De Nieuwe Gemeentewet, artikel 135, § 2;
De Wet van 24 juni 2013 betreffende de gemeentelijke administratieve sancties.
De Nieuwe Gemeentewet, artikel 119.
Bij gemeenteraadsbesluit d.d. 20 februari 2017 werden alle geldende politiereglementen samengevoegd in één codex, zijnde de Codex politiereglementen Stad Gent gesanctioneerd met een gemeentelijke administratieve sanctie.
Gelet op recente alarmerende berichten omtrent het oneigenlijk gebruik van lachgas en de hiermee vaak gepaard gaande verstoring van de openbare orde, dringt een wijziging van het politiereglement op de openbare rust en veiligheid zich op, meer bepaald een onderverdeling in paragrafen en een toevoeging van een derde paragraaf aan artikel 17 van voormeld politiereglement.
Inbreuken op voormeld verbod zullen gesanctioneerd worden met een maximale administratieve geldboete van 120 euro voor meerderjarge overtreders en een maximale administratieve geldboete van 60 euro voor minderjarige overtreders.
Het is aangewezen de hierna opgesomde aanpassingen ter goedkeuring aan de gemeenteraad voor te leggen.
De laatste weken en maanden werd op verschillende manieren vastgesteld dat de problematiek rond het gebruik van lachgas in omvang toeneemt. Deze problematiek omvat verschillende facetten. Enerzijds worden de gaspatronen na gebruik veelal achtergelaten op de openbare weg wat het straatbeeld verstoort en ander afval aantrekt. Uit politionele informatie is gebleken dat recent nog een grote hoeveelheid lachgaspatronen werd aangetroffen op de openbare weg in de Zuidbuurt, meer bepaald omgeving Brabantdam, Belgradostraat, Pieter Vanderdoncktdoorgang en Schepenenvijverstraat. De patronen bevinden zich op de rijbaan, het trottoir en onder auto's. Daarnaast is gebleken dat het gebruik van lachgas helemaal niet zonder gevaar is. De lachgaspatronen zijn vrij verkrijgbaar tegen een voordelige prijs, dit zowel online als in fysieke verkooppunten. De vrije beschikbaarheid en het feit dat er bij matig gebruik slechts een korte roes veroorzaakt wordt zonder onmiddellijk detecteerbare gevolgen voor de gezondheid werken het misbruik van lachgas in de hand. Het inhaleren van lachgas brengt echter, net zoals het gebruik van andere vluchtige snuifmiddelen, risico’s met zich mee. Voorbeelden hiervan zijn irritatie van ogen, neus, keel, luchtwegen en de huid, braakneigingen, misselijkheid, bewustzijnsverlies, coma en zelfs de dood. Lachgas is licht ontvlambaar en kan brandwonden veroorzaken bij gebruik. Het dronken gevoel bij het inademen van het lachgas wordt veroorzaakt door een zuurstofgebrek in de hersenen, wat kan zorgen voor coördinatiestoornissen en dus ook voor valpartijen en verwondingen. Het gebruik van lachgas valt niet onder de drugwetgeving en de verkoop ervan valt onder de economische wetgeving.
Recent is echter opnieuw gebleken dat het oneigenlijk gebruik van lachgas problematisch is en negatieve gevolgen met zich meebrengt, enerzijds voor de gebruiker zelf en voor de openbare orde anderzijds. Personen die lachgas inhaleren kunnen zich vervolgens op een dermate wijze gedragen, zodat dit een verstoring voor de openbare orde met zich meebrengt. Daarnaast vormen de achtergelaten patronen zoals eerder vermeld een probleem inzake zwerfvuil op de openbare weg.
De Omzendbrief bij de GAS-wet van 24 juni 2013 omschrijft het ‘gebruik en het bezit van schadelijke middelen zoals lachgas’ uitdrukkelijk als gedragingen die een geval van openbare overlast kunnen vormen en die het voorwerp kunnen uitmaken van een administratieve sanctie.
