De heer Roger Kesteloot en Ann Rombouts namens Vlaamse Vervoermaatschappij - De Lijn diende een omgevingsvergunningsaanvraag in voor gronden gelegen aan Adolf Papeleupark -, Binnenweg deel, Hundelgemsesteenweg , Jozef Vervaenestraat -, Langestraat deel, Ledebergstraat , Moscouviaduct , Walstraat en Weldadigheidstraat kadastraal gekend als afdeling 20 sectie A nrs. 270Y, 279L4, 293N, 310M, 310L, 312D, 314A2, 314Z, 321R, 429K3, 442Y8, 442X8, 443V3, 504M, afdeling 23 sectie B nrs. 355G, 355F en 401N en op openbaar domein.
De aanvraag heeft betrekking op een Vlaams project, met name een project voor de aanleg van tramlijnen, om die reden is de Vlaamse overheid de vergunningverlenende overheid.
Deze aanvraag werd op 16/01/2020 ingediend bij de Vlaamse overheid. Op 16/01/2020 werd aan het college van burgemeester en schepenen gevraagd een openbaar onderzoek te organiseren en de aanvraag voor te leggen aan de gemeenteraad. Er werd ook gevraagd advies uit te brengen.
Beschrijving aanvraag:
De projectzone Jozef Vervaenestraat (kad. Afdeling 20, Sectie A, openbaar domein) situeert zich ten zuiden van het historische centrum van Gent in de deelgemeente Ledeberg. Het project omvat de volledige heraanleg en -inrichting van de Jozef Vervaenestraat, van Bellevue (Hundelgemsesteenweg) tot aan Moscouviaduct, inclusief de overgangen met de aanpalende zijstraten. Het project omvat eveneens de vervanging van de riolering door een gescheiden stelsel. De totale som van het projectgebied waarop de geplande werken van toepassing zijn, bedraagt 17.653 m².
De heraanleg dringt zich op door een combinatie van factoren: de zeer slechte staat van de tramsporen in de J. Vervaenestraat; het feit dat over het in de volksmond ‘de Botermarkt’ genoemde deel van de Hundelgemsesteenweg, een aantal drukbereden fietsassen lopen waarvoor op dit moment geen of weinig faciliteiten zijn en tot slot het feit dat de bestaande haltes (Ledebergstraat en in de J. Vervaenestraat) niet geschikt zijn voor rolstoelgebruikers.
Voor de volledigheid wordt vermeld dat waar in onderstaande tekst de ‘Botermarkt’ vermeld wordt, dit gaat over het gedeelte van de Hundelgemsesteenweg dat als dusdanig bekend staat, niet de officiële Botermarkt die zich in het centrum van de stad bevindt. Om die reden wordt die straatnaam steeds tussen aanhalingstekens geplaatst.
De beperkte aanpassingen aan de Hundelgemsesteenweg tussen de viaduct (FLy-Over) en de ‘Botermarkt’ omvatten:
Aan de rijrichtingen wordt niks gewijzigd met uitzondering van de doorsteek van de ‘Botermarkt’ naar de Langestraat/Weldadigheidsstraat. Deze wordt geknipt voor gemotoriseerd verkeer. Dit wordt een fiets- en voetgangersdoorsteek.
De ‘Botermarkt’ wordt een verkeerslichtengeregeld kruispunt om de doorstroming van de tram te bevorderen en de oversteek van voetgangers/fietsers op het deel Hundelgemsesteenweg kant Merelbeke te verbeteren.
De voorrang voor verkeer komende van het Moscouviaduct wordt gewijzigd. De voorrang wordt nu verleend aan het verkeer rijdende op de J. Vervaenestraat (as ‘Botermarkt’ van en naar Oefenpleinstraat). Verkeer komende van en naar het Moscouviaduct zal de J. Vervaenestraat moeten oprijden/indraaien.
