Het Decreet over het lokaal bestuur van 22 december 2017, artikel 56, ยง 1.
De voorschriften zoals opgenomen in de oproepfiche van Europa Werk en Sociale Economie: Oproep 41 - Regionale organisatienetwerken "participatie- en netwerktrajecten" - 4de pijler inburgering van 15 juli 2022.
Inburgering heeft als doelstelling om mensen die naar België migreren, zelfredzaam te maken en hen de kans te geven om volwaardig deel te nemen aan de samenleving. Het inburgeringstraject is voor sommigen een verplichting en voor anderen een vrijblijvende keuze.
Op 1 maart 2022 wijzigde het Decreet van 7 juni 2013 betreffende het Vlaamse integratie- en inburgeringsbeleid en het Besluit van de Vlaamse regering van 29 januari 2016 houdende de uitvoering van het decreet van 7 juni 2013 betreffende het Vlaamse integratie- en inburgeringsbeleid. Het gewijzigde decreet is sindsdien in voege. Vanaf 1 januari 2023 werd het netwerk- en participatietraject ingevoerd.
Het inburgeringstraject bestaat uit meerdere pijlers: lessen Maatschappelijke Oriëntatie, lessen Nederlands als tweede taal, activering en doorverwijzing naar de VDAB. Het hervormde decreet voorziet eveneens een uitbreiding van het huidige inburgeringstraject met een vierde pijler: sociale netwerking en participatie.
De inburgeraar zal een bijkomend traject op maat van 40 uur afleggen, met als doel de versterking van het sociaal netwerk en participatie. Het traject kan op verschillende manieren worden ingevuld: in de vorm van een buddyproject, een stage bij een bedrijf, vereniging, organisatie of lokaal bestuur, toeleidingstraject in het vrijwilligerswerk, taalstages, kennismakingstraject in cultuur-, jeugd-, sportvereniging, woonzorgcentrum, lokaal dienstencentrum, buurtwerking, …
De vierde pijler kreeg ondertussen de naam "netwerk- en participatietraject", kortweg "participatietraject". Dit traject is verplicht voor "verplichte" inburgeraars die werken, noch studeren. Het gaat om ongeveer 500 personen per jaar die dergelijk traject zullen moeten volgen. We willen ook vrijwillige inburgeraars motiveren om een participatietraject te volgen. Dit doen we in Gent al lang via het stedelijk integratiebeleid.
De Agentschappen Integratie en Inburgering zijn de uitvoerders van het inburgeringsbeleid, maar voor het participatietraject besliste de Vlaamse regering dat de regie ligt bij de lokale besturen. Het is in de eerste plaats de inburgeraar zelf die verantwoordelijk is om een passend aanbod te vinden en deelname aan een traject te bewijzen t.a.v. zijn trajectbegeleider bij het integratie- en inburgeringsagentschap. Het is aan de lokale overheid om een passend aanbod te ontwikkelen en/of te ontsluiten. Het is aan het integratie- en inburgeringsagentschap om de inburgeraar - indien nodig - te begeleiden naar dit aanbod.
Om het participatietraject in de praktijk te brengen en hiervoor de nodige financiering te voorzien, heeft de Afdeling Europese Programma's (Europa WSE) van het Vlaamse Departement Werk en Sociale Economie een oproepfiche gelanceerd (cfr. bijlage). Als lokale overheid die verantwoordelijk is voor de ontsluiting van voldoende, toegankelijk aanbod dienen we in partnerschap met IN-Gent vzw het projectvoorstel zoals gevoegd als bijlage, in bij Europa WSE.
In 2021-2022 liep namelijk al het proefproject "Verbinding Gent" met Vlaamse AMIF-middelen. Ook in de rest van Vlaanderen liepen meerdere proeftuinen om te anticiperen op de implementatie van het participatietraject. Verbinding Gent betrof een partnerschap tussen de Stad en IN-Gent waarbij een strategisch projectcoördinator van de Dienst Lokaal Sociaal Beleid instond voor de opvolging van de besluitvorming en het schrijven van de actieplannen en evaluaties en een operationeel projectmedewerker binnen IN-Gent instond voor de inbedding van het participatietraject binnen de werking van IN-Gent.
