-
De (gedeeltelijke) ontharding van het openbaar domein vormt een belangrijke uitdaging voor de komende jaren. Zowel de Stad Gent als de Vlaamse overheid nemen ter zake initiatieven. Tegelijk bestaat er een spanningsveld tussen ontharding enerzijds en toegankelijkheid anderzijds. Dit wordt ook erkend dit in de Gentse beleidsnota Stedenbouw. Op pagina 29 lezen we “De achterstand van slechte wegenis, slechte voetpaden en ontoegankelijke bus- en tramhaltes moeten verder weggewerkt worden met de nodige aandacht voor duurzaamheid, toegankelijkheid en ontharding.” Verder lezen we ook nog dat dit een beleidskader vergt dat de ambities rond toegankelijkheid en ontharding op elkaar afstemt.
Het Gentse Actieplan Toegankelijkheid 2020-21 en het bijhorende Toegankelijkheidscharter benadrukken elk het belang van ‘universal design’ en van optimale toegankelijkheid bij de (her)aanleg van het publieke domein. Het actieplan bevat onder punt 4.1 de ambitie om een ‘Modelontwerp voor integrale heraanleg’ op te maken voor minstens één zone uit het voetgangersgebied’, dat nadien als inspiratie kan dienen voor het heraanleggen van andere zones.
Bij de (her)aanleg van het publieke domein is dolomiet één van de materialen die in Gent de jongste jaren vaker gebruikt wordt bij onthardingen, bijvoorbeeld ook bij de heraanleg van voetpaden in dichtbevolkte woonwijken (zie ook het antwoord op de eerdere schriftelijke vraag SV615). Dolomiet blijkt echter, zeker na verloop van tijd, vaak moeilijker toegankelijk voor personen met een rollator, rolstoel of buggy of mensen die minder mobiel zijn tout court. Aan de andere kant wordt er bij de (her)aanleg van park- en groengebieden recent wel vaker gekozen voor betonnen wandelpaden in plaats van voor grindpaden (vb. recent nog in het Baudelopark, maar vb. ook in de Gentbrugse Meersen en elders).
Om de ambities op vlak van ontharding en toegankelijkheid te laten samengaan moeten we een slim beleid voeren. De winst die we aan de ene kant boeken via specifieke actie uit het Actieplan Toegankelijkheid mag niet elders verloren gaan door andere ingrepen in het openbaar domein die de toegankelijkheid elders terug verminderen. Er is nood aan een degelijk kader dat ook voldoende is afgestemd met betrokken partijen zoals de toegankelijkheidsambtenaren, de stedelijke adviesraad voor personen met een handicap en bijvoorbeeld ook het toegankelijkheidsagentschap Inter.
Vandaar mijn vragen:
1. Is er ondertussen al een concrete uitwerking van het eerder voornoemde beleidskader rond toegankelijkheid en ontharding? Hoe wordt hierin een evenwicht gevonden tussen de ambities op vlak van ontharding enerzijds en toegankelijkheid anderzijds? Kan de schepen dit beleidskader toelichten en (na)bezorgen?
2. Is, of was, er een gestructureerd overleg tussen de onthardingsambtenaar (zie beleidsnota) enerzijds en de toegankelijkheidsambtenaren, de stedelijke adviesraad voor personen met een handicap, en bijvoorbeeld ook het toegankelijkheidsagentschap Inter anderzijds? Kan de schepen het resultaat van dit overleg toelichten en (na)bezorgen?
De passage waar u in uw vraag naar verwijst gaat in de beleidsnota over het onderhoud en verbeteren van voetgangers- en fietsinfrastructuur en het ontharden van het openbaar domein. Bij (her)inrichting van publiek domein willen we dat dit steeds toegankelijk is voor mensen met een beperking. Daarnaast willen we ook ontharden waar het kan.
In de praktijk wegen we tijdens de ontwerpoefening altijd goed af waar verharding functioneel en noodzakelijk is en met welk materiaal dit best wordt uitgevoerd. Dit vergt telkens een gebiedsgerichte afweging.
Momenteel is er daarvoor nog geen beleidskader. Momenteel wordt nog volop ervaring opgedaan met ontharding in het publiek domein. De toegankelijkheidsambtenaren zijn vaste vertegenwoordigers in het stedelijk overleg voor de aanleg van de publieke ruimte. In dit forum geven de toegankelijkheidsambtenaren van start tot definitief ontwerp van een dossier mee advies voor de inrichting.
Toegankelijkheid is in de ontwerpdossiers nl. een belangrijk onderdeel van het ontwerpproces. Het is echter telkens een afweging van noden en wensen die verzoend worden in een ontwerp. Daarbij is het gebruik en toegankelijkheid belangrijk, de doorgang voor hulpdiensten, de omgevingskwaliteit (erfgoed, groen, …) én proberen we ook het aandeel verharding in de stad te verminderen.
De eerste dossiers met ontharding zijn uitgevoerd of gaan in uitvoering. Aan de hand van de verschillende dossiers, ontwerpoefeningen en inzichten wordt dit systematisch helderder. Het is de bedoeling dat deze expertise gebundeld wordt in een beleidskader. Een goed afwegingskader opmaken kan daar zeker in ondersteunen maar zal ook niet altijd de ideale oplossing bieden.
Ondertussen worden er zeer veel inspanningen gedaan om de toegankelijkheid in onze stad te verhogen. Vorige week werd het actieplan vervoersarmoede goedgekeurd. In het terrasreglement krijgt toegankelijkheid een prominente rol. De achterstand van slechte wegenis, slechte voetpaden en ontoegankelijke bus- en tramhaltes wordt verder weggewerkt. Naast toegankelijke stoepen zorgen we ook voor veilige oversteekplaatsen en integreren we in elke heraanleg geleidetegels voor slechtzienden.
De aanwervingsprocedure voor de onthardingsambtenaar loopt momenteel nog. Er is dus nog geen structureel overleg tussen deze specifieke persoon en de toegankelijkheidsambtenaren. Zoals reeds geschetst is er wel intensief en structureel overleg over de aanleg van publieke ruimte met toegankelijkheidsambtenaren binnen het IKZ overleg.
wo 15/06/2022 - 10:59