Het decreet over het lokaal bestuur van 22 december 2017, artikel 40 § 1 en artikel 41, 4°
Decreet over regiovorming en tot wijziging van het decreet van 22 december 2017 over het lokaal bestuur, artikel 7
Besluit van de Vlaamse Regering tot uitvoering van de Vlaamse Codex Wonen van 2021, artikel 2.11, 1° en artikel 2.23, 7°
Het decreet over het lokaal bestuur van 22 december 2017, artikelen 392 t.e.m. 395
Het decreet over regiovorming en tot wijziging van het decreet van 22 december 2017 over het lokaal bestuur, artikel 7
Besluit van de Vlaamse Regering tot uitvoering van de Vlaamse Codex Wonen van 2021, artikel 2.11 t.e.m. 2.32
Het Bestuursakkoord 2025-2030 maakt van betaalbaar wonen een topprioriteit. De doelstelling is om tegen 2050 te voorzien in 20% sociale en 20% budgetwoningen in Gent. Verder wil het Gentse beleid het studentenhuisvestingsaanbod blijven opkrikken en het oneigenlijk gebruik van gezinswoningen als koten tegengaan. Samenhuizen en kostendelend samenwonen worden verder onder de loep genomen en er is een ambitie om te blijven pionieren met nieuwe samenwoonvormen.
Niet alleen Gent maar ook de andere grootste centrumsteden in Vlaanderen – Antwerpen, Brugge en Leuven – staan voor dezelfde uitdagingen en hebben gelijkaardige beleidsambities. De bevoegde diensten van deze steden hebben hierover wel ad hoc contacten, maar missen een gestructureerde samenwerking om hun gezamenlijke kennis, ervaring en bestuurskracht nog efficiënter te benutten. Dit zou niet alleen ten goede komen van het lokale maar zeker ook van het Vlaamse woonbeleid, waarvoor de centrumsteden heel vaak een (voor)trekkersrol vervullen en als inspiratiebron dienen.
De afgelopen maanden vonden er daarom verkennende gesprekken plaats om tussen deze steden een intergemeentelijk project (IGS) ter ondersteuning van het lokaal woonbeleid 2025-2031 aan te gaan, binnen het subsidiekader van artikel 2.11 e.v. van het Besluit Vlaamse Codex Wonen van 2021. Ondertussen is hierover een onderlinge consensus gevonden.
Gezien de uiterste datum van 30 september 2025 om de subsidieaanvraag in te dienen bij het agentschap Wonen in Vlaanderen, wordt het dossier heden ter goedkeuring voorgelegd aan de betrokken gemeenteraden.
Oprichting ‘IGS Woonsteden’ en subsidieaanvraag
De beoogde intergemeentelijke samenwerking, ‘IGS Woonsteden’, omvat de vier grootste Vlaamse centrumsteden: Antwerpen, Gent, Brugge en Leuven (zijnde het werkingsgebied). Samen vertegenwoordigen zij meer dan één miljoen inwoners en ruim 200.000 studenten. Binnen deze samenwerking willen de steden hun lokaal woonbeleid versterken en afstemmen op de specifieke grootstedelijke uitdagingen, met respect voor het Vlaamse beleidskader. IGS Woonsteden biedt een platform om expertise te bundelen, beleidsinitiatieven en acties op maat te ontwikkelen en gezamenlijk innovatieve oplossingen uit te werken voor complexe woonvraagstukken.
Er is vanuit de betrokken steden een sterke behoefte aan structurele uitwisseling en samenwerking op het vlak van woonbeleid, onderling en met Vlaanderen, die vandaag niet met de bestaande middelen kan worden gerealiseerd.
De afbakening van de IGS is gebaseerd op gedeelde grootstedelijke uitdagingen. De deelnemende steden kennen een hoog aandeel kwetsbare huishoudens met lage inkomens, een dominante huurmarkt, een verouderd woningpatrimonium met aanzienlijke renovatiebehoeften, en een sterke aanwezigheid van studenten die druk zetten op de reguliere woonmarkt. Daarnaast zijn het economische knooppunten met een dynamische arbeidsmarkt en een internationale uitstraling. Praktische randvoorwaarden zoals de aanwezigheid van een Vlaams Administratief Centrum, goede bereikbaarheid met openbaar vervoer en de hoofdzetel van de woonmaatschappij versterken de logica van deze samenwerking.
Het intergemeentelijk project draagt de naam ‘IGS Woonsteden’ en krijgt vorm als interlokale vereniging (zonder rechtspersoonlijkheid), met Gent als beherende gemeente overeenkomstig de artikel 392 e.v. DLB. Er vindt geen beheersoverdracht plaats. De werking is gegrond op een overeenkomst met statutaire draagkracht, waarbij het beheer in handen is van een stuurgroep samengesteld uit de bevoegde schepen van wonen van elke partnerstad, telkens aangevuld met een plaatsvervangende vertegenwoordiger die wordt aangewezen onder de gemeenteraadsleden, de burgemeester en de schepenen (stemgerechtigde leden), de IGS-coördinator en andere betrokkenen zoals het Agentschap Wonen in Vlaanderen (niet-stemgerechtigde leden). De stuurgroep fungeert tevens als beheerscomité overeenkomstig artikel 395 DLB.
De vereniging wordt opgericht voor een duur van 6 jaar, die ingaat op 1 januari 2026 en eindigt op 31 december 2031 (duur subsidieperiode). Indien de subsidieaanvraag niet wordt goedgekeurd wordt de overeenkomst met statutaire draagkracht van rechtswege ontbonden.
