2020_MV_00393 - Mondelinge vraag van raadslid Mieke Bouve: Impact van corona op leerprestaties

Het klopt dat het toch wel echt een effect heeft gehad op onze leerlingen. U verwijst naar een studie van de KU Leuven waaruit blijkt dat vooral voor leerlingen, met een iets zwakkere sociaaleconomische situatie, een leerachterstand opgelopen hebben. In het secundair onderwijs spreekt men over een half jaar vertraging in vergelijking met de andere jaren. Het is dus echt wel een probleem. Wat nog niet helemaal duidelijk is, is welke factoren daar een rol in gespeeld hebben en hoe dat best opgepakt kan worden. Wat men wel ziet, is dat het vooral op het vlak van wiskunde, taal en STEM is. Men heeft die studie gebaseerd op een momentopname in het katholiek onderwijs op basis van de Dienst Sociale Problemen. Dus, ik denk dat het iets is dat ons zeker moet bezighouden, maar dat we dat natuurlijk ook wel al aanvoelden, en dat zeker de nodige verdieping vergt.

Binnen ons Stedelijk Onderwijs zijn alle scholen gaan kijken waar hun leerlingen staan en willen op basis daarvan een plan uitwerken. Ik heb daar feedback over gevraagd. Wat stellen ze vast: één, dat het een goede keuze is geweest om tijdens de lockdown in te zetten op de leerlingen waar men het meest het hart voor vasthield. Want als ze die loslaten dan komt het niet goed, want deze gaan dan de facto twee à drie maand geen onderwijs krijgen. Ze merken daar dat het effect heeft; de kloof die er al is, is niet nog groter geworden. Ik denk dat dat wel ten eerste al zeer belangrijk is. Twee, geven ze wel aan dat ze in vergelijking met andere jaren meer moeten bezig zijn met remediëring. Ze nemen daarvoor heel uiteenlopende initiatieven. Daar wordt echt maatwerk geleverd door de scholen. Dat kan bijvoorbeeld gaan over: een aantal zaken uit een leerlijn worden tijdelijk verschoven, bijvoorbeeld een deel van de tafels, die normaal gezien op het einde van het tweede leerjaar worden aangeleerd, dat men zegt: dat zit nog niet goed, we gaan dat in het derde leerjaar gewoon hernemen, we gaan daar extra op gaan werken en op die manier het terug gaan inhalen. Of bijvoorbeeld als men merkt in een bepaalde school dat het tweede leerjaar dat niet onder de knie heeft, een achterstand heeft, dat het wel echt een probleem kan worden voor de komende jaren, terwijl het eerste leerjaar wel al vlot loopt, dan gaat men bijvoorbeeld een uurtje extra sport geven aan het eerste leerjaar om de leerkrachten vrij te roosteren, die dan kan bijspringen en remediëren in dat twee leerjaar, dat het iets moeilijker heeft. Dus men gaat daar echt, het zijn dus geen algemene strategieën. Het heeft ook geen zin om daar algemene strategieën voor te ontwerpen. Ik denk dat het belangrijk is om op maat van het kind, op maat van de school en wat bij leerkrachten ook het beste werkt, om zo te gaan werken. Zij zijn de experts, en dus niet ikzelf, of wij in deze Commissie. Dus we geven hen dan ook die ruimte en het mandaat om dat te doen. Waar ze ook wel op inzetten, is op heldere communicatie en op evaluatie en feedback ook aan ouders. Zodat ook zij goed weten waar ze aan toe zijn.

Het is ook zo dat we op dit moment al heel hard aan het werken zijn geweest op de digitale hulpmiddelen en het inzetten van het leren werken. Daar willen we onze leerlingen in versterken zodanig dat men ook voorbereid is, want 13 maart viel wel echt op het hoofd van heel wat leerlingen en leerkrachten. Dat willen we geen tweede keer laten gebeuren. Dus dat is ook iets waar ze heel hard op gewerkt hebben. Maar we merken wel, en ik ga dan even terug naar uw vraag van daarnet, dat extra remediëren en dat voorbereiden op een mogelijke nieuwe lockdown, komt bovenop de tekorten die er zijn. Ik schets nu wat de intenties zijn, waar men mee bezig is, maar ik moet me wel behoeden om een te rooskleurig plaatje te geven. Het spreekt voor zich dat de effecten van de quarantaine het lerarentekort wel zal laten voelen.

