2024_CBS_08214 - Horizon Europe projectoproep: Indiening van het projectvoorstel OPTIMOD met als doel de verkeersstromen te optimaliseren en de veiligheid te verbeteren door inzicht te krijgen in de prestaties van kruispunten met behulp van Floating Car Data en beschikbare infrastructuur of open data - Goedkeuring

Het Decreet over het lokaal bestuur van 22 december 2017, artikel 56 § 1.

Het Decreet over het lokaal bestuur van 22 december 2017, artikel 2.

Op 23 mei 2024 presenteerde het Mobiliteitsbedrijf - Team Circuleren hun EUI-projectidee (European Urban Initiative) voor het verbeteren van de detectie van actieve weggebruikers. Omdat de Stad dit jaar niet kan deelnemen aan de EUI-oproep vanwege een eerder goedgekeurd project, koppelde het team Strategische Subsidies dit idee aan de Horizon Europe-oproep voor "Optimalisatie van multimodale netwerken en verkeersbeheer, gebruikmakend van gegevens van infrastructuren, mobiliteit van passagiers en vrachtvervoer" met als referentie "HORIZON-CL5-2024-D6-01-06".

Op 21 juni 2024 benaderde Be-mobile het Mobiliteitsbedrijf en het Team Strategische Subsidies van de Stad Gent of er interesse was om als partner deel te nemen aan het Horizon Europe-voorstel, met het verzoek om een use case in te dienen die betrekking heeft op slimme verkeerslichten (iVRI's of intelligente verkeersregelinstallatie) of verkeersgeleiding. De vraag werd intern binnen het Mobiliteitsbedrijf besproken en de motivatie voor deelname aan dit project is het huidige gebrek aan data voor het aansturen van verkeerslichten. i-VRI's worden ontwikkeld, maar zijn afhankelijk van de aangesloten partijen. De basisinformatie is nog steeds beperkt. De vraag stelt zich ook of het mogelijk is om op een kostenefficiënte manier verkeerslichten te bedienen met behulp van FCD? Bovendien past het binnen de missie van het Mobiliteitsbedrijf dat iedereen zich veilig, efficiënt en duurzaam kan verplaatsen en de visie dat elke plek in Gent goed bereikbaar is en dat het verkeer selectief via de juiste route kan worden gestuurd. 

Be-Mobile en het Mobiliteitsbedrijf met ondersteuning van het team Strategische Subsidies (Dienst Internationale Netwerken en Subsidies) kwamen tot het volgende use-case voorstel om te integreren in het Horizon Europe voorstel: Het hoofddoel van de use case van het Mobiliteitsbedrijf is het optimaliseren van het netwerk gekoppeld aan verkeerslichten. Het doel is om knelpunten inzichtelijk te maken door middel van Floating Car Data (FCD) en beschikbare informatie uit infrastructuur of open data. Met open data, zoals de vertragingen van De Lijn, streeft de Stad ernaar bij te dragen aan het identificeren en verbeteren van verkeersknelpunten. We definiëren knelpunten in dit onderzoek als kruispunten met inflexibele regelingen die niet kunnen reageren op de huidige verkeerssituatie. Door gebruik te maken van deze informatie, is het ons doel om de verkeerslichten zo in te stellen dat ze verschillende gebruikersgroepen, zoals voetgangers, beter ondersteunen door bijvoorbeeld langere groenfasen in te stellen, om zo de verkeersstromen te optimaliseren en de veiligheid te verbeteren.

Het voorstel wordt gecoördineerd door de Universiteit Antwerpen. Het consortium bestaat samen met Stad Gent in totaal uit 13 partners (Technische Universiteit Delft, imec, Unige, FIMC, Gaiyo, Be-mobile, Tuke, Port of Genoa, Genoa public transport authority, IDS, Yaghma).

Momenteel wordt de laatste hand gelegd aan het projectvoorstel door het consortium. De deadline voor indiening van het voorstel bij de Europese Commissie is 5 september 2024. Een beslissing  wordt verwacht rond de jaarwisseling 2024/2025. Bij succesvolle aanvraag  zal het project tegen de zomer van 2025 van start gaan en lopen voor een duur van 3 jaar. Bij start project wordt een partnerschapsovereenkomst opgemaakt. 

Het consortium voorziet een voorlopig totaalbudget van maximaal 5 miljoen euro. Voor de Gentse use case (geleid door BE-Mobile) wordt voorlopig 100.000 euro budget geraamd. De budgetbesprekingen gerelateerd aan de  werk- en taakpakketten zijn nog in volle gang. Bij deze voorlopige schatting is een 0,2 VTE beleidsmedewerker "verkeerslichten" inbegrepen bij het Mobiliteitsbedrijf voor de totale projectduur van 3 jaar. Stad Gent wordt 100% gesubsidieerd voor het geschatte budget. FIMC (Flikkema Innovation Management & Consultancy B.V.) factureert een bijdrage van 0,8% van het toegekende subsidiebedrag bij indiening en dit voor het opstellen van het voorstel.

Door deel te nemen aan het Horizon Europe voorstel OPTIMOD kan Gent extra verkeersdata verzamelen om de verkeerslichten doeltreffender te bedienen, wat bijdraagt aan betere verkeerstromen en verhoogde veiligheid voor de weggebruikers.