De zetel van de interlokale vereniging is gevestigd te Botermarkt 1, 9000 Gent.
De IGS-coördinator (A1-A3, 1 VTE of minstens 0,8 VTE) zal – mits goedkeuring van de subsidieaanvraag – integraal gefinancierd worden met de Vlaamse subsidie, die op basis van de geldende parameters voorlopig op ca. 150.000 euro/jaar wordt geraamd. Het overige subsidiebudget zou dan enerzijds gaan naar een forfaitaire onkostenvergoeding van 5.000 euro/jaar per stad en anderzijds naar projectbudget voor de IGS-activiteiten. De deelnemende gemeenten doen, naast de prestaties die onder voormelde forfaitaire onkostenvergoeding gerekend worden, geen financiële of andere inbreng dan de personeelsinzet en dienstverlening die zij zelf in onderling overleg nuttig achten.
De IGS-partners voeren de basisinitiatieven van het lokale woonbeleid, zoals verplicht voor de IGS-subsidiering, reeds uit. Met de aanvraag bevestigen de steden hun engagement om dit verder te blijven doen en focussen zij zich vanuit de IGS samen verder op drie aanvullende, eigen initiatieven rond budgethuur, studentenhuisvesting en kleinschalige collectieve woonvormen (woningdelen).
Deze initiatieven en de engagementen die de IGS in dit verband zal opnemen, staan beschreven in rubriek 6 van het subsidieaanvraagformulier dat samen met de overeenkomst met statutaire draagkracht voor de oprichting van de IGS ter goedkeuring aan de gemeenteraad wordt voorgelegd.
De subsidie zal uitsluitend gebruikt worden voor de financiering van de organisatie, werking en initiatieven die de Vlaamse Overheid voor IGS Woonsteden heeft goedgekeurd.
Afwijkingsaanvraag Regiodecreet
Een interlokale vereniging zonder rechtspersoonlijkheid valt volgens artikel 3 van het Regiodecreet buiten het formele toepassingsgebied. De deelnemende steden zijn daarom van oordeel dat de toepassing van de bepalingen inzake referentie-regio’s en afwijkingsprocedures (artikelen 3, 6 en 7 Regiodecreet), op basis van artikel 2.11 BVR Vlaamse Codex Wonen, in het kader van deze aanvraag mogelijk vatbaar is voor juridische discussie. Niettemin wordt, uit voorzorg en conform de procedurele vereisten, een gemotiveerde afwijkingsaanvraag ingediend bij het Agentschap Binnenlands Bestuur. Deze motivering is ook ter goedkeuring bij dit raadsbesluit gevoegd.
De bedragen in deze tabel zijn incl. btw
| Dienst* | Dienst Wonen | ||
| Budgetplaats | |||
| Categorie* | |||
| Subsidiecode | |||
| 2026 | 150.000 | ||
| 2027 | 150.000 | ||
| 2028 | 150.000 | ||
| 2029 | 150.000 | ||
| 2030 | 150.000 | ||
| 2031 | 150.000 | ||
| Totaal | 900.000 | ||
De bedragen in deze tabel zijn incl. btw
| Dienst* | Dienst Wonen | ||
| Budgetplaats | |||
| Categorie* | |||
| Subsidiecode | |||
| 2026 | 150.000 | ||
| 2027 | 150.000 | ||
| 2028 | 150.000 | ||
| 2029 | 150.000 | ||
| 2030 | 150.000 | ||
| 2031 | 150.000 | ||
| Totaal | 900.000 | ||
Keurt goed, de overeenkomst met statutaire draagkracht met de steden Brugge, Leuven en Antwerpen betreffende de oprichting van de interlokale vereniging 'IGS Woonsteden' zoals gevoegd in bijlage.
Keurt goed, de indiening van een afwijkingsaanvraag overeenkomstig artikel 7 van het het Regiodecreet van 3 februari 2023 en 2.11, 1° van het Besluit Vlaamse Codex Wonen van 2021 en de motivatie voor deze afwijkingsaanvraag, zoals gevoegd in bijlage.
Keurt goed, de aanvraag van een subsidie voor een intergemeentelijk project ter ondersteuning van het lokaal woonbeleid 2026-2031 conform artikel 2.11 e.v. van het Besluit Vlaamse Codex Wonen van 2021 en het ontwerp van subsidieaanvraag inclusief plan van aanpak met betrekking tot de eigen initiatieven, zoals gevoegd in bijlage.
Keurt goed, de engagementsverklaring voor de uitvoering van de basisinitiatieven van het lokale woonbeleid vermeld in artikel 2.14, eerste lid, artikel 2.15, eerste lid, en artikel 2.16, eerste lid Besluit Vlaamse Codex Wonen van 2021, zoals ook begrepen in voormeld aanvraagformulier.
Keurt goed de aanduiding van Filip Watteeuw, schepen van Wonen, Milieu, Klimaat en Energie, als vertegenwoordiger van Stad Gent in de stuurgroep van IGS Woonsteden vanaf 1 januari 2026. Vanaf 1 januari 2028 zal de bevoegde schepen van Wonen aangeduid worden als vertegenwoordiger Stad Gent in de stuurgroep IGS Woonsteden.
Keurt goed de aanduiding van Burak Nalli, schepen van Personeel, Burgerzaken en Dienstverlening, gemeenteraadslid, als plaatsvervanger bij afwezigheid van voormelde vertegenwoordiger van Stad Gent in de stuurgroep van IGS Woonsteden vanaf 1 januari 2026.