Het intrafamiliaal geweld heeft in België tijdens de eerste Lockdown een dramatische stijging gekend. Alles wijst er op dat dit nog zal toenemen tijdens de tweede lockdown.
De federale regering heeft nu een nieuw “Actieplan tegen intrafamiliaal geweld” gelanceerd omdat het risico op geweld in gezinnen toeneemt.
Het plan bestaat uit: (citaat uit De Morgen van 21 november)
“Het plan voorziet een nieuwe wetenschappelijke studie naar de impact van de problematiek, en dan vooral bij kwetsbare groepen. De middelen voor de hulplijn www.seksueelgeweld.be worden uitgebreid en verlengd, en er komt een nieuwe sensibiliseringscampagne. Het bevat ook richtlijnen voor politie en justitie. Zo wordt agenten gevraagd proactief op te treden, door bijvoorbeeld gekende slachtoffers systematisch opnieuw te contacteren.”
U weet de stad neemt deze problematiek bijzonder ernstig en zet hier sterk op in.
Zeker ook in deze moeilijke tijden is het van uiterst belang dat we niemand uit het oog verliezen.
Iedere vorm van intra familiaal geweld in onze samenleving is onaanvaardbaar.
Vanuit de Stad Gent leveren we hier, samen met verschillende organisaties en partners, heel wat inspanningen om deze maatschappelijke ernstige problematiek op een integrale manier aan te pakken.
Zo zet het Gents Team Intra familiaal Geweld van de Dienst Preventie voor Veiligheid sedert 2002 in op het lokale project ‘StalkingAlarm’ waar een multidisciplinair overleg plaatsvindt om optimale ondersteuning te bieden aan slachtoffers van levensbedreigende stalking door een ex-partner.
Tevens neemt het Gents Team Intra familiaal geweld sinds 2017 deel aan het project “Ketengerichte aanpak Intra familiaal Geweld Oost-Vlaanderen” die zich buigt over complexe, langdurige probleemsituaties van intra familiaal geweld. Deze ketenaanpak op casusniveau is een samenwerking tussen verschillende diensten en heeft als doel het intra familiaal geweld te doen stoppen alsook te voorkomen dat het zich herhaalt.
Het stadsbestuur onderzoekt op dit ogenblik eveneens, samen met de Vlaamse overheid en de lokale partners, de mogelijkheden voor de oprichting van een Family Justice Center, dit komt zo dadelijk nog aan bod op deze commissie, waar er net als bij de huidige ketenaanpak op een geïntensifieerde wijze wordt samengewerkt tussen de verschillende betrokken diensten maar dat onder één dak.
Naast de aanpak rond specifieke cases worden er door het Gents Team Intra familiaal Geweld ook heel wat acties uitgewerkt zoals bv. de Week tegen Familiaal Geweld. Ook wordt ingezet op het verder versterken van het lokaal netwerk en worden er vormingen aangeboden rond dit thema. Het Gents Team Intra familiaal Geweld neemt voorts ook deel aan het Europees intra familiaal geweld-project Equal Cities.
Op de website van de Stad Gent wordt voorts een overzicht gegeven van alle organisaties en diensten die iets kunnen betekenen op vlak van familiaal geweld. Ook naar aanleiding van de coronacrisis werd de website aangevuld met nuttige tips omtrent het omgaan met conflicten in het gezin tijdens de coronacrisis.
Ook vanuit de Politiezone Gent wordt ernstig ingezet op de aanpak van intra familiaal geweld. Zo is de politie actief betrokken bij zowel het hogervermelde StalkingAlarm, de “Ketengerichte aanpak Intra familiaal Geweld Oost-Vlaanderen” als bij het Zorgcentrum Seksueel Geweld (ZSG).
Vanuit de Dienst Maatschappelijke Zorg van de politie organiseert men naar aanleiding van een politietussenkomst bij partnergeweld steeds, dus ook reeds in ‘pré-coronatijden’, een hercontactname met het slachtoffer om na te gaan of er nog verdere hulp nodig is en een doorverwijzing naar het team partnerconflict en -geweld van het Centrum Algemeen Welzijnswerk gewenst is. Een hercontactname gebeurt zowel voor de tussenkomsten waarbij er sprake is van een misdrijf als voor de tussenkomsten waarbij er geen gerechtelijke feiten werden gepleegd.
Afhankelijk van de ernst van de feiten gebeurt dit via een huisbezoek of telefonisch. Wanneer de politie de slachtoffers niet kan bereiken dan wordt er een brief gestuurd naar het slachtoffer met de vraag om naar aanleiding van de politietussenkomst contact op te nemen met de politie.
Tijdens de hercontactname met het slachtoffer wordt nagegaan hoe de situatie is, of er nood is aan ondersteuning en of de mensen bereid zijn om hulpverlening in te schakelen. De politie vraagt ook telkens aan het slachtoffer om hun telefoonnummer op te slaan en geeft mee dat het slachtoffer steeds kan bellen bij verdere problemen of vragen.
In functie van de familiale situatie op het ogenblik van de eerste hercontactname en het al dan niet ingaan op het hulpverleningsaanbod beslist de politie case per case om eventuele latere contactnames in te plannen.
