2022_MV_00573 - Mondelinge vraag van raadslid Anton Vandaele: Zonnepanelen en erfgoed

Vooraf is het nuttig om duidelijk aan te geven, wat minister Diependael concreet heeft beslist.  Zoals je goed weet is het plaatsen van zonnepanelen op een dak vrijgesteld van een omgevingsvergunning. Concreet gaat het over zonnepanelen, die geplaatst wordn op een plat dak tot 1m boven de dakrand of op een schuin dak. Het plaatsen van zonnepanelen aan gevels zijn dan weer niet van een omgevingsvergunning vrijgesteld. In zo’n situaties beoordelen we de goede ruimtelijke ordening. Door de beslissing van Minister Diependaele wijzgt dit vrijstellingenbesluit niet. 

Dat is evenwel anders voor het plaatsen van zonnepanelen op beschermde monumenten en in beschermde stads-en dorpsgezichten. In deze gevallen geldt de hierboven aangehaalde vrijstelling bij omgevingsvergunningen niet. Wanneer een bouwheer bij beschermd erfgoed een zonnepaneel wenst te plaatsen, is er een toelating van het Vlaamse Agentschap Onroerend Erfgoed nodig. Hiervoor hanteert het agentschap een afwegingskader. Het is dit afwegingskader dat Vlaams minister Diependaele wenst te versoepelen.

In antwoord op je eerste vraag kan ik zeggen dat we als stad door deze Vlaamse koerswijziging niet proactief op de hoogte werden gebracht. Op zich is dit ook niet gebruikelijk, maar voor een dergelijke belangrijke wijziging, was dit wel elegant geweest. Immers, als historische stad worden we vaak met het omgaan van klimaatmaatregelen bij erfgoed geconfroteerd.   Medewerkers van de stedelijke dienst Stadsarcheologie en Monumentenzorg zijn dus na het Vlaamse persbericht op de hoogte gebracht. We kregen tot op heden ook nog geen informatie over communicatie en sensibilisering naar eigenaars. Ook de praktische uitwerking bij deze koerswijziging ontbrak. Met andere woorden, er is vandaag nog geen nieuw afwegingskader. Het is dus wat vroeg om conclusies te trekken, maar een gewijzigd afwegingskader zal er eerstdaags natuurlijk wel zijn.

Naar aanleiding van de persmededeling door Minister Diependaele heb ik de dienst Stadsarcheologie en Monumentenzorg laten onderzoeken, hoe we als stad met dit nieuwe afwegingskader zullen omgaan. 

In afwachting van dat aangepast afwegingskader zal stad Gent als volgt met dit nieuwe standpunt omgaan:

• Aangezien de regelgeving niet is gewijzigd, blijft het plaatsen van zonnepanelen op beschermd erfgoed een toelatingsplichtige handeling. Een toelating blijft dus noodzakelijk en dit wijzigt dus niet. Dit is geen onbelangrijk element en mag zeker niet worden vergeten.
• Voor de beschermde monumenten geeft het agentschap deze toelating. Voor stads- en dorpsgezichten ontvangt stad Gent een melding. Zonder afwegingskader van Vlaanderen kunnen we enkel oordelen dat installaties zichtbaar vanop het openbaar domein de wezenlijke eigenschappen van het stads- of dorpsgezicht verstoren en dat er bijgevolg een toelating nodig is van het agentschap.
• Voor het plaatsen van zonnepanelen op beschermde monumenten en op panden binnen stads-en dorpsgezichten in eigendom van derden, zal de stad Gent - conform het onroerenderfgoeddecreet – dus blijven doorverwijzen naar het agentschap. We zullen dit blijven doen tot op het moment dat het agentschap Onroerend Erfgoed ons officieel op de hoogte heeft gebracht over de praktische uitwerking bij het nieuwe afwegingskader.