Zone tussen Fly-Over en ‘Botermarkt’:
In de zone tussen de huisartsenpost (gelegen op hoek Hundelgemsesteenweg en Binnenweg) tot aan de Ledebergstraat worden volgende zaken vernieuwd :
‘Botermarkt’ + deel Ledebergstraat
Hierdoor is een soort van rechthoekig fietspunt rond het perron in het midden van de ‘Botermarkt’ gemaakt met tweerichtingsfietspaden en -oversteken zodat al deze assen zonder omwegen en onnodige oversteken kunnen gevolgd worden.
De voetpaden (grijze betonstraatstenen) naast de fietspaden liggen aan de gevels en variëren in breedte van 1.61m tot 2.11m.
Aan de zijde van de oneven huisnummers ligt naast het fietspad een schrikstrook in grijze klinkers met daarnaast een parkeerstrook voor 4 wagen (breedte 2m - kasseien) en een fietsenstalling. Aangrenzend ligt het tramspoor in betonnen loper dat ook dienst doet als rijweg stadinwaarts.
Aan de zijde van de even huisnummers grenst het fietspad aan een groenzone als schrikstrook. Dan ligt het tramspoor in betonnen loper waarop ook het rijvak staduitwaarts loopt.
Tussen beide lopers is in het midden van de ‘Botermarkt’ een perron voorzien (middenperron bestaande uit betonstraatstenen). Het perron is te betreden via een helling aan beide kopse kanten van het perron, er worden 3 bomen voorzien op het perron en 2 schuilhuisjes met vuilbak. Blindengeleiding is voorzien. Dit perron is volledig uitgerust zodat personen met een rolstoel, buggy, … ook de tram kunnen betreden. De ‘Botermarkt’ is heel sterk mineraal aangelegd en de 3 bomen dragen bij tot een verzachting van dit visuele beeld.
De schuine hellingen sluiten aan op oversteekplaatsen die de volledige breedte van de ‘Botermarkt’ overspannen. Blindengeleiding is voorzien, witte strepen en op de beide sporen van de witte tekst “TRAM” in een rood vlak. Naast beide oversteekplaatsen ligt ook telkens dubbelzijdige oversteekplaatsen voor fietsers die de bovenstaande beschreven rechthoek voor fietser uitmaken.
Tussen het middenperron en de J. Vervaenestraat is in de middenzone een oversteek voorzien voor verkeer komende van de F. De Mildreef gevolgd door een kleine middengeleider en daarna wordt de voorsorteerstrook gemaakt voor de wagens die komende van stad Gent de J. Vervaenestraat willen inrijden.
Ter hoogte van de F. De Mildreef is het voetpad doorlopend gemaakt en verkeer komende uit de F. De Mildreef kan zowel links stadinwaarts de Hundelgemsesteenweg oversteken en oprijden al rechts staduitwaarts (Merelbeke of voorsorteren J. Vervaenestraat) wegrijden.
Het staduitwaarts gaande verkeer wordt door een verkeerslicht gestopt ter hoogte van de oversteekplaatsen bij de overgang van de ‘Botermarkt’ naar de Hundelgemsesteenweg richting Merelbeke. Een verkeerslicht staat ook om de voertuigen uit de andere richting tegen te houden. Dit om de voetgangers en fietsers te laten oversteken en om de tram door te laten van en naar de J. Vervaenestraat. Er is zowel een voetgangersoversteekplaats met blindengeleiding als een dubbelrichtingsfietsoversteekplaats. Op deze plaats is de rijbaan in asfalt aangezien dit niet meer de loper van de tramsporen betreft.
Verkeer komende uit de J. Vervaenestraat mag niet indraaien op de Hundelgemsesteenweg richting Merelbeke. Dit verbod is in de bestaande toestand ook van toepassing. Om dit meer af te dwingen is in het midden van de Hundelgemsesteenweg een groene middengeleider geplaatst.
Hoek ‘Botermarkt’ – Weldadigheidsstraat / Langestraat : dit wordt geknipt voor gemotoriseerd vervoer en wordt voorzien van een bordeauxrode fietspad en de voetpaden langs de gevels (bestaande toestand). De stukken ertussen worden vergroend. De bestaande bomen worden behouden.
