2020_BURG_00109 - Maatregelen nav heropening winkels op 11 mei 2020 zoals voorzien in het ministerieel besluit van 8 mei 2020 houdende wijziging van het ministerieel besluit van 23 maart 2020 houdende dringende maatregelen om de verspreiding van het coronavirus COVID-19 te beperken - Goedkeuring

Nieuwe Gemeentewet, artikel 133, § 2, en 135, § 2, 5°

Het ministerieel besluit van 8 mei 2020 houdende wijziging van het ministerieel besluit van 23 maart 2020 houdende dringende maatregelen om de verspreiding van het coronavirus COVID-19 te beperken, artikel 1 § 6 lid 1,  2 en 3

Het ministerieel schrijven van 8 mei 2020 inzake het beheer van de openbare ruimte bij de heropening van winkels en winkelcentra

Decreet  over het lokaal bestuur van 22 december 2017, artikel 63, eerste lid.

Naar aanleiding van de coronapandemie die sinds het voorjaar van 2020 ook in België heerst werden verschillende maatregelen genomen om de verdere verspreiding van het virus te verhinderen met het oog op de beperking van de uiterste ernstige gevaren voor de volksgezondheid, waaronder het ‘ministerieel besluit van 23 maart 2020 houdende dringende maatregelen om de verspreiding van het coronavirus COVID-19 te beperken’.

Gelet op de afkondiging van de federale fase zal de Stad Gent strikt uitvoering geven aan het voornoemd ministerieel besluit en de maatregelen gesteld om de verspreiding van het coronavirus COVID-19 te beperken, en daarbij tevens de naleving hiervan controleren en handhaven. 

Het ministerieel besluit bepaalde onder meer dat de meeste handelszaken tot nader order verplicht de deuren moeten sluiten. 

Tijdens de officiële persconferenties van de Nationale Veiligheidsraad op 30 april 2020 en 6 mei 2020 werd aangekondigd dat deze verplichte sluiting vanaf 11 mei 2020 wordt opgeheven. Dit werd bevestigd in het ‘ministerieel besluit van 8 mei 2020 houdende wijziging van het ministerieel besluit van 23 maart 2020 houdende dringende maatregelen om de verspreiding van het coronavirus COVID-19 te beperken’, dat voor wat betreft de heropening van de handel in werking treedt op 11 mei 2020. 

Heropenen is mogelijk voor ondernemingen die goederen of diensten aanbieden aan consumenten, met uitzondering van: de schoonheidssalons; niet-medische pedicurezaken; nagelsalons; massagesalons; kapperszaken en barbiers; wellnesscentra, met inbegrip van sauna's;  fitnesscentra; tatoeage- en piercingsalons; casino's, speelautomatenhallen en wedkantoren. Ook horecazaken en markten blijven voorlopig gesloten. 

Om een nieuwe stijging van het aantal besmettingen naar aanleiding van deze versoepeling te vermijden heeft de Nationale Veiligheidsraad een kader meegegeven waarbinnen deze heropening dient plaats te vinden (fase 1b) welke werd bevestigd in voornoemd ‘ministerieel besluit van 8 mei 2020 houdende wijziging van het ministerieel besluit van 23 maart 2020 houdende dringende maatregelen om de verspreiding van het coronavirus COVID-19 te beperken’ : 

-        Om de drukte in de winkels te beperken gelden er strikte voorwaarden. Er zal maar 1 klant toegelaten zijn per 10 m², voor maximaal 30 minuten of zolang als gebruikelijk in geval van een afspraak;

-        Indien het voor klanten toegankelijke vloeroppervlakte minder dan 20 m2 bedraagt, is het toegelaten om twee klanten te ontvangen, mits een afstand van 1,5 meter tussen elke persoon gegarandeerd is;

-        De onderneming stelt middelen om de noodzakelijke handhygiëne te voorzien ter beschikking van het personeel en de klanten.

-        Klanten wordt sterk aangeraden een mondmasker te dragen in de winkel. Voor de werknemers moet een veilige werkomgeving worden gegarandeerd.

