2025_GR_01063 - Belasting op de inname van het openbaar domein voor de aanslagjaren 2026-2031 - Goedkeuring

De belasting op het privaat gebruik van het openbaar domein werd voor het laatst door de gemeenteraad goedgekeurd tot en met aanslagjaar 2025.

Gelet op de financiële nota van het meerjarenplan van de Stad Gent en de wettelijke verplichting om een financieel evenwicht te handhaven, is het gerechtvaardigd een billijke financiële tussenkomst te vragen aan alle belanghebbenden op het grondgebied van de Stad Gent. In die zin komt de continuïteit van de werking van de stadsdiensten en de dienstverlening - ook op lange termijn - niet in het gedrang.

Indien een terrasvergunning wordt opgestart of stopgezet in de loop van het jaar, wordt de belasting pro rata berekend op basis van het aantal maanden waarvoor de vergunning geldt. Elke begonnen maand wordt beschouwd als een volledige maand.

Voor terrassen bestaande uit basisoppervlakte en zomeroppervlakte, en die worden stopgezet vóór de aanvang van de zomeropstellingsperiode, wordt de belasting uitsluitend op de basisoppervlakte geheven

a. Een uitstalling, een verkoopstand, een infostand, een blikvanger, wimpel, spandoek of bord voor aankondigingen van o.a. manifestaties of daarmee gelijkgestelde voorwerpen 

Dit betreft hoofdzakelijk de zogenaamde ‘andere handelsinnames’, innames die aan handel gerelateerd zijn maar geen terras zijn of andere soort verder gedefinieerde inname. Het is een soort restcategorie. Hier is in een dagtarief voorzien, maar ook een maximumtarief: wanneer (na 10 dagen) dit tarief wordt bereikt stijgt de belasting niet langer. 

Een uitstalling en verkoopstand betreffen het plaatsen van koopwaar op het openbaar domein voor de eigen zaak. Wordt koopwaar op het openbaar domein aangeboden, niet voor de eigen zaak, dan betreft het ambulante handel. Voor die vergunning is een retributiereglement van toepassing.

 b. Terrassen 

De (in dit reglement bedoelde) terrassen hebben uitdrukkelijk tot nut de publiek toegankelijke ruimte van een horecazaak uit te breiden op het openbaar domein. Daarvoor kan een iets hogere bijdrage gevraagd worden dan voor de meeste andere innames. 

Het tarief voor terrassen voorziet enkel in een tarief per m² per jaar (dat dus geen maximumtarief is, maar gewoon het tarief is). De tarieven voor terrassen worden bovendien verder opgesplitst per categorie en naargelang het terras over een terrasverwarmer beschikt. Het gebruik van een terrasverwarmer is immers een milieubelastende maatregel: de buitenlucht wordt verwarmd, wat altijd een energie-inefficiënte oefening is. Dit strookt niet met het klimaatbeleid dat de stad wil voeren, zodat het verantwoord is bij gebruik van deze toestellen – of zij nu vast of draagbaar, elektrisch of anders zijn – een extra bijdrage te vragen nu de stad extra inspanningen zal moeten leveren om milieu- en klimaatdoelstellingen te behalen. Dit verhoogd tarief is enkel geldig voor de basisoppervlakte (zijnde de oppervlakte die heel het jaar mag worden gebruik, in tegenstelling tot de zomeroppervlakte). De bijkomende oppervlakte in zomeropstelling, mag immers nooit uitgerust zijn met een terrasverwarmer overeenkomstig het terrasreglement. 

c. Tenten met verbruik van eet- en/of drankwaren 

Het gaat hier om afgedekte zones waarbinnen eet- of drankwaren beschikbaar zijn, in tegenstelling tot de terrassen waar zij wel kunnen worden genuttigd, maar waar de eet- of drankwaren zelf in de horecazaak bewaard worden. 

Rond dergelijke innames bevindt zich vaak publiek, waardoor het niet evident is een exacte oppervlakte te bepalen. Er is dan ook een forfait voor kleine (tot 100m²) en één voor grote tenten (>100m²) voorzien. Gezien dit steeds tijdelijke innames zijn, is er enkel voorzien in een dagtarief.  

 d. Tap- en schenkinstallaties binnen de Gentse Feestenzone én tijdens de Gentse Feestenperiode 

Dit soort innames verhogen de verkoopscapaciteit per uur, door op het openbaar domein een bijkomende verkoopsinstallatie te voorzien. Dit tarief kan gecombineerd worden met het tarief voor een terras. Dit tarief betreft enkel de installatie zelf, en kent daarom een forfait per dag. Gezien opnieuw geen innames van onbepaalde duur van dit type toegelaten zijn, wordt enkel in een dagtarief voorzien.  

