2022_CBS_01736 - Horizon Europe projectoproepen - Indiening van het projectvoorstel STOCKS in het kader van de projectoproep 'Integrated solutions for circularity in buildings and the construction sector' (HORIZON-CL6-2022-CIRCBIO-02-01-two-stage) - Bekrachtiging

Het Decreet over het lokaal bestuur van 22 december 2017, artikel 2.

Het Decreet over het lokaal bestuur van 22 december 2017, artikel 56 § 1.

Horizon Europe, het belangrijkste EU-financieringsprogramma voor onderzoek en innovatie, lanceerde recent heel wat oproepen voor onderzoeksprojecten. Het projectvoorstel dat nu voorligt werd ingediend binnen een projectoproep binnen pijler 2 van het Horizon Europe programma, meer bepaald binnen het subprogramma "Global Challenges and European Industrial Competitiveness". De oproep focust op klimaatneutrale circulaire en bio-economie transities, met veilige geïntegreerde circulaire oplossingen op territoriaal en sectoraal niveau, voor belangrijke materiaalstromen en product waardeketens, zoals de textiel-, elektronica-, kunststof- en bouwsectoren, evenals belangrijke bio-economische sectoren zoals duurzame biogebaseerde systemen (oproep HORIZON-CL6-2022-CIRCBIO-02-01-two-stage). Deze oproep bestaat uit een tweestapsprocedure: first stage (korte projectomschrijving) en second stage (volledig projectvoorstel).

Het projectvoorstel 'STOCKS - New information streams for estimating urban material stocks in buildings' wordt gecoördineerd door VITO (BE).  

Het project wil een datagedreven platform demonstreren en uitrollen dat een beter inzicht verschaft in de aanwezige stock aan materialen en gebouwonderdelen in een stad. Het onderzoek spitst zich toe op de ontwikkeling van een methodologie en bijhorende workflow gebaseerd om beeldherkenning en BIM modellen om zo de beschikbare materialenstock in bestaande gebouwen in te schatten die herbruikbaar zijn ergens anders in de stad. De methodologie zal toelaten om te evalueren in welke mate urban mining toepasbaar is bij stadsvernieuwing en de renovatie van gebouwen en bijgevolg de milieu-impact van de levensduur van gebouwen te verminderen. Het dataplatform en de hierop gebaseerde applicaties zullen in 3 steden ontwikkeld worden (Gent, Wenen en Zagreb). Voor elke stad zal de relevantie van het platform getest worden binnen een specifieke stedelijke context en noden. Het platform kan onder andere dienen voor:

• de uitvoering van stock management op een meer proactieve wijze en op die manier de logistiek, de verwerking en opwaardering van materialen
• de versterking van de lokale of regionale secundaire materialenmarkt door de matchmaking tussen vraag en aanbod van materialen en gebouwonderdelen
• de verbetering van de kwaliteit en vertrouwen in gebruikt en gerecycleerd materiaal door de introductie van een nieuwe actor, de zogenaamde 'urban mining bedrijf' in de bestaande waardeketen

Elke stad werkt een lokale case uit waarin een aantal aspecten van het platform worden getest. De Gentse case bestaat uit de ontwikkeling van een Gents 'Urban mining bedrijf'. Dit zal instaan voor de ontmanteling van gebouwen (demonstratieproject sogent) en via een verwerkende tussenstap (demonstratieproject met o.m. persen van circulaire steen op de Arsenaalsite, toepassen biogebaseerde technologie, enz.) deze circulaire grondstoffenstroom te herbestemmen (demonstratieproject Design Museum Gent).  

Met de digitale ontsluiting van de materialeninhoud van bestaande gebouwen willen we binnen deze case de sociale economie groeikansen geven, jobs creëren, innovatieve activiteiten en vernieuwde businessmodellen onderzoeken waarbij de circulaire inzet van bouwmaterialen de kerntaak is.  

Bestaande drempels zoals kwaliteitsbewaking en certificering van bouwmaterialen, opslag en beschikbaarheid, robuustheid van de businessmodellen,… willen we data gedreven in kaart brengen en dient als basis voor circulaire en logistieke oplossingsstrategieën voor de circulaire waardeketen.

De dienst Milieu en Klimaat, het Design Museum Gent, sogent en Labeur zijn de Gentse partners in het project. 

De opzet van het project sluit nauw aan bij de ambities in het bestuursakkoord en beleidsnota's:

• de ambitie om een datagedreven organisatie te zijn waarbij we de datagedreven beleidsvoorbereiding en -uitvoering willen verhogen (beleidsnota 'Meer dan een slimme stad')
• de acties rond circulaire economie zoals voorzien in het klimaatplan, in het bijzonder de uitbouw van een materialen hub en het experimenteren rond circulaire bouwen
• de realisatie van de nieuwe vleugel DING in het Design Museum Gent waarbij circulariteit, duurzaamheid en innovatie centraal staan (o.a. traject circulaire gevelsteen en het gebruik van circulaire en biogebaseerde materialen in interieurinrichting/afwerking )

Naast VITO en de Gentse partners zijn ook volgende organisaties betrokken: TU Wien (AT), ETH Zürich (CH), IBO (AT), Digitaal Vlaanderen, Digital Findet Stadt (AT), ICLEI, Arcade (BE), UNIZAG (HR), U-mine (BE), Material Nomaden (AT) en ZAMG (AT).

Het projectvoorstel (first stage) werd op 15/02/2022 ingediend bij de Europese Commissie. Een beslissing wordt verwacht in de periode april/mei 2022. Bij goedkeuring volgt de indiening van een volledig projectvoorstel (second stage) tegen uiterlijk 01/09/2022.

De aanvraag in het kader van de first stage is eerder beperkt en zoomt nog niet zeer concreet in op de rollen en budget van elke partner. Een gedetailleerde projectbegroting wordt pas opgemaakt bij de uitwerking van het volledig projectvoorstel (second stage). Bij de indiening van een volledig uitgewerkt voorstel voor de second stage aanvraag, zal dit opnieuw voorgelegd worden aan het college (inclusief projectbegroting en aandeel voor de Gentse partners). Het subsidiepercentage van het Horizon Europe programma bedraagt 100% dus er is geen cofinanciering vereist.