J. Vervaenestraat –tussen ‘Botermarkt’ en E17
De huidige voetpaden in de J. Vervaenestraat zijn te smal. Deze werden zo maximaal mogelijk breder gemaakt met respect dat door deze straat een dubbelspoor voor de tram loopt. Hierdoor verdwijnen parkeerplaatsen met uitzondering van de parkeerstrook net voor de Walstraat (huisnummer J. Vervaenestraat 93 t.e.m. hoekhuis met de Walstraat).
De voetpaden (grijze betonstraatstenen) zijn hierdoor breder en variëren van 1.5m tot 1.7m m.u.v. 2 plaatsen waar door de beperkte breedte en het nemen van een bocht door de tram voetpad van 1.45m en 1.0m kan aangehouden worden over een beperkte lengte.
De betonnen loper van het tramspoor vormt de rijweg. De plaatsen waar de huidige oversteekplaatsen aanwezig zijn, blijven behouden. Blindengeleiding wordt voorzien alsook witte strepen en op de beide sporen van de witte tekst “TRAM” in een rood vlak
De voetpaden van de J. Vervaenestraat worden ter hoogte van de zijstraten doorgetrokken in de grijze betonstraatstenen. Hierdoor sluit elke zijstraat aan op de J. Vervaenestraat via het voetpad.
Alle zijstraten behouden hun huidige rijrichting.
Kruispunt met P. De Vischstraat : aan beide zijden van de straat komt een groenzone met een boom. Eén fietsenstalling wordt geplaatst achter één van de groenzones. Aan de overzijde van de J. Vervaenestraat wordt de hoek met de Hundelgemsesteenweg ingericht met een fietsenstalling en een boomeiland waarbij een zitbank en 1 boom worden voorzien. De rest van deze hoek wordt ingenomen door een dubbelrichtingsfietspad voor fietsers van en naar de J. Vervaenestraat/P. De Vischstraat vanaf de Hundelgemsesteenweg.
Kruispunt met de Sint-Daniëlstraat : een groenvak wordt voorzien aan de kant van de even huisnummers met daarachter een fietsenstalling.
Kruispunt met de Moriaanstraat : aan beide zijden van de J. Vervaenestraat wordt één groenvak voorzien gevolgd door een fietsenstalling.
Kruispunt met de Ploegstraat : aan de kant van de even huisnummers wordt een groenvak met 1 boom voorzien. Ter hoogte van woning nr 2 wordt een fietsenstalling voorzien.
Kruispunt met Floristenstraat : aan beide zijden van de Floristenstraat wordt een groenvak voorzien. Aan de kant van de even huisnummers wordt daarnaast ook een fietsenstalling geplaatst.
Kruispunt met Walstraat : de enigste wijziging is het doortrekken van het voetpad.
Kruispunt met A. Van Ooteghemstraat : geen wijzigingen voorzien. Het doortrekken van het voetpad was al uitgevoerd bij de heraanleg van de A. Van Ooteghemstraat. In de zijstraten werden telkens minstens 1 fietsmodule voorzien. In de huidige situatie beschikt deze zone over 1 fietsmodule die niet aan de vraag kan voldoen.
J. Vervaenestraat – onder E17
Het huidige plein tussen de Walstraat en de E17 wordt vergroend. Een aantal paden (betonstraatstenen) worden hierin voorzien zodat het perron onder de E17 bereikbaar is. De bestaande bomen worden behouden.
Onder de E17 wordt een halte voor de tram aangelegd. Dit in de plaats van de halte op de hoek van de A. Van Ooteghemstraat en de J. Vervaenestraat voor de staduitwaartse halte, de stadinwaartse halte wordt een paar meter verlegd. Deze nieuwe halte zal net onder de E17 liggen met een aangepast perron zodat ook mindervalide gebruikers (rolstoelgebruikers) de tram kunnen gebruiken. Een speciaal gemaakt schuilhuis zal voor de stadinwaartse halte worden voorzien onder de vorm van een kleine luifel. Beide perrons (betonstraatstenen) zijn voorzien van blindengeleiding.