-        Wie gaat winkelen doet dat alleen. Kinderen jonger dan 18 jaar en mensen die hulp nodig hebben, mogen uiteraard wel worden begeleid.

-        De Nationale Veiligheidsraad roept op om enkel te gaan shoppen in de buurt van je huis of je werk. Toeristische uitstapjes tijdens dat shoppen blijven verboden.

-        Als het druk is in de winkelstraat of in het shoppingcentrum, keer je best op een ander moment terug.

Het ‘ministerieel besluit van 8 mei 2020 houdende wijziging van het ministerieel besluit van 23 maart 2020 houdende dringende maatregelen om de verspreiding van het coronavirus COVID-19 te beperken’ stipuleert tevens dat het aan de ondernemingen is om tijdig passende preventiemaatregelen te nemen om de toepassing van de voorziene regels te garanderen.

 Het is duidelijk dat de verantwoordelijkheid voor een vlotte en veilige heropstart in de eerste plaats bij de handelaars in kwestie ligt. Toch is er ook een belangrijke, weliswaar ondersteunende, rol weggelegd voor de burgemeester en het stadsbestuur. De opdracht van de gemeenten bestaat specifiek in het voorzien, ten behoeve van de inwoners, in een goede politie, met name over de zindelijkheid, de gezondheid, de veiligheid en rust op openbare wegen en plaatsen en in openbare gebouwen. Krachtens artikel 135 § 2, 5 °  Nieuwe Gemeentewet kan daartoe passende maatregelen worden genomen om epidemieën te voorkomen of de nodige hulp worden verstrekt om ze te doen ophouden.

De concrete invulling van de richtlijnen en maatregelen die de federale overheid heeft meegegeven dient bijgevolg voor een deel ook te gebeuren op het niveau van de lokale overheden, zodat er maximaal rekening kan gehouden worden met onder andere de ruimtelijke eigenschappen van de winkelgebieden van de stad of de gemeente in kwestie. In deze bepaalt artikel 1 § 6 lid 1 van het ‘ministerieel besluit van 8 mei 2020 houdende wijziging van het ministerieel besluit van 23 maart 2020 houdende dringende maatregelen om de verspreiding van het coronavirus COVID-19 te beperken’ dat de toegang tot de winkelcentra, winkelstraten en parkings door de bevoegde gemeentelijke overheid, in overeenstemming met de instructies van de minister van Binnenlandse Zaken, op een dusdanige wijze dient te worden georganiseerd, zodat de regels van de social distancing kunnen worden gerespecteerd, in het bijzonder het behoud van een afstand van 1,5 meter tussen elke persoon. Om het risico op besmetting zo klein mogelijk te houden en de regels inzake social distancing zo goed mogelijk te respecteren is het immers van cruciaal belang dat er getracht wordt om samenscholingen van mensen en drukke wachtrijen aan de ingang van de winkels en de winkelgebieden zoveel mogelijk te vermijden. Er kan immers worden verwacht dat de heropening van de handel zal gepaard gaan met een sterke toename van de social mixing, waardoor het nodige moet worden gedaan om de openbare gezondheid hierbij maximaal te vrijwaren.

Dit wordt tevens bevestigd in het ‘ministerieel schrijven inzake het beheer van de openbare ruimte bij de heropening van winkels en winkelcentra’.