Zoals hierboven gesteld valt het gebruik van lachgas niet onder de drugswetgeving en wordt de verkoop ervan gereglementeerd door de economische wetgeving. Het lijkt bijgevolg aangewezen om enkel die gevallen van handel en bezit van schadelijke middelen zoals lachgas die het oneigenlijk gebruik ervan voor ogen hebben met als doel het bekomen van een roes en dit met een negatief effect op de openbare orde te sanctioneren met een gemeentelijke administratieve sanctie.
Bijgevolg dringt een wijziging van het bestaande artikel 17 zich op en wordt voorgesteld om het artikel onder te verdelen in paragrafen en een derde paragraaf toe te voegen:
Artikel 17
§1. Het is verboden om op openbare plaatsen en de voor het publiek toegankelijke privéterreinen activiteiten uit te oefenen die de voorbijgangers hinderen of het verkeer belemmeren
§2. Het is te allen tijde verboden op de openbare plaatsen en op privéterreinen wensballonnen op te laten. Onder wensballonnen wordt verstaan een vliegende lampion, meestal vervaardigd uit papier, gevuld met hete lucht dat opgewarmd wordt door een vlam.
§3. Het is verboden om schadelijke middelen zoals lachgas te verhandelen of te bezitten indien de handel of het bezit gericht is op het oneigenlijk gebruik van het middel met als doel het bekomen van een roeseffect dit met een ongewenst effect op de openbare orde als gevolg.
De sanctionering hiervan wordt voorzien in artikel 40 §1 en §2, dat als volgt wijzigt:
"§1. Inbreuken op de beschikkingen van artikel 3, 5 tot en met 14, 17§1 en §2, 19, 26, 28 tot en met 32 van dit reglement worden gesanctioneerd met een maximale administratieve geldboete van 60 euro.
§2. Inbreuken op de beschikkingen van artikel 2, 4, 17§3, 33, 33bis, 33ter, 34, 34bis, 34ter, 34quater, 34quinquies en 37 worden gesanctioneerd met een maximale administratieve geldboete van 120 euro voor meerderjarige overtreders en een maximale geldboete van 60 euro voor minderjarige overtreders."
Overeenkomstig artikel 4 § 5 van de wet van 24 juni 2013 betreffende de gemeentelijke administratieve sancties is advies hieromtrent opgevraagd bij de Jeugdraad. De Jeugdraad heeft op 17 oktober 2019 na interne stemming negatief advies verleend.
Aan de gemeenteraad wordt gevraagd kennis te nemen van dit advies en goedkeuring te verlenen aan het antwoord hierop.
De wijzigingen zullen in werking treden op 1 december 2019.
In het nieuwe Drugbeleidsplan 2020-2025, welke in opmaak is, zullen er inzake de problematiek rond gebruik van lachgas ook gerichte preventieve maatregelen en acties worden opgenomen.
Beste leden van de Jeugdraad,
Wij hebben kennis genomen van jullie advies en vernemen dat er naar aanleiding van de adviesvraag omtrent de invoering van lachgas in de GAS-codex op dit moment voor jullie nog een aantal vragen onbeantwoord zijn.
Graag willen wij hier een zo helder mogelijk antwoord op bieden.
Dit door jullie toe te lichten waarom een GAS-boete mede een instrument kan zijn in de aanpak van de actuele problematiek inzake lachgas.
Vooreerst wensen we te benadrukken dat de focus vanuit de stad hoofdzakelijk op het preventieve/sensibiliserende luik ligt. De nodige maatregelen en acties worden hieromtrent ook geïntegreerd in het nieuwe Drugbeleidsplan 2020-2025, welke momenteel in opmaak is.