De huidige situatie voorziet dat de fietsers op de rijbaan moeten rijden. Omdat de huidige situatie een uitspringende halte heeft stadinwaarts, is dit een gevaarlijk punt voor fietsers. Om hieraan te verhelpen is gekozen om het fietspad achter de perrons te leggen. Deze komen achter de steunpilaren van de E17 te liggen en daardoor wat hoger dan de rijweg. De fietspaden zullen aangelegd worden in bordeauxrode uitvoering.
De aanpassing van het fietspad onder de E17 betekent dat in beide richtingen over de gehele lengte een stuk van de bestaande taluds zal worden weggenomen. De bestaande constructie wordt daarom aangepast met de bouw van een Berlinerwand. Hiertoe wordt eerst de grond met een avegaar 5 meter diep uitgegraven en worden hierin I-profielen geplaatst. Vervolgens wordt de grond afgegraven en worden stalen platen tussen de I-profielen geschoven om te voorkomen dat de talud instabiel wordt. De Berlinerwand wordt vervolgens afgewerkt met een afwerkingslaag in beton.
De talud van de brug onder de E17 maakt aan de uiteindes telkens een kwartcirkel voorbij de brug. Hier zal de berlinerwand mee verlagen tot op het niveau van het maaiveld.
Aan de kant van de Walstraat en de A. Van Ooteghemstraat worden net buiten de tunnel fietsenstallingen voorzien.
Aan de kant van de Moscouviaduct wordt aan de zijde van het Papeleupark net buiten de tunnel ook nog een fietsenstalling voorzien. Aan beide zijden van de tunnel, naast de fietsenstallingen is een oversteekplaats voor voetgangers voorzien met blindengeleiding, witte strepen en de tekst “TRAM” in een rood vlak op de sporen zelf.
J.Vervaenestraat & aansluiting met Moscouviaduct/Papeleupark
De rechte aansluiting van de rijbaan van de Moscouviaduct op de J. Vervaenestraat wordt weggenomen. Hier wordt een groenzone voorzien met 4 bomen die aansluit op het Papeleupark. De rijbaan (asfalt) van de Moscouviaduct zal afbuigen zodat er een haakse aansluiting op de J. Vervaenestraat wordt gemaakt waardoor verkeer komende van de Moscouviaduct geen voorrang meer hebben op voertuigen die zich op de J. Vervaenestraat bevinden.
Een middengeleider moet ervoor zorgen dat vervoer dat komt van de brug niet poogt om rechtdoor te rijden maar wel degelijk een bocht moeten maken om de J. Vervaenestraat stadinwaarts op te rijden.
Het fietspad stopt aan het begin van de Moscouviaduct om in de groenzone af te buigen naar de Moscoubrug en over te gaan in een okergele fietssuggestiestrook op de brug. Hierdoor wordt een maximale rugdekking gegeven aan de fietsers.
Doorheen de groenzone met 4 bomen loopt een voetpad (grijze betonstraatstenen) dat komt van de perrons. Dit voetpad geeft een aansluiting op het voetpad van de Moscouviaduct dmv het oversteken van de straat naar het Papeleupark.
Aan de overkant van de Moscouviaduct worden groenzones voorzien langsheen de J. Vervaenestraat met 3 bomen. Doorheen de groenzone loopt het voetpad (grijze betonstraatstenen) dat dan aansluit op het voetpad dat in het laatste deel van de J. Vervaenestraat ligt. Ook het fietspad loopt door tot net voor de huizen in dit laatste deel van de J. Vervaenestraat. In dat deel van de straat rijden de fietsers op de rijweg.
De wegenis van het Adolf Papeleupark wordt opgebroken i.f.v. de aanleg van nieuwe riolering en heraangelegd volgens de bestaande toestand. J. Vervaenestraat - tussen oprijden Moscouviaduct en Oefenpleinstraat
Aan de bovenbouw van deze straat wijzigt weinig. Het geheel zal een 20-tal centimeter opschuiven naar de groenzone langsheen het Moscouviaduct. Dit om het voetpad (grijze betonstraatstenen) te verbreden van ongeveer 1.5m naar maximaal 1.74m zodat isoleren van gevels mogelijk gemaakt wordt.
