik meenemen in hun integratietraject dat ze samen lopen.
We stimuleren hun deelname aan de inburgeringstrajecten bij Amal want er is een tekort aan kennis en juiste info over hoe onze samenleving werkt en functioneert, het is dus belangrijk dat ze de stap naar Amal zetten.
Binnen asiel en vluchtelingen is via het consolidateproject dit jaar een community worker aan de slag die sleutelfiguren zoekt voor de verschillende gemeenschappen in Gent. Deze sleutelfiguren kunnen dan als aanspreekpunt fungeren voor hun gemeenschap en de Stad en meewerken aan het stedelijk beleid. Ze kunnen ook een belangrijke rol opnemen in het correct doorverwijzen of informeren.
En de medewerkers van Outreachend Werk spannen zich heel erg in om goede contacten te onderhouden met sleutelfiguren uit de gemeenschap en staan klaar als zij vragen hebben, we moeten nauwe, dichte contacten hebben met hen.
Het jobteam, het lokale partnerschap gefinancierd met ESF-middelen, krijgt via de Vlaamse overheid aanvullende middelen om te werken met kwetsbare Unieburgers door hen op weg te helpen in hun traject naar tewerkstelling. Op casusniveau zijn er nauwe samenwerkingen tussen het jobteam en de buurtstewards. Zij werken dan complementair aan een integraal traject richting een duurzamer toekomstperspectief. Werknemers die uit hun situatie kunnen/willen stappen kunnen via een hulpverlener aangemeld worden bij het jobteam om met hen alternatieven en verschillende procedures te bespreken.
Bovenstaande geldt op casusniveau, voor individuele werknemers. Daarnaast willen we ook casusoverstijgend acties ondernemen om dergelijke wanpraktijken te voorkomen.
Het belang van samenwerking met en overheen verschillende diensten heb ik reeds benadrukt. En inderdaad, het op de radar krijgen van de doelgroep zal inspanningen vragen van heel wat diensten en partners. Mijn dienst, outreachend werk, die hier het pionierswerk uitgevoerd samen met Ontmoeten en Verbinden, kunnen dat uiteraard niet alleen.
De buurtstewards willen hiervoor een netwerkevent en vormingen organiseren om de verschillende betrokken diensten en partners te informeren en te sensibiliseren. Dit om goede doorverwijzing te faciliteren. Het is van belang om dan in te zetten op een goede doorverwijzing.
En uiteraard hebben we hierbij ook de steun van bovenlokale partners nodig, want ook met hen is er nood aan samenwerking. Daarom hebben we de resultaten van dit onderzoek ook bezorgd aan Vlaams minister van Gelijke kansen, mevrouw Crevits .
Dit is geen evidente vraag, het onderzoek toont heel duidelijk aan dat veel van deze mensen - wanneer ze hier toekomen – vnl. vertrouwen op de informele netwerken, eerder dan op de formele dienstverlening vanuit de stad; daar komen ze meestal pas later in hun aankomsttraject naartoe. Het is dus goed dat deze netwerken er zijn maar tegelijkertijd zit daar ook een risico in omdat niet iedere ‘netwerker’ er even goede en integere bedoelingen op nahoudt.
Dus hierin schuilt wel degelijk een risico op huisjesmelkerij, en de huisjesmelkers gaan daarbij erg geraffineerd tewerk zodat voor deze gezinnen in die situatie geen alternatief bestaat. Daarnaast hangt in bepaalde gevallen de huisvesting samen met de tewerkstelling. De huisbaas is dan ook nog werkgever.
De informele netwerken zijn dus van cruciaal belang in de aankomstfase en het is dan ook onze bedoeling om deze netwerken te versterken door met vb lokale zelfstandigen samen te werken, door via sleutelfiguren die netwerken te voeden met correcte informatie en doorverwijsmogelijkheden. En ook te duiden op de regels die er gelden met betrekking tot huisvesting en tewerkstelling. Op die manier proberen we een kentering te bereiken. Maar evident is het niet.
wo 11/02/2026 - 17:54