Aangezien enkel binnen de Gentse Feestenzone wordt toegestaan, moet er geen tarief ‘categorie 2’ of ‘buiten de sfeergebieden’ voorzien worden. 

Gezien dit soort inname enkel toegelaten wordt tijdens de Gentse Feesten, en binnen de Gentse Feestenzone wordt voorgesteld om niet in een verhoging te voorzien. 

 e. Straatanimatie, -muzikant  binnen de Gentse Feestenzone én tijdens de Gentse Feestenperiode 

Hoewel ook een inname van het openbaar domein, kan dit soort inname zich moeilijk in een aantal m² laten uitdrukken. De ingenomen ruimte zal afhangen van de passanten en valt ook niet op voorhand in te schatten. Toch is het verantwoord, gezien er duidelijk een persoonlijk voordeel voor de vergunninghouder is, een bijdrage te vragen. De bijdrage wordt gedifferentieerd naar het aantal personen in de artiestengroep. 

Gezien dit soort inname enkel toegelaten wordt tijdens de Gentse Feesten, is het tarief hierop reeds voorzien en is er geen verhoging noodzakelijk. 

 f. Gebruik van plein, park of straat voor manifestaties in open lucht 

Het betreft hier grootschalige tijdelijke manifestaties zoals optredens, waarvoor grote oppervlaktes worden ingenomen en waarvoor het raadzaam is een forfait te voorzien. Het Sint-Pietersplein is een plein met afmetingen buiten verhouding ten aanzien van de andere pleinen in Gent, en kent daardoor een hoger tarief waarbij ¼ van het plein overeenkomt met een ander Gents plein. Er wordt voorzien in een forfait per dag. 

Pleininnames tijdens de Gentse Feesten vallen onder de vrijstelling van gesubsidieerde activiteiten (zie verder), zodat er geen apart Gentse Feesten-tarief voorzien is voor deze soort inname. 

De tarieven worden voor de volledige geldigheidsduur van de belasting voorzien, aan de hand van een verwachte inflatie van 2%. Halverwege de geldigheidsduur kan bijgestuurd worden indien de werkelijke inflatie te sterk zou blijken af te wijken.

 3. Vrijstellingen en vermindering 

Indien de inname is toegestaan bij wijze van toewijzing per opbod, overheidsopdracht, concessie of andere overeenkomst kan bovendien aangenomen worden dat een vergoeding in lijn met de doelstellingen van dit reglement reeds in die specifieke procedure deel uitmaakt van de onderhandelingen, zodat toepassing van het belastingreglement ook daar een dubbele last zou uitmaken. 

Verder kunnen de vrijstellingen ingedeeld worden in vrijstelling voor bepaalde belastingplichtige, of voor bepaalde soorten innames. 

Tot slot kan het college van burgemeester en schepenen, mits bekrachtiging door de gemeenteraad, nog bijkomende gemotiveerde vrijstellingen toekennen. Het is immers niet mogelijk alle innames waarvoor een vrijstelling in lijn ligt met het doel van de belasting en de andere beleidsdoelen van de Stad Gent, vooraf te bepalen. Een bekrachtiging door de gemeenteraad verzekert conformiteit met art 41, 14° van het DLB. 

 a. Bepaalde belastingplichtigen 

Gent zet in op jongeren en jeugdwerking. Daarom is het verantwoord innames door Gentse onderwijsinstellingen en de door hen erkende jeugd- en studentengroeperingen vrij te stellen van deze belasting voor de activiteiten die zij op het openbaar domein organiseren.

De erkende verenigingen dragen op sociaal, cultureel of sportief vlak bij aan een gezonde maatschappij.  Door hun erkenning stelt de stad hun initiatieven te ondersteunen. Het zou niet productief zijn de vaak beperkte en in vele gevallen zelfs door de stad of de Federale, Vlaamse of andere lokale  overheid gesubsidieerde werkingsmiddelen te beperken door hun werking op het openbaar domein te belasten. Daarom kan voor die verenigingen een vrijstelling ingesteld worden.   Ook niet-erkende verenigingen die zijn aangesloten bij een erkende koepelorganisatie vallen onder deze vrijstelling. Op die manier wordt een ruimere en meer inclusieve toepassing van de vrijstelling mogelijk gemaakt, in lijn met de praktijk en het ondersteuningsbeleid ten aanzien van het verenigingsleven. 

