2023_CBS_09415 - Kandidaatstelling Thematic Partnership on Food for the Urban Agenda for the EU - Goedkeuring

Het Decreet over het Lokaal Bestuur van 22 december2017, artikel 40, §1.

Het Decreet over het Lokaal Bestuur van 22 december 2017, artikel 2.

De ‘Urban Agenda for the EU’ is een Europees instrument voor stedelijk beleid & praktijk dat de samenwerking tussen lidstaten, steden, de Europese Commissie en andere stakeholders wil bevorderen. Het zet in op drie pijlers:

1. Betere regelgeving: het verbeteren van bestaand beleid en wetgeving in plaats van nieuwe regels te initiëren en deze beter afstemmen op de behoeften van steden en de administratieve lasten te verminderen.

2. Betere financiering: Bestaande financiering voor steden gebieden identificeren, verbeteren en integreren, zonder nieuwe EU-financiering te creëren voor stedelijke autoriteiten.

3. Betere kennis: Het vergroten van kennis over stedelijke uitdagingen, het delen van best practices en het gebruik van betrouwbare data voor evidence-based stedelijk beleid

De Thematische partnerschappen zijn het belangrijkste uitvoeringsmechanisme binnen de ‘Urban Agenda for the EU’. Deze partnerschappen brengen vertegenwoordigers van verschillende overheidsniveaus en belanghebbenden samen. Op dit moment zijn er 16 Partnerschappen actief of reeds afgesloten.

Momenteel is een nieuw partnerschap in de opstart, met als thema "voeding".

Waarover gaat het partnerschap?

Het doel van het thematisch partnerschap is om de rol van steden in de transformatie naar een duurzamer voedselsysteem in Europa te versterken. Het partnerschap wordt opgericht op een cruciaal moment: er zitten heel wat Europese initiatieven in de pijplijn, zoals EU het Sustainable Food Systems Framework en de EU Food Policy Council. Van dit momentum wil het partnerschap gebruikmaken om op het proces te wegen met het oog op een betere coördinatie en samenhang tussen de verschillende initiatieven en door ervoor te zorgen dat uitdagingen op lokaal niveau beter aangepakt kunnen worden en kansen worden gecreëerd voor verbinding en capaciteitsopbouw bij steden.

Aan de basis van het UAEU Partnerschap voor Voedsel liggen aan aantal kernwaarden zoals het hanteren van een systeemperspectief, multi- level governance, het overwegen van de werkelijke prijs van voedsel (inclusief externe kosten), en het erkennen van voedsel als een mensenrecht en een gemeenschappelijk goed.

Thema’s waar het partnerschap rond zal werken zijn o.a.:  

• Agro- ecologie
• Food justice
• Toegang tot land en beheer van publieke gronden
• Meer lokaal maken van voedselsystemen
• Internaliseren van externe kosten
• Openbare aanbestedingen voor lokaal en biologisch voedsel

Wat zijn de voordelen van een deelname voor Gent?

• PR/zichtbaarheid: als partner in een thematisch partnerschap krijg je een bepaalde zichtbaarheid in nationale en EU-kringen. Deelname versterkt dus de bekendheid van onze projecten, best practices en ambities.
• Europese erkenning vergroten: als partner in een thematisch partnerschap word je erkend als key stakeholder en betrouwbare partner met ervaring en expertise in dat beleidsdomein. Deze erkenning kan deuren openen voor toekomstige subsidiedossiers.
• Bevoorrechte toegang tot financieringsopportuniteiten: als partner in een thematisch partnerschap heb je een competitief voordeel t.o.v. andere steden. Als partner weet je als eerste wat de prioriteiten in de EU-beleidskaders en programma’s, wat de projecten zijn die financiering ontvangen en je bouwt een belangrijk netwerk op met de relevante actoren. Het helpt steden om innovatieve projectvoorstellen voor te bereiden en nieuwe middelen binnen te halen. Je zit als stad dus in een betere positie voor het binnenhalen van projectfinanciering
• Kennis en netwerk uitbouwen: Binnen het thematisch partnerschap worden data en goede praktijken verzameld. Als deelnemer krijg je dus een zicht nieuwe beleidsopties en innovatieve oplossingen.
• Lobbymogelijkheden: de partnerschappen zijn een belangrijk lobbyinstrument om de Europese en nationale regelgeving en financieringskaders te beïnvloeden ten voordele van de stedelijke uitdagingen en belangen.

Waarom is Stad Gent een Geschikte kandidaat?

De visie van waaruit het partnerschap vertrekt (systeemaanpak, multi- level governance, agro - ecologie) sluit heel dicht aan bij onze eigen werkwijze en visie zoals vastgelegd in onze Gentse Voedselstrategie Gent en Garde, en de Gentse landbouwvisie.

Gent was één van de eerste steden in Europa die een lokaal voedselbeleid uittekende met een voedselstrategie en een Voedselraad. Een aanpak waarvoor wij internationale erkenning krijgen. Met meer dan 10 jaar ervaring en tonnen expertise, zijn we dus zeer goed geplaatst om dit partnerschap mee vorm te geven.

Ook inhoudelijk sluiten de thema’s heel goed aan bij de domeinen waarop we binnen het voedsel- en landbouwbeleid werken:

• Food governance, via de Gentse voedselraad
• Food justice via het Europese project FEAST
• Stimuleren van agro- ecologische landbouw en beheer van publieke gronden via de landbouwvisie en pilootprojecten publieke grond
• Openbare aanbestedingen via de schoolmaaltijden.

We kunnen op deze thema’s zowel expertise inbrengen, als leren van andere partners. Dit zijn dus ook de sub-thema's waarop we willen inzetten binnen dit partnerschap.

Hoe werkt het partnerschap?

Het partnerschap bestaat uit 15 tot 20 partners, vanuit verschillende beleidsniveaus en verschillende soorten organisaties, waaronder ten minste 5 steden. Partners worden geselecteerd op basis van hun motivatie, expertise, bereik, ervaring en op basis van horizontale criteria als geografische spreiding en diversiteit.

Hoe het partnerschap in de praktijk zal werken (aantal meetings, duurtijd, interne organisatie) wordt door de leden van het partnerschap zelf beslist.

Steden kunnen zich kandidaat stellen tot 29 september 2023. Geselecteerde partners worden op de hoogte gebracht in november, en moeten na 14 november 2023 hun deelname bevestigen.

Wat houdt onze deelname in?

Onze deelname houdt concreet in dat we:

• Deelnemen aan de vergaderingen van het partnerschap
• Bijdragen aan de door ons gekozen specifieke thema's van het partnerschap
• Bijdragen aan het formuleren van concrete acties in het actieplan
• Bijdragen aan het implementeren van acties

Aan het partnerschap is geen financiering gekoppeld, wat wil zeggen dat personeelsinzet en eventuele reis- en verblijfskosten door de deelnemende diensten worden gedragen.

Aangezien de werkwijze van het partnerschap nog concreet vastgelegd moet worden, is het niet mogelijk op dit moment het exacte aantal uren in te schatten. Dit hangt ook af van onze eigen mate van engagement.

De personeelsinzet zal verdeeld worden tussen de Dienst Milieu en Klimaat en de Dienst Economie, die afhankelijk van het thema aan de vergaderingen zullen deelnemen. Dienst Internationale Relaties zal ondersteunen waar nodig.