Om dit zo goed mogelijk te ondersteunen heeft de Stad Gent een multidisciplinair ‘plan van aanpak’ uitgewerkt. Dit plan vertrekt vanuit de federale richtlijnen, is conform het ‘ministerieel schrijven van 8 mei 2020 inzake het beheer van de openbare ruimte bij de heropening van winkels en winkelcentra’ en heeft als finaliteit het bewerkstelligen van een vlotte doorstroming van de klanten die vanaf 11 mei 2020 terug talrijker aanwezig zullen zijn in de Gentse binnenstad en het kernwinkelgebied. Zo wordt er in prioritaire winkelstraten gewerkt met een bepaalde doorlooprichting. Dit houdt in dat sommige straten tijdelijk worden omgevormd tot een éénrichtingsstraat, daarnaast zal in andere tweerichtingsstraten enkel langs de rechterzijde mogen gewandeld worden. Op deze manier wordt het kruisen van andere winkelbezoekers in de drukste delen van het kernwinkelgebied vermeden en is het realistischer om 1,5 meter afstand van elkaar te kunnen houden. Om de winkelbezoekers zo goed mogelijk te begeleiden zullen markeringen met de te volgen looprichting worden aangebracht op het openbaar domein. Daarnaast zullen er begeleiders aanwezig zijn in het winkelgebied die de mensen informeren en sensibiliseren en worden er installaties voorzien om de handen te kunnen wassen.  

Als burgemeester ben ik bevoegd om maatregelen te nemen ter vrijwaring van de openbare orde, waaronder ook de openbare gezondheid. Zoals gesteld zal het in de eerste plaats aan de winkeluitbaters zelf zijn om toe te zien op het naleven van regels inzake social distancing. Niettemin is het mijn verantwoordelijkheid en in dit geval zelf mijn plicht om ondersteunende maatregelen af te kondigen die het naleven van de federale richtlijnen faciliteren en die het mogelijk maken een aanpak op maat van de Gentse binnenstad te ontwikkelen. 

Concreet zullen in kader van de heropstart van de handel (fase 1B exitstrategie federale overheid) volgende maatregelen worden genomen : 

1. Zoals aangegeven is het noodzakelijk om markeringen aan te brengen op het openbaar domein. Op deze manier kan er niet alleen verduidelijkt worden wat de te volgen looprichting is binnen het kernwinkelgebied, maar is het voor de winkeluitbaters ook mogelijk om veilige wachtrijen aan te duiden voor de ingang van hun winkel. Om dit op een correcte manier te laten verlopen dienen de winkeluitbaters de richtlijnen van de Stad Gent hieromtrent strikt na te leven.

Daarnaast geldt dit besluit als algemene schriftelijke toestemming om af te wijken van de verbodsbepaling opgenomen in artikel 5bis, 1^ste lid van het Politiereglement op de reinheid en de gezondheid in de gemeente, goedgekeurd in de gemeenteraad van 23 september 1998 (en later gewijzigd) wordt toegepast.
Voormeld artikel bepaalt immers het volgende: 

Het is verboden om opschriften, affiches, beeld- en fotografische voorstellingen, vlugschriften en plakbriefjes aan te brengen of aan te plakken of hierbij te helpen of bij te staan, op de openbare weg en op plaatsen die vanaf de openbare weg zichtbaar zijn, behoudens op de daartoe door het stadsbestuur voorziene aanplakborden voor vrije affichage of voor zover hiertoe vooraf en schriftelijk de toestemming of vergunning werd verkregen van de burgemeester

Eigenaars en uitbaters van winkels die zich op het grondgebied van de Stad Gent bevinden met uitzondering van de winkels gelegen in een van de straten vermeld in bijlage 1 zijn op basis van dit besluit gemachtigd om op eigen initiatief markeringen aan te brengen op het openbaar domein voor zover dit gebeurt conform de richtlijnen van de Stad Gent (zie bijlage 2):

• Behalve het ‘neuzeke’, mag je geen eigen markeringen aanbrengen op je stoep.
• Plaats maximaal 2 neuzen voor je eigen winkel, op 1,5 meter van elkaar.
• Tag op 30 cm van je gevel en zet het eerste neuzeke op 1,5 meter van je ingang. Zo krijgen de mensen die uit de winkel komen voldoende ruimte.
• Shoppers moeten rechts aanhouden in de winkelstraat, plaats je neuzekes daarommet de wandelrichting mee langs je vitrine of muur.
• Om het sjabloon in te spuiten of verven, gebruik je enkel witte, milieuvriendelijke kalk, krijtverf of spuitbussen met krijtspray.
• Zodra de overheid de social distance-maatregel afschaft, verwijder je binnen 10 werkdagen je neuzekes met water.