Openbare besturen en diensten beperkt tot de leden van Groep Gent vervullen per definitie een maatschappelijk verantwoord doel. In feite vervullen zij een overheidsfunctie. Het is ongepast dat de ene overheid zich van werkingsmiddelen voorziet door het belasten van de werking van een dergelijk openbaar bestuur of openbare dienst. Daarom is het verantwoord ten aanzien van hen in een vrijstelling te voorzien. 

Terrasinnames worden van de vrijstellingen voor erkende verenigingen, onderwijsinstellingen, jeugd- en studentengroeperingen, betoelaagde activiteiten, openbare besturen en Groep Gent uitgesloten, om oneerlijke concurrentie tegen te gaan.

b. Bepaalde soorten innames 

Innames die te maken hebben met officiële verkiezingen, volksraadplegingen of burgerinitiatieven (zoals bedoeld in art. 309, 1e lid DLB, art. 304, §1 DLB en het huishoudelijk reglement van de gemeenteraad) vervullen een bijzonder maatschappelijk belang. Het gaat vaak over infostands. Het bestuur kiest immers bewust voor een participatief beleid waarin de drempel voor de burger laag moet zijn.  Deze innames belasten zou een ontmoediging van het democratisch proces inhouden.

Circussen zorgen voor een positief effect op de omgeving doordat zij mensen naar de stad lokken. Ter compensatie voor dit positief effect, is het verantwoord vrijstelling van de belasting te verlenen.   

Fietsrekken ondersteunen het mobiliteitsbeleid dat de Stad Gent wil voeren, door de stad aantrekkelijk te maken voor het 2e alternatief: Trappen (STOP-principe: stappen, trappen, openbaar vervoer, persoonlijk vervoer). Fietsrekken geplaatst door personen toch belasten, zou dat beleidsdoel net ontraden. Daarom is het verantwoord deze inname vrij te stellen. 

Bepaalde activiteiten worden, hoewel zij niet door een erkende vereniging worden georganiseerd, toch specifiek betoelaagd door de Stad Gent. De innames van deze activiteiten dan toch nog belasten, zou op een vestzak-broekzak operatie neerkomen die de betoelaging uitholt. Daarom wordt voor deze activiteiten een vrijstelling voorzien. Activiteiten die er deels in bestaan een terras uit te baten, begeven zich in concurrentie met professionele horeca waardoor het niet verantwoord is de vrijstelling voor dit soort inname aan te houden. 

Planten- en bloembakken, geplaatst als decoratief element (in tegenstelling tot deze geplaatst met oog op verkoop van de planten of bloemen) hebben een positief effect op het straatbeeld. Het betreffen initiatieven van de burger die zijn omgeving aantrekkelijker maken voor zichzelf en de anderen rond hem. Dit initiatief moet worden aangemoedigd, en kan dus worden vrijgesteld van deze belasting. 

Dekenijfeesten en buurtfeesten zorgen voor lokale sociale samenhang, en dragen bij aan een gezonde maatschappij. Deze positieve effecten moeten ondersteund worden. Daarom is het verantwoord een vrijstelling van de belasting voor inname te voorzien. 

Bepaalde lokale burgerinitiatieven hebben duidelijk geen commercieel doel maar willen (vaak op zeer lokaal vlak) de sociale cohesie bevorderen, zoals het plaatsen van een picknickbankje. Door het kleinschalig maar positief effect van deze innames is het verantwoord om ze vrij te stellen. 

Specifiek voor de terrassen die ingevolge schorsingsbesluit van het college van burgemeester en schepenen minimum 1 maand niet kunnen worden geplaatst, is momenteel een vrijstelling voorzien. Deze vrijstelling vormt een compensatie voor de overlast die door wegenwerken of andere oorzaak waarbij het bestuur zich geneigd ziet een eerder vergunde inname van onbepaalde duur te schorsen, veroorzaakt wordt. 

Team Belastingen Economie + is belast met toezicht op en uitvoering van het reglement.