Op grond van de Wet op het politieambt (WPA) van 5 augustus 1992, gewijzigd bij Wet van 21 maart 2018 tot wijziging van de Wet op het politieambt om het gebruik van camera's door de politiediensten te regelen, en tot wijziging van de Wet van 21 maart 2007 tot regeling van de plaatsing en het gebruik van bewakingscamera's, van de Wet van 30 november 1998 houdende regeling van de inlichtingen- en veiligheidsdiensten en van de Wet van 2 oktober 2017 tot regeling van de private en bijzondere veiligheid, moeten een aantal verplichtingen worden nageleefd wanneer de politiediensten een bewakingscamera willen plaatsen en gebruiken met het oog op bewaking en toezicht.
Artikel 25/2 van desbetreffende wet verstaat onder mobiele camera (waaronder een drone dient verstaan te worden), de camera die wordt verplaatst tijdens het gebruik ervan. Daarnaast bepaalt artikel 25/2 § 2 WPA dat als zichtbaar wordt beschouwd de mobiele camera die gemonteerd is aan boord van politievoertuigen, - vaartuigen, - luchtvaartuigen of elk ander vervoermiddel van de politie dat als dusdanig kan worden geïdentificeerd.
Een politiedienst kan camera's plaatsen en gebruiken op het grondgebied dat onder zijn bevoegdheid valt, na voorafgaande principiële toestemming van de gemeenteraad, wanneer het gaat om een politiezone. Om deze toestemming te bekomen wordt er een aanvraag ingediend bij de gemeenteraad door de korpschef. Deze aanvraag houdt rekening met een impact- en risicoanalyse op het vlak van de bescherming van de persoonlijke levenssfeer en op operationeel niveau, met name wat de categorieën van verwerkte persoonsgegevens betreft, de proportionaliteit van de aangewende middelen, de te bereiken operationele doelstellingen en de bewaartermijn van de gegevens die nodig is om deze doelstellingen te bereiken. (artikel 25/4 WPA)
De gemeenteraad dient zijn toestemming uit te brengen op basis van de informatie bezorgd door de verantwoordelijke voor de verwerking en de analyse van de korpschef. Deze toestemming moet in alle gevallen gemotiveerd worden.
Indien de analyse van de korpschef gevolgd wordt, kan de motivering steunen op de elementen uit de analyse van de korpschef.
Concreet wenst de Politiezone Gent, onder verantwoordelijkheid van Korpschef Filip Rasschaert, dat er drones kunnen worden ingezet op het grondgebied van de politiezone Gent en dit op een niet-besloten plaats alsook op een besloten plaats voor het publiek toegankelijk op 12 november 2023 tussen 08:00 uur en 23:00 uur.
De inzet van een drone fungeert als aanvulling op de ondersteuning van een politiehelikopter van de Federale politie. De drone geeft daarenboven een hogere zekerheid dan de politiehelikopter, gezien deze laatste steeds kan geheroriënteerd worden voor andere opdrachten en gevoeliger is aan de klimatologische omstandigheden.
Op 12 november 2023 vindt er van 10:00 uur tot 17:00 uur een congres van Vlaams Belang plaats in het ICC te Gent. Verschillende partijkopstukken en militanten van de jongerenbeweging zullen aanwezig zijn.
Diezelfde dag van 14:00 uur tot 18:00 uur verzamelen tevens verschillende organisaties voor een betoging tegen het Congres Vlaams Belang met titel “congres voor iedereen”. De organisaties willen de manifestatie organiseren op het Sint-Pietersplein. Met andere woorden zeer dicht bij het congres.
De politie beschikt over informatie dat een aantal manifestanten het congres zouden willen verstoren, wat mogelijks kan leiden tot schermutselingen tussen manifestanten en congresgangers.
Tot slot speelt ook KAA Gent diezelfde dag om 18:30 uur een thuismatch tegen TSC Anderlecht.
Uit de impact en risicoanalyse op operationeel niveau blijkt dat er gelet op een aantal voorgaanden (o.a. recente boekvoorstelling Filip De Winter in de Universiteitsstraat, manifestatie rond het Edmond Van Beverenplein, ...) wel degelijk een aantal risico' s aanwezig zijn op verstoringen van de openbare orde. Te meer dat er sprake is van een samenloop van evenementen en het feit dat er verschillende groeperingen met tegenstrijdige belangen op hetzelfde moment aanwezig zullen zijn.
De politiezone wil deze mobiele camera's en de opnames ervan gebruiken om de uitvoering van de opdrachten van bestuurlijke en gerechtelijke politie, zoals bepaald in artikel 14 en 15 WPA op een efficiëntere, effectievere en veiligere manier uit te voeren met respect voor de individuele vrijheden en rechten en oog voor de privacy.
Het cameratoezicht blijft in het bijzonder tot doel te hebben:
De drones stellen de politie in staat om de ploegen op het terrein gerichter aan te sturen met het oog op snellere en adequatere interventies bij gebeurtenissen die een gevaar of risico inhouden voor de openbare orde en veiligheid. De drones hebben ook een cruciale rol in de veiligheid van de politiediensten tijdens een tussenkomst. Ze zijn immers de ogen op het terrein, waarbij de operator - aan de hand van de beelden - de nodige personeelsinzet kan bepalen wanneer een incident zich voordoet.
Specifiek stellen de drones de politiediensten in staat om door middel van live-monitoring aan crowdmanagement te doen. In deze fase van de ordedienst worden de camerabeelden niet opgeslagen en is er enkel een livestream naar de commandopost en leidinggevenden op het terrein.
Tijdens incidenten kan de dronepiloot, zijn waarnemer of de algemene leiding van de ordedienst verzoeken het beeldmateriaal op te nemen om bewijzen te verzamelen van strafrechtelijke inbreuken met als doel de bewijsvoering voor het openbaar ministerie te versterken.
Gelet op de doelstellingen van het cameratoezicht en de wijze van implementatie ervan is er een maatschappelijk draagvlak voor het gevraagde cameratoezicht.
De Politiezone Gent kan slechts overgaan tot het op zichtbare wijze gebruik maken van camera's nadat de gemeenteraad een voorafgaande principiële toestemming heeft gegeven.
Verleent een principiële toestemming aan de aanvraag van de Politiezone Gent voor de inzet van mobiele camera' s en meer bepaald drones, op niet-besloten plaatsen alsook besloten plaatsen voor het publiek toegankelijk op het grondgebied van de Politiezone Gent op 12 november 2023 tussen 08.00 en 23.00 uur.