Wat betreft uw vraag naar de evolutie van het intra familiaal geweld in Gent sinds het begin van de coronacrisis kan ik meegeven dat de stadsdiensten permanent vinger aan de pols houden rond het al dan niet toenemen van meldingen inzake intra familiaal geweld en de noden die daaruit voortvloeien.
CAW Oost-Vlaanderen merkt in Gent een stijging op. In 2020 werden door het Team Partnergeweld reeds 31% meer personen begeleid op het grondgebied van de Stad Gent vergeleken met dezelfde periode vorig jaar (153 personen in 2020, 117 personen in 2019).
De Gentse politie merkt vooralsnog geen stijging van het aantal aangiftes op. Mogelijk zal deze stijging nog volgen aangezien uit studies blijkt dat slachtoffers van intra familiaal geweld er langer over doen om naar de politie te stappen. De politie geeft mij ook nog mee dat uit studies geweten is dat er een lage aangiftebereidheid bestaat voor feiten van intra familiaal geweld. Het is echter al een belangrijke stap voorwaarts wanneer erin geslaagd kan worden om slachtoffers reeds in een vroeg stadium bij de hulpverlening te krijgen.
Ook bij de hulplijn 1712, u heeft dat al kunnen lezen in de nationale pers, is een stijging merkbaar. Uit de cijfers, die betrekking hebben op gans Vlaanderen en Brussel, blijkt een verdubbeling in zowel het aantal meldingen partnergeweld als in het aantal meldingen kindermishandeling.
Het Gents Team Intra familiaal Geweld geeft mij mee dat er nog steeds een grote dark number bestaat. Zo blijkt uit een recent onderzoek van de Ugent naar de impact van de coronamaatregelen op relaties, stress en agressie dat 77% van de slachtoffers nog steeds geen professionele hulp zoekt. Het is daarom van belang dat we als stad initiatieven nemen om het taboe rond dit thema te doorbreken en de drempel naar professionele hulp te verlagen. De huidige informatie- en sensibiliseringscampagne “Spreken doet muren breken” komt hieraan tegemoet. Een sprekende grafittimuur aan de Willem I-kaai is het startpunt van de campagne en is gekoppeld aan een animatievideo met tips en info rond huiselijk geweld. Tevens worden meer dan 10.000 postkaarten met het campagnebeeld en 5 tips verspreid bij apothekers, tandartsen, ziekenhuizen enz. Bovendien werden de postkaartjes en de A2 posters ook naar 120 Gentse artsen opgestuurd met de bedoeling die in de wachtzalen op te hangen. Tevens werd contact opgenomen met poetsbureaus om de campagne te verspreiden in hun kantoren. Zo komen de tips ook bij de medewerkers terecht die vaak ‘achter de muren’ van gezinnen aan het werk zijn. Er worden ook 22.000 broodzakken verspreid bij Gentse bakkers met tips en het nummer van 1712. Een heel mooi initiatief.
Deze campagne is echter niet het enige bijkomende dat we als stadsbestuur doen rond de aanpak van intra familiaal geweld.
Om de gevolgen van de coronacrisis op het huiselijk geweld de baas te kunnen blijven in Gent en aan de stijgende trend tegemoet te komen hebben we er als stadsbestuur (begin september 2020) ook voor gekozen om het Gents Team Intra familiaal Geweld met 1 extra VTE A voor 1 jaar te versterken. Ook hebben we de werkingsmiddelen van het Gents Team Intra familiaal Geweld met 10.000 EUR verhoogd.
Wat betreft uw vraag naar de manier waarop lokaal wordt ingespeeld op het federale “Actieplan tegen intra familiaal geweld” kan ik u meegeven dat zowel de Stad Gent als de politie dit stipt opvolgen. De wetenschappelijke studie omtrent de impact van de coronamaatregelen op relaties, stress en agressie zal op vraag van de federale overheid verder worden gevoerd door de Ugent. Het Gents Team Intra familiaal Geweld houdt contact met de Ugent en bekijkt steeds hoe ze kunnen anticiperen op resultaten. De nieuwe sensibiliseringscampagne die eraan komt zal uiteraard ook door het Gents Team Intra familiaal Geweld worden ondersteund. Wat betreft de richtlijnen voor politie die in het actieplan staan geeft de politie mij mee dat al deze richtlijnen reeds worden opgevolgd binnen de Politiezone Gent bv. zoals ik daarnet reeds aangaf worden gekende slachtoffers systematisch opnieuw gecontacteerd door de Politiezone Gent, dit reeds pré-corona. Intra familiaal geweld is een absolute prioriteit voor onze politie, zoals gevraagd in het actieplan, en is dan ook als prioriteit opgenomen in het Zonaal Veiligheidsplan.
U merkt het, ook in deze moeilijke tijden nemen we dit fenomeen als stad heel ernstig en blijven we inzetten op een effectieve aanpak van iedere vorm van intra familiaal geweld. Of het nu naar de partner, de kinderen, de grootouders of gelijk wie is: geweld is ontoelaatbaar en onaanvaardbaar in onze maatschappij.
ma 14/12/2020 - 08:42