Zo is er momenteel opgenomen dat nog meer zal ingezet worden op voorlichting op maat, zo gericht mogelijk naar bepaalde doelgroepen toe en over specifieke fenomenen als lachgas. Daarnaast zal er een preventiepakket met betrekking tot alcohol, drugs en andere roesmiddelen ter beschikking worden gesteld aan alle Gentse secundaire scholen. Bijkomend zal er proactief gewerkt worden aan het geven van vorming over de problematiek van drugs en verslaving, waarbij er gefocust zal worden op een wijkgerichte aanpak in samenwerking met alle partners uit de wijk en vertrekkend vanuit de noden van de wijk. Als antwoord op de normalisering van druggebruik specifiek bij jongeren, wordt er een gemeenschappelijke basisvisie uitgewerkt die professionelen uit onder andere het jeugdwerk, de verslavingspreventie, onderwijs of politie kunnen gebruiken om met jongeren in dialoog te gaan. Vanuit het VAD, het Vlaams expertisecentrum wordt aangegeven om zorgzaam en op maat te informeren en sensibiliseren over de gevaren van lachgas en andere vluchtige snuifmiddelen. VAD heeft hieromtrent ook een folder ontwikkeld.
Het nieuwe drugbeleidsplan wordt opgemaakt samen met alle betrokken stakeholders uit het brede professionele werkveld, van de straathoekwerkers tot de magistraten, en met input van de doelgroep van gebruikers zelf. De input komt uit 3 thematische werkgroepen. Deze thematische werkgroepen zullen ook na goedkeuring van het nieuwe drugbeleidsplan blijven doorlopen met als taak verder actiepunten uit te werken en evoluties op de voet op te volgen om te blijven inspelen op de actualiteit.
Net omdat het oneigenlijk gebruik en verkoop van lachgas momenteel niet gevat wordt door hogere regelgeving, en gelet op het feit dat zich hieromtrent een duidelijke problematiek heeft ontwikkeld, zien wij het als onze plicht om onze verantwoordelijkheid in dit verhaal op te nemen en over te gaan tot het nemen van concrete maatregelen.
Zoals hierboven gesteld zetten we vooral in op preventie en sensibilisering. Daarnaast is het steeds de betrachting om elke verstoring van de openbare orde maximaal tegen te gaan. De gemeentelijke administratieve sancties kunnen hiervoor een oplossing bieden. In de omzendbrief ter verduidelijking van de Wet van 24 juni 2013 wordt het oneigenlijk gebruik of bezit van schadelijke middelen zoals lachgas uitdrukkelijk omschreven als een begasbaar feit. Bedoeling is wel dat bij de toepassing van de regelgeving er voldoende aandacht wordt besteed aan de concrete omstandigheden waarbinnen een bepaalde overtreding zich voordoet. Verbalisanten zullen derhalve enkel kunnen overgaan tot vaststelling van een inbreuk indien uit de feiten duidelijk blijkt dat een concrete ordeverstoring onlosmakelijk verbonden is met het oneigenlijk gebruik volgend uit de verkoop of het bezit van lachgas. Weerhouden overtreders zullen daarnaast steeds hun verweermiddelen kunnen uiteenzetten tijdens de administratieve procedure voor de sanctionerend ambtenaar.
De gemeentelijke administratieve sanctie moet hier worden beschouwd als een laatste maar noodzakelijke maatregel in de strijd tegen het oneigenlijk gebruik/bezit van lachgas.
Een louter verbod op de verkoop van lachgas zou indruisen tegen de vrijheid van handel en betreft een federale aangelegenheid.
En m.b.t. de heel jonge overtreders lijkt responsabilisering inderdaad meer voordelen te bieden dan keiharde bestuurlijke maatregelen of sancties. Het is ook vanuit die optiek dat er destijds bij het uitrollen van het GAS-beleid in Gent voor geopteerd werd om geen GAS toe te passen voor – 16 jarigen die een GAS1-inbreuk plegen ( = zuiver administratieve inbreuken op de politiecodex zoals wildplassen, zwerfvuil,…).
