Het Gentbruggeplein is de hele zomer een ‘leefplein’.
Vorig jaar werd het plein voor de kerk van Gentbrugge ingericht als ‘Zomerplein’. Dat leidde tot wrijvingen met een aantal handelaars en burgers uit de buurt.
In oktober 2020 vroeg ik naar een evaluatie van de Zomerpleinen. Uit uw antwoord bleek dat het succes zeer wisselend was. Het Zomerplein in Gentbrugge werd niet echt veel gebruikt. Er waren toen ook ‘nog geen plannen om de zomerpleinen volgens hetzelfde stramien te herhalen.’
Wat is de motivatie om dit jaar het Gentbruggeplein in te richten als Leefplein?
Welke procedure werd hierbij gevolgd? De procedure van een leefstraat, waarbij buurtbewoners met de buurt overleggen, of is dit eerder een beslissing van de stad zelf zoals dat bij de zomerpleinen het geval was?
Hoe werd het overleg met de buurt georganiseerd? Welke contacten waren er met buurtbewoners en handelaars?
Welke lessen hebt u getrokken uit de problemen die zich vorig jaar met het zomerplein voordeden?
Waarin verschilt de aanpak van dit Leefplein met het Zomerplein van vorig jaar?
De zomerpleinen kenden vorig jaar inderdaad een zeer wisselend succes. Door corona was het erg moeilijk om in het voorjaar van 2020 initiatieven rond ontmoeting te organiseren, vanuit buurtwerk is toen vooral ingezet op het faciliteren van materiële hulp en ontmoeting vanuit uw kot, zoals de balkonbingo’s. De onzekerheid van maatregelen zorgde er bovendien voor dat we niet lang op voorhand konden plannen hoe de volgende maand eruit zou zien.
Tegelijk wisten we dat ontmoeting belangrijker dan ooit zou zijn in de zomermaanden. Daarom is het initiatief van de Zomerpleinen er gekomen, om pleinen aangenamer in te richten. Op korte termijn, zonder echt voortraject met de buurt en soms op locaties met een gevoeligheid voor overlast of parkeerproblematiek. De plaatselijke begeleiding was beperkt door de grote -en stressvolle- inzet van de veldwerkers in het voorjaar. Sommige locaties bleken niet te werken, andere -met grote inzet vanuit de bewoners- deden het wel goed, zoals het Casinoplein.
We hebben de Zomerpleinen geëvalueerd en vooral: we konden dit jaar wél een aanloop nemen naar de zomerperiode in corona. De betrokkenheid van bewoners staat dit jaar centraal in de aanpak. Het traject wordt begeleid door de Dienst ontmoeten en verbinden, het stedelijk buurtwerk dus.
De gekende aanpak van leefpleinen en -straten bleek de meest geschikte om de pleinen voor de zomer voor te bereiden.
Concreet ga ik graag in op hoe het liep bij het Gentbruggeplein.
Vorig jaar was dit ook een Zomerplein, maar het werd amper gebruikt. Het was één van de minst succesvolle verhalen. Daarom was het initieel niet de bedoeling om er een Leefplein te laten plaatsvinden. Maar we ontvingen in het voorjaar een fijn voorstel van de plaatselijke handelaars: aanvankelijk van de twee bezielsters van Café Merino.
Op vraag van Team Leefstraten kregen ze de uitdaging mee om met alle handelaars in gesprek te gaan en te horen wat hun dromen en bezorgdheden waren. Als groep handelaars stelden Cafe Merino, Pitta Gentbrugge, Frituur Smik en Smak, beenhouwer Marc en Hilde en fietsen Steil voor om een deel van het Gentbruggeplein in te richten als een 'leefplein'. Ze hadden plannen om het plein proper te houden en bekeken samen hoe er zo weinig mogelijk parkeerplaatsen geschrapt moesten worden om zoveel mogelijk ruimte te creëren.
Daarna zijn buurtbewoners uit de omliggende straten uitgenodigd door het team Leefstraten, zodat de handelaars konden vertellen wat de ideeën waren. Wat volgde was een brainstorm voor de inrichting en activiteiten. Uiteindelijk zijn handelaars en bewoners gekomen tot een fijne mix aan ideeën en uitwerking ervan: bewoners zullen een petanquebaan aanleggen, de slager zorgt voor parasols, de bloemenwinkel voor plantjes, … er zal een optreden zijn van de plaatselijke fanfare, …
In samenspraak met het stedelijk team Leefstraten is op die manier een Leefplein vormgegeven met een stevig draagvlak en betrokkenheid. Het doorlopen participatief proces, het ontstane netwerk en de geplande programmatie bieden tegelijk de garantie dat het hier over veel meer gaat dan een uitgebreid horecaterras of enkel een ruimtelijke invulling.
We weten dat het inrichten van publieke ruimte als ontmoetingsruimte pas is succesvol als buren, handelaars, organisaties,… betrokken worden. Voor zo’n traject moet voldoende tijd voorzien worden, zodat bezorgdheden naar boven komen en we hiervoor ook oplossingen kunnen vinden. Door de betrokkenheid in de aanloop van zo’n plein te verhogen voelen mensen zich veel meer verantwoordelijk voor deze plek. Het was die aanlooptijd die er vorig jaar in volle crisis gewoon te weinig was.
De bewoners en handelaars die er nu hun schouders onder zetten, hebben vorig jaar amper gebruik gemaakt van het zomerplein. Aangezien er ook veel negatieve reacties waren, was er heel wat polarisatie en hadden mensen ook geen zin om er gebruik van te maken.
Het is belangrijk dat een plein ook mooi ingericht wordt en op maat van bewoners. De methodiek van leefstraten en -pleinen biedt hierin echt de meerwaarde. Nu gaan bewoners en handelaars zelf op zoek, ze spreken zelf hun netwerk aan: wie heeft er sjorpalen voor de lampjes aan op te hangen, wie heeft er parasols, wie heeft er balken om een petanquebaan te maken,…
Beste heer Robert, ik kijk net als u ook uit naar de zomer. Ik ben ervan overtuigd dat dit leefplein een fijn zomerplekje extra wordt voor Gentbruggenaars, op maat van de buurt en de handelaars.
vr 25/06/2021 - 08:51