De Leefstraten zijn in 2013 in Gent gestart als experiment en kenden navolging in andere steden in binnen- en buitenland. Sinds 2017 vormt de begeleiding van de Leefstraten één van de methodieken van het stedelijk buurtwerk.
Een Leefstraat draagt immers sterk bij aan het samenleven en de sociale cohesie in onze buurten.
Een essentiële voorwaarde voor een succesvolle Leefstraat is het intensieve voortraject. Tijdens dit voortraject worden ideeën rond de aanpak en inrichting uitgewisseld, wordt gezocht naar compromissen tussen voor- en tegenstanders en groeit het draagvlak voor de Leefstraat. Zelfs indien dit voortraject finaal niet uitmondt in een Leefstraat zorgt het voor onderling contact en dialoog tussen buren en andere straatgebruikers. De Leefstraat zelf vormt in dichtbebouwde omgevingen een maandenlange gelegenheid tot ontmoeting, gezellig samenzijn en kleinschalige activiteiten in openlucht.
Leefstraten komen er dankzij het intensieve engagement en de creativiteit van bewoners: de Leefstraattrekkers. In omgevingen van sociale woningconcentraties, waar de behoefte tot ontmoeting in de publieke buitenruimte groot is maar waar dit initiatief niet spontaan ontstaat, organiseren buurtwerk en partnerorganisaties Leefstraten.
De nood om op een andere manier de publieke ruimte te ervaren, te delen en de buren te kunnen ontmoeten bleek extra prangend tijdens de afgelopen COVID-jaren. Het aantal Leefstraten groeit dan ook gestaag.
De aanpak per Leefstraat wordt jaarlijks geëvalueerd en eventueel bijgesteld. In 2021 werd door de betrokken stadsdiensten een afsprakenkader en reglement voorbereid. In januari 2022 werden deze tijdens twee inspraakmomenten afgetoetst bij de Leefstraattrekkers.
Bijna tien jaar na de start van het experiment en gezien het groeiend aantal trajecten, is het aangewezen om de werking van de Leefstraten en Leefstraattrajecten als vaste waarde in Gent te erkennen en te omkaderen aan de hand van een reglement.
De Dienst Ontmoeten en Verbinden is belast met de uitvoering van dit 'Reglement voor de organisatie van leefstraten', met inwerkingtreding op 1 april 2022.