2017_GR_00426 - Politiezone Gent - Plaatsen en gebruiken van bewakingscamera' s op een niet-besloten plaats ter ondersteuning van de werking van het Overlastteam (C.2017-0305/AZ) - Advies

De Wet van 21 maart 2007 tot regeling van de plaatsing en het gebruik van bewakingscamera' s, artikel 5, § 2.

• Het Gemeentedecreet van 15 juli 2005, artikel 43, § 2, 10°.
• De Wet van 21 maart 2007 tot regeling van de plaatsing en het gebruik van bewakingscamera' s, artikel 5, § 2.

Op grond van de Wet van 21 maart 2007 tot regeling van de plaatsing en het gebruik van bewakingscamera's, gewijzigd bij Wet van 12 november 2009, moeten een aantal verplichtingen worden nageleefd wanneer men een bewakingscamera wil plaatsen en gebruiken met het oog op bewaking en toezicht.

Onder bewakingscamera verstaat artikel 2, 4° van de Wet van 21 maart 2007 elk vast of mobiel observatiesysteem dat tot doel heeft misdrijven tegen personen of goederen of overlast in de zin van artikel 135 van de nieuwe gemeentewet te voorkomen, vast te stellen of op te sporen, of de openbare orde te handhaven en dat hiervoor beelden verzamelt, verwerkt of bewaart; de bewakingscamera die verplaatst wordt tijdens de observatie teneinde vanaf verschillende plaatsen en posities te filmen, wordt als mobiel beschouwd.

Wanneer men een bewakingscamera in een niet-besloten plaats, d.w.z. in een plaats die vrij toegankelijk is voor het publiek (vb. straat, plein, park, ander deel van het openbaar domein, ...) wil plaatsen, kan de beslissing tot het plaatsen ervan slechts genomen worden door de verantwoordelijke voor de verwerking nadat de gemeenteraad een positief advies heeft gegeven.

De gemeenteraad verstrekt zijn advies na voorafgaandelijk de korpschef van de politiezone, waar die plaats zich bevindt, te hebben geraadpleegd. (artikel 5 § 2 Wet van 21 maart 2007)

De verantwoordelijke voor de verwerking dient bij het indienen van zijn adviesvraag, bepaalde inlichtingen te bezorgen om toe te laten een duidelijk advies te formuleren. Tevens dient hij mee te geven welke de veiligheidsproblemen zijn die aan de basis liggen van de beslissing om bewakingscamera' s te plaatsen en waarin camerabewaking een gepast instrument is om hierop te antwoorden.

De korpschef wordt geraadpleegd om aan de gemeenteraad een advies te verstrekken over de draagwijdte en het type van criminaliteit en delinquentie op de betrokken niet-besloten plaats. (Omzendbrief van 10 december 2009)

De gemeenteraad dient zijn advies uit te brengen op basis van de informatie bezorgd door de verantwoordelijke voor de verwerking en de analyse van de korpschef. Dit advies moet in alle gevallen gemotiveerd worden.

Indien de analyse van de korpschef gevolgd wordt, kan de motivering steunen op de elementen uit de analyse van de korpschef.

Indien de gemeenteraad een andere beslissing wenst te nemen dan deze volgend uit de analyse van de korpschef dan moet de gemeenteraad zijn advies uitvoeriger motiveren.

Concreet wenst de heer Dave Van Der Schueren, hoofdinspecteur en teamchef van het Overlastteam (O-team) van de Politiezone Gent, dat er camera’s kunnen worden ingezet ter ondersteuning van de werkzaamheden van dit O-team.

De Politiezone Gent heeft in 2011 het engagement op zich genomen om fundamenteel bij te dragen tot het beheersen van de problematieken van geluidshinder, eigendomsdelicten en sluikstorten in de bewonerswijken en –buurten door:

• het verhogen van de pakkans en de vatting op heterdaad inzake sluikstorten, in het algemeen en in het bijzonder op de “hotspots”;

• het verhogen van het aantal GAS-vaststellingen door de politie en aldus inwerken op de mentaliteit van potentiële overtreders;

• het verhogen van de doelgerichte preventie en van het toezicht;

• verhogen van de proactieve werking in het kader van de genoemde fenomenen;

• het verhogen van de “daderkennis” en de aanpak van “veelplegers”;

• het verhogen van de beeldvorming over de (criminaliteits-)fenomenen;

• de vermindering van geluidsoverlast, nachtlawaai en andere daarmee gepaard gaande storende overlastfenomenen in de bewonerswijken;

• het gericht werken op alle instellingen (dossieropbouw) en privéwoningen die regelmatig verantwoordelijk zijn voor nachtlawaai en geluidsoverlast;

• het consequent beboeten van overtreders en voorstellen van andere maatregelen van “gewapend bestuur”.