De indeling van de straat wordt behouden. Naast het voetpad blijft een doorlopende parkeerstrook met daarnaast de betonnen loper (5.7m zonder kantstroken) van de sporen die ook dienst doet als rijweg.
De hoek van de J. Vervaenestraat met de Oefenpleinstraat wordt voorzien van een plateau met 2 oversteekplaatsen met blindengeleiding. Op deze hoek wordt ook een boom voorzien. De bedoeling van het plateau is om het verkeer af te remmen omdat zich hier ook een uitgang van een tunnel bevindt waar mensen van de wijk Moscou naar de eindhalte Moscou komen of langsfietsen (1e oversteekplaats).
De 2e oversteekplaats ligt in het verlengde van de Oefenpleinstraat en dient om de eindhalte Moscou te bereiken. Het verkeerslicht voor de vertrekkende tram zal opschuiven vanwege de werken aan de eindhalte Moscou waardoor ook de langere trams kunnen halteren. Er wordt nog een fietsenstalling voorzien ter hoogte van woning J. Vervaenestraat 135.
Balans parkeren en bomen
Over het gehele project neemt het aantal parkeerplaatsen voor wagens op openbaar domein af van 73 naar 42 plaatsen. De fietsenstallingen gaan van 2 modules, 1 fietstrommel en 4 losse fietsbeugels naar 16 modules en 1 fietstrommel. Op de P&R Eindpunt Moscou wordt voor autostaanplaatsen van 15 + 1 aangepaste plaats naar 21 + 1 aangepaste plaats gegaan. Het aantal fietsenstallingen (24) blijft behouden.
Voor de uitvoering van de werken worden 20 bomen gerooid over het ganse traject verspreid. De overige bestaande bomen worden behouden. Daarnaast worden binnen het project 18 nieuwe bomen aangeplant.
Procedure:
Op 16/04/2020 verleende het college van burgemeester en schepenen een voorwaardelijk gunstig advies voor de heraanlegwerkzaamheden aan de Vlaamse Overheid.
Het openbaar onderzoek werd gehouden van 2 maart 2020 tot 31 maart 2020. Een tweede openbaar onderzoek werd gehouden naar aanleiding van het uitvoeringsbesluit in het kader van de coronacrisis (Covid-19) dat een tijdelijke schorsing van het openbaar onderzoek oplegde. Dit liep van 27 april 2020 tot 5 mei 2020.
Gedurende de openbare onderzoeken werden in totaal 4 bezwaren ingediend.
Aangezien de aanvraag wegenwerken omvat waarvoor de gemeenteraad beslissingsbevoegdheid heeft, neemt de gemeenteraad daarover een besluit.
De gemeenteraad neemt daarbij kennis van de standpunten, opmerkingen en bezwaren die zijn ingediend tijdens het openbaar onderzoek.
In uitvoering van artikel 34 van het uitvoeringsbesluit van het omgevingsvergunnings-decreet, bevat het advies van het college van burgemeester en schepenen een gemotiveerde bespreking van de standpunten, opmerkingen en bezwaren die zijn ingediend tijdens het openbaar onderzoek. Aangezien het advies van het college voorafging aan het afronden van het openbaar onderzoek, maakt deze bespreking ook deel uit van voorliggend besluit.
Het college is van oordeel dat de bezwaren als volgt kunnen worden samengevat:
Het college is van oordeel dat de bezwaren als volgt kunnen worden besproken:
In uitvoering van artikel 12 van het decreet over de gemeentewegen keurt de gemeenteraad een rooilijnplan goed. In uitvoering van artikel 31§1 van het decreet betreffende de Omgevingsvergunning neemt de gemeenteraad een beslissing over de aanleg, wijziging, verplaatsing of opheffing van een gemeenteweg alvorens de bevoegde overheid een beslissing neemt over de vergunningsaanvraag. De gemeenteraad spreekt zich daarbij uit over de ligging, de breedte en de uitrusting van de gemeenteweg, en over de eventuele opname in het openbaar domein.