In samenspraak met politie, burgemeester en jeugdraad werd er beslist om met een vermanende brief te werken. Desgevallend wordt er een brief opgesteld namens de burgemeester waarin een korte samenvatting wordt gegeven van de feiten en waarin betrokkene wordt aangemaand zich te houden aan de lokale gedragsregels. Deze brief wordt zowel naar de overtreder als diens ouders opgestuurd. Bij een volgende inbreuk wordt er contact opgenomen met de buurtinspecteur en vindt er een gesprek plaats tussen de betrokken partijen.
Voor minderjarigen vanaf de leeftijd van 16 willen we wel werken met GAS-boetes, maar ook hier voorziet de wet dat er sterk wordt ingezet op responsabilisering. Dit onder meer door de nadruk te leggen op alternatieve sancties. In dit geval wordt er samengewerkt met de bemiddelaar van de Stad Gent die een herstelprestatie op maat van de jongere probeert uit te werken (bv. een dag helpen in de bib).
Keurt goed de opdeling van artikel 17 van het politiereglement op de openbare rust en de veiligheid in paragrafen en de toevoeging van een derde paragraaf:
Artikel 17
§1. Het is verboden om op openbare plaatsen en de voor het publiek toegankelijke privéterreinen activiteiten uit te oefenen die de voorbijgangers hinderen of het verkeer belemmeren.
§2. Het is te allen tijde verboden op de openbare plaatsen en op de privéterreinen wensballonnen op te laten. Onder wensballonnen wordt verstaan een vliegende lampion, meestal vervaardigd uit papier, gevuld met hete lucht dat opgewarmd wordt door een vlam.
§3. Het is verboden om schadelijke middelen zoals lachgas te verhandelen of te bezitten indien de handel of het bezit gericht is op het oneigenlijk gebruik van het middel met als doel het bekomen van een roeseffect dit met een ongewenst effect op de openbare orde als gevolg.
Wijzigt artikel 40 van het Politiereglement op de openbare rust en de veiligheid als volgt:
Artikel 40
"§1. Inbreuken op de beschikkingen van artikel 3, 5 tot en met 14, 17 §1 en §2, 19, 26, 28 tot en met 32 van dit reglement worden gesanctioneerd met een maximale administratieve geldboete van 60 euro.
§2. Inbreuken op de beschikkingen van artikel 2, 4, 17 §3, 33, 33bis, 33ter, 34, 34bis, 34ter,34quater, 34quinquies en 37 worden gesanctioneerd met een maximale administratieve geldboete van 120 euro voor meerderjarige overtreders, en een maximale administratieve geldboete van 60 euro voor minderjarige overtreders.
§3. Inbreuken op de beschikkingen van artikel 1, 15, 16,18, 20 t.e.m. 25, 35, 36 en 38 worden gesanctioneerd met een maximale administratieve geldboete van 350 euro voor meerderjarige overtreders, en een maximale administratieve geldboete van175 euro voor minderjarige overtreders.
§4. Bij inbreuk op artikel 16 en 18 zullen de zaken die het voorwerp hebben uitgemaakt van de inbreuk, hetzij tot het plegen van de inbreuk hebben gediend, in beslag genomen worden."
Voormelde wijzigingen treden in werking op 1 december 2019.
Neemt kennis van het verplicht advies van de Jeugdraad op de voorgestelde wijziging van het politiereglement op de openbare rust en veiligheid zoals gevoegd in bijlage.
Keurt goed het antwoord geformuleerd op het verplicht advies van de Jeugdraad over de voorgestelde wijziging van het politiereglement op de openbare rust en veiligheid zoals gevoegd in bijlage.
Neemt kennis van de gecoördineerde versie van het Politiereglement op de openbare rust en de veiligheid.
Neemt kennis van de gecoördineerde versie van de Codex politiereglementen Stad Gent gesanctioneerd met een gemeentelijke administratieve sanctie.