Het aanbrengen van markeringen bij de winkels die gelegen zijn in de straten vermeld in bijlage 1 gebeurt op initiatief van de Stad Gent.

2. Naast het inrichten van veilige wachtrijen is het tevens noodzakelijk dat de winkelbezoekers makkelijk kunnen doorstappen in de verschillende winkelstraten. Om een vlotte doorstroming te realiseren is het van belang dat het te volgen parcours zoveel mogelijk wordt gevrijwaard van hindernissen en obstakels. Verschillende winkels gebruiken constructies en inrichtingen om reclame te maken voor de producten en diensten die ze aanbieden. Het gaat hier om zogenaamde ‘blikvangers’ of andere uitstallingen die zich meestal op het openbaar domein bevinden in de directe omgeving van de ingang van de winkel. In toepassing van artikel 1 § 6 lid 2 van het ‘ministerieel besluit van 8 mei 2020 houdende wijziging van het ministerieel besluit van 23 maart 2020 houdende dringende maatregelen om de verspreiding van het coronavirus COVID-19 te beperken’ zal het dan ook verboden zijn om verkoopacties op de openbare weg te organiseren en uitstallingen, vlaggen of andere objecten te plaatsen op het openbaar domein dit om een vlotte doorstroming mogelijk te maken. 

3. In kader van de vlotte doorstroming en het maximaal garanderen van de social distancing zullen bepaalde doorlooprichtingen worden voorzien in enkele prioritaire winkelstraten en –assen.  Hierdoor wordt het kruisen van andere bezoekers op drukkere plaatsen vermeden en kan de sociale distancing derhalve maximaal worden toegepast. Hiertoe zullen markeringen worden aangebracht op het openbaar domein zodoende dat de consument kennis heeft van de juiste looprichting. Deze maatregelen zullen constant worden geëvalueerd en indien nodig worden bijgestuurd op basis van de vaststellingen ter plaatse (zowel op terrein als door middel van monitoring).

4. Tenslotte voorziet artikel 1 § 6 lid 3 van het ‘ministerieel besluit van 8 mei 2020 houdende wijziging van het ministerieel besluit van 23 maart 2020 houdende dringende maatregelen om de verspreiding van het coronavirus COVID-19 te beperken’ dat individuele ambulante activiteiten mogen worden uitgeoefend op de gebruikelijke plaats mits voorafgaande toelating van de gemeentelijke overheid.

De individuele ambulante handelaars op het grondgebied Gent krijgen middels onderhavig besluit de toelating om vanaf 11 mei 2020 hun activiteiten te hervatten dit onder volgende cumulatieve voorwaarden :

• De activiteiten kunnen enkel doorgaan op de gebruikelijke vergunde plaats én het gebruikelijk vergund tijdstip;
• Enkel de vergunde producten worden verkocht, er wordt geen ander assortiment van producten toegelaten dan deze die in de vergunning vermeld staan;
• Tijdens de activiteiten is er een totaalverbod op consumptie ter plaatse en het plaatsen van enig object (tafels, stoelen, toog,...) waardoor een consumptie ter plaatse zou mogelijk gemaakt worden;
• De betrokken handelaar heeft de verantwoordelijkheid om de social distancing te garanderen aan het kraam en neemt hiervoor de vereiste maatregelen;
• Indien de vergunde producten het verstrekken van (al dan niet alcoholhoudende) dranken betreft, mogen deze (al dan niet 
  alcoholhoudende) dranken uitsluitend worden verkocht onder gesloten recipiënt dit specifiek om een mogelijk consumptie ter plaatse te vermijden.

Indien één van voornoemde voorwaarden niet wordt nageleefd zal de toelating hiertoe met onmiddellijke ingang worden opgeheven.

Voornoemde maatregelen zijn absoluut noodzakelijk teneinde de openbare gezondheid te vrijwaren en een vlot en veilig verloop van de heropening van de handel te bewerkstelligen dit met een maximale beperking van de verdere verspreiding van het COVID-19 virus.