Dan wil ik eindigen met uw vraag over het Buddyproject. Ik denk dat dat zeker een meerwaarde kan zijn. Ik vind het fijn dat de minister ook extra initiatieven neemt. Ik denk dat we in Gent vooral moeten laten aansluiten op de bestaande projecten rond leer- en studiebegeleiding. We hebben in Gent Kompanjon en ook Uilenspel die op dat vlak al veel ervaring hebben. We breiden ook die werking naar het middelbaar uit. Ik wil zeker kijken in hoeverre het Buddyproject daarop kan aansluiten en hoe de initiatieven mekaar kunnen versterken, en zodoende complementair zijn.

Maar, beste collega’s, en daar wil ik rond eindigen. We hebben als Stadsbestuur ook beslist, en dat is niet alleen mijn overtuiging, en ik ben heel fier om dat te kunnen zeggen, maar over alle partijgrenzen heen, met het volledige college en zelfs met de volledige Gemeenteraad, omdat we onderwijs zo fundamenteel vinden dat we daarin gaan investeren, extra gaan investeren. We hebben in het kader van het relancebeleid en dat zit ook mee in onze begroting van de Stad Gent, één miljoen euro langs de kant gezet, specifiek om aan die leerachterstand te werken. We hebben de afgelopen weken de tijd genomen om met de scholen, we hebben een focusgroep georganiseerd met leerkrachten, directies en mensen van het CLB, om aan hen de vraag te stellen: ‘wat is de beste manier en dus beste investering om die één miljoen uit te geven?’. We hebben ook een aantal experts, op dat vlak hebben we geluk in Gent met onze universiteit en onze hogescholen met expertise op tal van vlakken met betrekking tot het onderwijs, hun mening gevraagd. Wat onze overtuiging is, is dat we de één miljoen euro moeten gebruiken om de schoolteams zelf te gaan versterken. Dus niet allerlei projecten er nog naast bedenken, maar dat de kern en het grootste gedeelte van dat budget echt moet gaan naar extra handen op school. Dan kijken we in de eerste plaats naar leerkrachten waarbij hun contract uitgebreid kan worden, zodanig dat ze meer tijd krijgen om bezig te zijn met de leerlingen en met de remediëring. Op de tweede plaats willen we daar ook kijken naar mensen met een profiel als logopedist, orthopedagoog, ergotherapeut, kinesist. Dat zijn allemaal mensen die daar absoluut voor opgeleid zijn en die heel concreet leerkrachten kunnen helpen en die remediëring voor een stuk mee opnemen. We gaan ons miljoen euro op die manier inzetten. Niet met nog eens wat zijprojecten, maar echt aan de schoolteams. We zijn nog bezig over hoe we dat budget exact gaan verdelen. We gaan daarin rekening houden met het aantal leerlingen, maar ook kenmerken van leerlingen, zodanig dat we zeker zijn dat de leerlingen die het moeilijkst hebben, de ondersteuning krijgen. Dus we zijn nog volop met de details bezig, maar ik kan u wel al aangeven dat het basisprincipe meer tijd en aandacht is voor die leerlingen die moeten bijbenen. We gaan hen die tijd en aandacht geven door leerkrachten en ander mensen die echt opgeleid zijn om dat te doen. Dus we laten dat niet over aan vrijwilligers, of aan mensen met een andere invalshoek, die ook en begrijp me niet verkeerd in deze tijden echt welkom zijn om mee te helpen op school bij het organiseren van alles en nog wat. Maar als het gaat over die remediëring, dat is zulke technische vakkennis, dat is iets wat we echt willen overlaten aan de leerkrachten. Door daar extra op in te zetten, bijvoorbeeld iets kleinere klassen, of het apart nemen van leerlingen om op maat van hen te gaan werken. Daarnaast gaan we ook aanvullend kijken wat we nog buiten de schooltijd kunnen doen, want je krijgt niet altijd alles gedaan binnen het beperkt aantal uur. Dus we gaan ook wel een stukje buitenschools gaan doen met de partners die ik daarnet genoemd heb, Kompanjon, Uilenspel, maar ook andere organisaties en stagiairs van lerarenopleiding en zo verder gaan we zeker ook mee inschakelen. Maar in de eerste plaats willen we eigenlijk echt de schoolteams zelf gaan uitbreiden, versterken en ondersteunen. Dus op die manier, collega Bouve, hoop ik dat we echt structureel het verschil kunnen maken. Het zal nodig zijn, zeker als nu opnieuw meer wordt overgeschakeld op afstandsleren of er steeds meer leerkrachten en leerlingen in quarantaine gaan. We moeten er alles aan doen om dat tekort niet te laten oplopen, integendeel om het terug te kunnen inhalen.