Het project was erop gericht om de noden van inburgeraars te capteren, het bestaande aanbod in kaart te brengen en een matchingssysteem uit te werken om zo 100 inburgeraars toe te leiden naar een participatietraject. Maar liefst 20 partners engageerden zich om plekken te voorzien voor inburgeraars.
Nu willen we verder bouwen op de "lessons learned" van deze proeftuin. Het doel van de oproep en ons projectvoorstel "Gent Verbindt", is om een projectcoördinator in te zetten bij de Dienst Lokaal Sociaal Beleid die instaat voor de strategische en beleidsmatige coördinatie van een zogenaamd regionaal organisatiewerk en een netwerkcoach bij IN-Gent die instaat voor de operationele coördinatie ervan. Binnen het regionaal netwerk wordt samen met de organisaties die er deel van uitmaken een leerproces opgezet rond de centrale vraag: “Op welke manier kunnen we aanbod ontsluiten zodat iedere inburgeraar in onze regio een traject op maat kan volgen?”
Het doel van dit netwerk is dus om samen met lokale partners een kwaliteitsvol participatietraject uit te tekenen en voldoende, toegankelijk aanbod op maat te gaan ontwikkelen en/of ontsluiten. Het is evident dat het Vrijwilligerspunt van de Stad één van de partners zal zijn. Ook alle partners uit de proeftuin zullen worden aangesproken. Op termijn willen we het netwerk verder uitbreiden en differentiëren. Ons voornaamste doel is om op basis van de noden en ervaringen van de inburgeraars voldoende, toegankelijk, flexibel en gedifferentieerd aanbod te ontsluiten. We ondersteunen daarbij ook de aanbodorganisaties.
De verdeling van rollen en taken (projectcoördinator en netwerkcoach) in ons huidige projectvoorstel "Gent Verbindt", sluit erg dicht aan bij de rolverdeling (strategisch projectcoördinator en operationeel projectmedewerker) die we reeds hadden uitgewerkt binnen de afgelopen proeftuin "Verbinding Gent".
Anders dan andere proeftuinen was de Gentse proeftuin al van in den beginne gericht op de ontsluiting van en toeleiding naar het bestaande, rijke Gentse aanbod participatietrajecten (bv. Refu Interim, Duo for a Job, Trivelo, ...) daar waar andere lokale overheden hun proeftuinen veelal gericht waren op het creëren van een eerste eigen lokale aanbod. Intussen heeft Vlaanderen beslist dat de rol van de lokale overheden net dit ontsluiten van het aanbod is, en dus niet het organiseren van de matching tussen vraag en aanbod of het creëren van nieuw aanbod. De oproep die nu voorligt, past dan ook binnen dit idee.
De middelen die kunnen worden aangevraagd, zijn inzetbaar voor twee jaar. Het gaat over maximum € 322.000 ten einde twee VTE te financieren. Projectvoorstellen ingediend voor 28/02/2023 worden beoordeeld en beslist tegen uiterlijk 31/03/2023
In een latere fase zal Vlaanderen ook een oproep lanceren om acties te financieren die het aanbod verder dienen te ontsluiten. Mogelijks zullen ook aanbodpartners op het terrein hierop een beroep kunnen doen, weliswaar via de Stad, via de projectcoördinator.
Het uitgeschreven projectvoorstel "Gent Verbindt" is te vinden als bijlage. Dit betreft een pdf-extract van een digitaal invulformulier.
Keurt goed het indienen, in partnerschap met IN-Gent vzw, van het projectvoorstel 'Gent verbindt' bij Europa Werk en Sociale Economie i.h.k.v. de oproep Regionale organisatienetwerken 'participatie- en netwerktrajecten' - 4e pijler inburgering, zoals gevoegd in bijlage.