Vorige week stelde de Europese Commissie haar anti-racisme actieplan 2020-2025 voor. Het plan bevat onder andere het voornemen om een jaarlijkse Europese hoofdstad van inclusie en diversiteit uit te roepen. Misschien een idee om met Gent in de nabije toekomst mee naartoe te dingen. Het plan geeft ook, en terecht, de nodige aandacht aan het belang van de lokale besturen en het onderwijs voor een gedegen anti-racisme beleid. Wat onderwijs betreft zowel op vlak van gelijke, niet discriminerende toegang tot onderwijs als een aandachtspunt alsook het onderwijzen van inclusie en diversiteit op zich.
Dat racisme op school levenslange wonden slaat, konden we eerder deze maand nog lezen in een reportage in het weekblad Humo met beklijvende getuigenissen over racisme op school.
Wat wordt er vandaag in het Gentse onderwijs gedaan om racisme aan te pakken en bespreekbaar te maken?
Hoe wordt racismewijsheid (kennis over racisme) bijgebracht?
Ik zie dat collega De Bruycker ook online aanwezig is, want het is een vraag die ons beiden aanbelangt. Eén, omdat uw vraag over het onderwijs gaat en dit daar echt wel een belangrijk thema is. Twee, omdat collega De Bruycker de auteur is van het actieplan, waarin er niet toevallig ook een hoofdstuk onderwijs is.
Want we vinden dit belangrijk ! Het begint van jongs af aan en de impact die het heeft, om geconfronteerd te worden met racisme op school, mag niet onderschat worden, zeer zeker als het gebeurt door medeleerlingen. Zoals we pestgedrag heel hard aanpakken en veroordelen, moeten we dat ook doen met racisme door leeftijdsgenoten. Maar ook impliciet of expliciet racisme door leerkrachten is niet te onderschatten; de impact, de schade ervan op kinderen, op leerlingen, voor wie leerkrachten rolmodellen zijn.
Het is zo dat we met het Onderwijscentrum Gent een aantal acties hieromtrent opzetten. Het Onderwijscentrum heeft sowieso een lange traditie in onder andere werken op meertaligheid en met op een andere manier omgaan met die meertaligheid. Want het begint soms ook daar, met een aantal opmerkingen over het feit dat leerlingen een andere thuistaal hebben, wat voor die leerlingen een belangrijk deel van hun identiteit is. Die werking en het feit dat we daar verder op inzetten is zeer belangrijk, ook als het over dit thema gaat.
Dan is er ook de inzet van de brugfiguren, die een verbindende rol spelen. En ik denk dat we kunnen zeggen dat die werking ondertussen ook een soort olievlekeffect heeft gehad in Vlaanderen.
Verder is het zo dat we via de Hub Ontwikkelen in Diversiteit -een samenwerking tussen Onderwijscentrum Gent en Stad Gent- gewerkt wordt aan initiatieven en samenwerkings-verbanden die de kracht van diversiteit, de zeer brede diversiteit die er is, op een innovatieve manier in de verf zet in het leerproces van kinderen en jongeren.
En dan is er, last but not least, en dan kom ik tot de kern van de zaak, de Diversiteitsscreening Onderwijs, afgekort DISCO, die in 2018 en 2019 werd afgenomen in Gent. We hebben daar ook mee gepionierd. Dit is maar liefst bij 1.835 leraren en schoolmedewerkers in 81 Gentse basis- en secundaire scholen afgenomen. Er werd aan de leerkrachten zelf gevraagd: hoe kijk jij naar diversiteit, hoe ervaar je dat op school en voel je je krachtig om daar op een goede manier mee om te gaan of heb je daar hulp bij nodig? Vanuit die screening gaan we nu aan de slag met scholen. Het is de bedoeling om tegen het einde van dit schooljaar tot een actieplan diversiteit in/voor/met onderwijs te komen, heel concreet, school per school.
Er is verder ook nog onze nieuwe werking ‘Leraar in Gent’, die het lerarentekort wil aanpakken en tegelijk ook de doelstellingen heeft om veel meer diversiteit aan te trekken. Als we meer leerkrachten willen, komt het er ook op aan om veel meer jongeren te motiveren om voor die opleiding te gaan, of om het vol te houden. Ook het omarmen van de diversiteit bij leerkrachten is belangrijk, opdat jongeren op de schoolbanken de rolmodellen leren kennen en zo ook uitgenodigd worden om voor de opleiding te kiezen.
En dan tot slot, als kers op de taart: op 21 maart zou het Onderwijscentrum in samenwerking met de Dienst Welzijn en Gelijke kansen onder schepen De Bruycker, maar ook met Orbit vzw en VVSG, een studiedag organiseren rond discriminatie en onderwijs. Op deze dag willen we stilstaan bij die impact van racisme op leerlingen en ons ook richten naar leerkrachten, schoolteams, beleidsmedewerkers en lokale mandatarissen uit andere steden en gemeenten, om opnieuw dat olievlekeffect te kunnen genereren. Bedoeling is om het thema verder bespreekbaar te maken, maar vooral ook om te illustreren met oplossingen en good practices, want die zijn er natuurlijk ook. Ik denk dat het ook belangrijk is dat intussen veel leerkrachten en scholen een vuist maken tegen racisme. Dat willen we ook echt de nodige aandacht geven, daarin hebt u aan ons een partner.
vr 15/01/2021 - 15:06