De gemeenteraad is van oordeel dat het voorstel van wegaanleg kan goedgekeurd worden om volgende redenen:
De rooilijn wordt plaatselijk gewijzigd door de “groene sproet” aan de Pol De Vischstraat binnen het openbaar domein op te nemen. Deze ‘groene sproet’ werd vrij gemaakt in het kader van het stadsvernieuwingsproject “Ledeberg Leeft”, maar werd nog niet formeel opgenomen binnen het openbaar domein. Met dit besluit gebeurt dat wel.
Verder wordt de bestaande wegenis heraangelegd. De heraanleg van de wegenis dringt zich op door een zeer slechte staat van de tramsporen in de J. Vervaenestraat. Over de ‘Botermarkt’ lopen een aantal drukbereden fietsassen waarvoor op dit moment geen of weinig faciliteiten zijn. De bestaande haltes (Ledebergstraat en in de J. Vervaenestraat) zijn niet geschikt voor rolstoelgebruikers.
De werken zorgen in het algemeen voor het verbeteren van de verkeersveiligheid en het gebruikscomfort van voetgangers, personen met een beperking en fietsers. Daarnaast zorgt het voor een verbetering van de infrastructuur voor de tram.
Noodgedwongen neemt het aantal parkeerplaatsen af, maar blijven er nog steeds 42 voorhanden in de straten en 22 in de P&R.
Daarnaast worden meer fietsparkeerplaatsen voorzien gespreid over het project en wordt groen ingebracht in het straatbeeld. Na uitvoering van de werken zal de totale oppervlakte aan verharding binnen het projectgebied gedaald zijn. Er wordt meer groen voorzien dan in de huidige toestand aanwezig is. Ter compensatie van de 20 noodgedwongen te rooien bomen worden er 18 nieuwe aangeplant.
Globaal wordt het ontwerp dus positief beoordeeld in kader van de goede ruimtelijke ordening en de verkeersveiligheid.
De voorgestelde werken voldoen dus aan de huidige en toekomstige behoeften aan zachte mobiliteit. Er wordt voldaan aan de doelstellingen en principes, vermeld in artikel 3 en 4 van het decreet van 3 mei 2019 houdende de gemeentewegen.
Wel worden nog enkele gedetailleerdere voorwaarden meegegeven met betrekking tot de fietsinfrastructuur:
Het algemeen bouwreglement van de Stad Gent omvat geen reglementering inzake het opleggen van lasten bij omgevingsvergunningen. Op basis van bovenstaande beoordeling is het redelijk en proportioneel te verantwoorden om in deze omgevingsvergunningsaanvraag lasten op te leggen aan de houder van de vergunning.
Het voorstel van wegenis moet aangepast worden op een aantal punten. Het gaat echter om beperkte aanpassingen die door het vergunningverlenende bestuursorgaan als voorwaarde kunnen opgelegd worden in het kader van de beslissing over deze omgevingsvergunningsaanvraag.
keurt het rooilijnplan, zoals opgenomen in bijlage "2019113629_Rooilijnplannen", goed.
keurt de ligging, breedte en uitrusting van de gemeentewegen, zoals ontworpen op de plannen in de omgevingsvergunningsaanvraag en opgenomen in bijlage “2019113629_Plannenset”, gelegen Adolf Papeleupark -, Binnenweg deel, Hundelgemsesteenweg , Jozef Vervaenestraat -, Langestraat deel, Ledebergstraat , Moscouviaduct , Walstraat en Weldadigheidstraat en kadastraal gekend als afdeling 20 sectie A nrs. 270Y, 279L4, 293N, 310M, 310L, 312D, 314A2, 314Z, 321R, 429K3, 442Y8, 442X8, 443V3, 504M, afdeling 23 sectie B nrs. 355G, 355F en 401N en op openbaar domein, goed mits voldaan wordt aan volgende voorwaarden: