2020_MV_00264 - Mondelinge vraag van raadslid Stephanie D'Hose: Blaarmeersen

Met uw goed  vinden beste collega’s zou ik beide vragen samen willen beantwoorden. Vorige week hebben we samen met de mensen van Farys, de Politie en de Sportdienst een eerste evaluatie gemaakt van het zomerseizoen in de Blaarmeersen. Ik stel voor dat ik daar wat dieper op in ga. Maar vooraleer dit te doen misschien eerst wat kerncijfers meegeven. 

Ik hoef het niet te vertellen de zomer van 2020 was geen zomer zoals alle voorgaande. Omwille van covid-19  zagen heel wat Gentenaars zich genoodzaakt om hun vakantie door te brengen in eigen stad. Omdat we vermoedden dat de druk op de Blaarmeersen wel eens groot zou kunnen zijn en het op topdagen onmogelijk zou zijn om de regels inzake social dinstancing te garanderen hebben we de strandzone, krekenplas en skatepark afgesloten en er een reservatiesysteem ingevoerd. Ook hebben we bijkomende zwemcapaciteit voorzien door ook het sportstrand van redders te voorzien.

In normale omstandigheden verwelkomen we op topdagen zo’n 10 à 12.000 bezoekers . Omwille van Covid-19 werd de maximumcapaciteit bepaald  op 4.000 voor het strand en 500 voor de Krekenplas. Op 2 augustus  hebben we de maximumcapaciteit van het strand met 25% verminderd omdat op de absolute topdagen  het moeilijk bleek om bij dergelijke aantallen de social distancing af te dwingen. Op het strand werden vanaf dan nog maar 3.000 bezoekers toegelaten. 

Tickets konden online en telefonisch gereserveerd worden. Daarvan waren steeds 25% van de tickets ter beschikking ter plaatse.  Omdat we vooral de Gentenaars een vakantie in eigen stad wilden garanderen konden de Gentenaars tot 5 dagen vooraf plaats reserveren, niet-Gentenaars tot 3 dagen vooraf.

Wat zeggen de cijfers?

In juli telden we 31.258 bezoekers aan de Blaarmeersen. In augustus waren dat er gevoelig meer, namelijk 43.214. Dat geeft ons een totaal van 74.472 bezoekers. 

Kijken we naar het aantal topdagen met meer dan 2.500 bezoekers dan krijgen we volgende verdeling:

Op 31 juli, 1 augustus, 5 en 6 augustus, 11 en 12 augustus bereikten we de maximumcapaciteit en werd aangegeven dat de Blaarmeersen volzet waren. 

Aan de hand van de postcodes die moesten opgegeven worden bij het afhalen van het bandje om de strandzone te betreden hebben we zicht op waar deze bezoekers vandaan kwamen.  In totaal waren  36 % Gentenaars.  Iets  meer dan de helft (52%) was  afkomstig uit Oost-Vlaanderen, Gentenaars inbegrepen. 

Kijken we naar het aantal bezoekers afkomstig uit Brussel dan komen we op 31% en op 37% als we de bezoekers uit Vlaams- en Waals-Brabant er bij tellen. We merken dat de Gentenaars en bewoners van Oost-Vlaanderen nog steeds de meerderheid van de bezoekers vormen. Maar tegelijk merken we ook dat vooral op de topdagen Brusselse jongeren massaal afzakten naar de Blaarmeersen. Wetende dat de jongeren zich niet op de Krekenplas installeren maar wel allemaal op het strand krijg je daar een verhouding die scheefgetrokken is. Bovendien komen Gentenaars vooral spontaan, d.w.z. zonder reservatie, afgezakt naar de Blaarmeersen. De Brusselse jongeren daarentegen reserveerden wel. Op absolute topdagen, waar we de maximum capaciteit bereikten, kon het dus zijn dat de Gentenaars uit de boot vielen omdat ze niet (of niet tijdig) gereserveerd hadden. Vandaar ook dat we het reservatiesysteem hebben bijgestuurd op 20 augustus: niet-Gentenaars konden vanaf dan slechts 1 dag op voorhand reserveren. Daarnaast werd ingesteld dat niet-Gentenaars maximum 30% van de totale capaciteit konden reserveren.  

Wat het overlastprobleem betreft. Uit de evaluatie met politie, Farys en sportdienst kwam naar voor dat het samenspel op het terrein tussen de medewerkers van Farys, de securitymensen van VestaGuard en de politie een stuk vlotter liep dan voorgaande jaren. Door die goede samenwerking op het terrein en de capaciteitscontrole waren de problemen ook beter beheersbaar en escaleerden ze niet tot situaties zoals we die in 2019 hebben meegemaakt.  

Bekijken we de aard van de tussenkomsten die de mensen van Vestguard gerapporteerd hebben dan zien we voor juli en augustus het volgende:

In juli waren er in totaal 2.010 tussenkomsten, hiervan werd 19 keer de tussenkomst van de politie gevraagd. In augustus waren er in totaal 14.715 tussenkomsten, hiervan werd 30 keer de tussenkomst van de politie gevraagd. 

Wat de top 5 van de tussenkomsten in juli betreft:

1. interpellaties in het kader van Covid 19 met 39,40% van alle tussenkomsten

2. op zwemmers die buiten de zone zwemmen met 20%

3. glasincidenten met 13,2%

4. fietsers die fietsen waar het niet mag: 9,10%

5. honden die niet aangelijnd zijn : 5,77%

Voor juli krijgen we dus een vrij normaal beeld voor de Blaarmeersen, zonder noemenswaardige problemen. 

Bekijken we de top 5 in augustus:

1. interpellaties in het kader van Covid 19 met 90,8% van alle tussenkomsten

2. op zwemmers die buiten de zone zwemmen met 5,4%

3. glasincidenten met 1,4%

4. geluidsoverlast: 1%

5. honden die niet aangelijnd zijn : 0,3%

Hier valt meteen het enorme aantal tussenkomsten om de mondmaskerplicht af te dwingen op (die op dat ogenblik ook voor de Blaarmeersen was ingevoerd). Wat ook opvalt is  dat geluidsoverlast hier zijn intrede doet. In uw vraag Mevrouw D’ Hose heb je het over de mindere sfeer door asociaal gedrag van de aanwezigen. Ik ben daar zelf een paar keer geweest en kan bevestigen dat op topdagen, zeker wanneer grote groepen Brusselse jongeren afzakten naar de Blaarmeersen, het testosteronniveau bijzonder groot was. Recht evenredig met het testosteronniveau ging ook het aantal klachten over geluidsoverlast en in mindere mate agressie de hoogte in. En laat dit nu net zaken zijn die je niet meteen associeert met een gezinsvriendelijke locatie.  

Helemaal nieuw is die evolutie niet. Op basis van de ervaring de voorgaande jaren zaten daarom al een aantal aanpassingen in de pipeline die helaas, omwille van Covid-19 en de capaciteitsbeperking die daar het gevolg van was, niet konden doorgevoerd worden. Tegen volgend jaar zouden we willen gaan naar een betere zonering van de Blaarmeersen. Tot op vandaag is het, met uitzondering van de krekenplas voor de allerkleinsten, one size fits all. Jong en oud, gezinnen met kinderen, groepen jongeren zitten kris kras door elkaar en dat genereert al eens wrijvingen. Vandaar dat we de strandzone en ligweide verder willen opdelen. We willen gaan naar rustige gezinsvriendelijke zones maar ook zones waar jongeren zich kunnen uitleven, eens tegen een bal trappen of wat muziek opzetten. In het reglement van inwendige orde dat we in het voorjaar hebben aangepast, was die opdeling al verwerkt. Tegen komende zomer willen we die ook daadwerkelijk op het terrein realiseren door middel van signalisatie maar ook door de ruimtes zo aan te kleden dat meteen duidelijk wordt wat er kan en wat er niet kan. 

Een tweede belangrijke bijsturing : Uit het overleg met de politie kwam ook de vraag naar voor om, net zoals dit jaar het geval was omwille van Covid 19, een vorm van crowd-control te organiseren door de toegang tot de strandzone te reguleren op topdagen. Voor alle duidelijkheid de Blaarmeersen blijven een open en toegankelijk domein. Het is niet omdat er van de 365 dagen op een jaar een zestal moeilijke dagen zijn dat we moeten overgaan tot draconische maatregelen. Zo lijkt een reservatiesysteem zijn nut te hebben in deze coronatijden maar daarbuiten heeft dit geen meerwaarde. 

De Blaarmeersen moeten vooral een domein kunnen blijven voor mensen uit de buurt, wat uiteraard niet wil zeggen dat bezoekers uit andere provincies niet welkom zijn. Maar hoe we ervoor kunnen zorgen dat Gentenaars voorrang krijgen, is nog niet duidelijk.

Vrije toegang tot de Blaarmeersen blijft daarom de regel. Maar anderzijds moeten we ons wel zo organiseren dat op we topdagen snel kunnen omschakelen en de capaciteit kunnen beperken zodat het voor iedereen op het strand aangenaam blijft. Ook moet het mogelijk zijn om gericht toegangscontroles te doen. Ik wil er in dat verband op wijzen dat ons reglement van inwendige orde voorziet dat mensen die zich misdragen hebben de toegang tot het domein kunnen ontzegd worden. Hoe we dit concreet op het terrein gaan realiseren zullen we de komende weken en maanden samen met de politie en de mensen van Farys uitwerken. 

Tenslotte wil ik ook meegeven dat de problematiek van de Brusselse jongeren geen verhaal van de Blaarmeersen alleen is. Ook andere recreatiedomeinen kampten met dit probleem. In de allereerste plaats moet de oorzaak aangepakt worden en dat is het ontbreken van een afdoende aanbod in het Brusselse. Ik kaartte dit twee weken geleden al aan met het versturen van een brief naar alle Brusselse gemeenten en het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Samen met Farys en onze sportdienst plannen we binnenkort ook een bezoek aan De Ster om te bekijken hoe zij hun werking veranderd hebben om soortgelijke problemen aan te pakken.                                                                        

Tenslotte nog even ingaan  op de vraag van mevrouw Van Bossuyt om de strandzone uit te breiden. Zoals ik al aangaf hebben we dit jaar ook het sportstrand opengesteld en van redderstoezicht voorzien. Omwille van de capaciteitsbeperking op het strand is dat een maatregel die niet ten volle kon renderen, maar in normale omstandigheden is dit een gevoelige uitbreiding van het beschikbare wateroppervlak. Daarnaast heeft deze zomer ook aangetoond dat er absoluut nood is in deze stad aan een bijkomend aanbod aan open water.