Binnen de stad werd reeds midden 2011 een plan van integrale aanpak ontwikkeld waarbij de politie, naast een sociaal luik met de diensten van de stad Gent, mee zorgde voor een volledige wijkgerichte aanpak. Binnen deze aanpak worden momenteel 7 buurten prioritair uitgestippeld:

• Brugse Poort-Rooigem

• Dampoort

• Rabot-Blaisantvest

• Nieuw Gent-UZ

• Sluizeken-Tolhuis-Ham

• Muide-Meulestede

• Ledeberg.

Om vanuit het politionele luik aan bovenstaande extra tegemoet te komen (naast de reguliere inzet) werd binnen de Politiezone Gent een overlastteam (O-team) opgericht. Aan de hand van zijn inzet wordt patrouillematige en actiegerichte capaciteit ter beschikking gesteld in de prioritaire bewonerswijken en –buurten. Door de personele aanwezigheid kan, zeer kort op de bal en in een ‘lik-op-stuk”-filosofie, zowel op preventieve, proactieve en reactieve wijze gereageerd worden op de gestelde fenomenen.

Teneinde de slagkracht van het O-team te vergroten, werd op 27 februari 2012 positief advies verleend door de gemeenteraad om een beroep te doen op de technische ondersteuning door bewakingscamera’s. Het is immers niet evident om vaststellingen op heterdaad te kunnen doen. De aanwezigheid van voertuigen of personen (zelfs anonieme) weerhoudt potentiële plegers veelal van hun actie tot zij opnieuw alleen zijn. Met bewakingscamera’s kan vanop afstand in real time worden meegekeken (indien gewenst en mogelijk) of kunnen naderhand de beelden worden bekeken. In het ene geval kan een directe aansturing van de ploegen van de net vastgestelde feiten gebeuren. In het andere geval kan met de vastgestelde elementen rekening gehouden worden bij het inrichten van volgende acties en patrouilles. Een ander voordeel door de inzet van bewakingscamera’s is dat het gebied waar men tegelijkertijd toezicht kan op houden, vergroot. Sowieso verbetert de informatiepositie in het algemeen door het inzetten van de bewakingscamera’s. Uiteraard kunnen de beelden altijd als bewijsmateriaal dienen. Tenslotte gaat van het opstellen van bewakingscamera’s een preventief effect uit.

Gelet op het aantal meldingen bij IVAGO en de politie werd de noodzaak aangevoeld om in de prioritaire wijk Muide-Meulestede de straten voor het gebruik van de bewakingscamera' s in de aanpak van het sluikstorten door het O-team uit te breiden met een aantal hotspots alsook in de Zuidbuurt een aantal hotspots op te nemen.

Bij gemeenteraadsbesluit van 28 mei 2013 werd deze uitbreiding van hotspots positief geadviseerd. 

De bewakingscamera’s worden derhalve momenteel ingezet in de 7 prioritaire buurten aangevuld met 2 straten in de Zuidbuurt, namelijk Belgradostraat en Pieter Vanderdonckdoorgang, en zeven straten in het havengebied, met name Afrikalaan, Australiëstraat, Aziëstraat, Chinastraat, Koopvaardijlaan, Oceaniëstraat en Scandinaviëstraat.

De precieze locatie waar de camera’s worden ingezet, wordt tweemaandelijks bepaald in de ‘subwerkgroep hotspots sluikstorten’ waaraan Ivago, Politie, Dienst Preventie voor Veiligheid, Regie Netheid Openbaar Domein en Dienst Toezicht Wonen, Bouwen en Milieu participeren. De keuze van de locaties verloopt op basis van de sluikstortmeldingen bij IVAGO, de praktijkinzichten van de verschillende participerende diensten en vragen van de  bevolking die aan deze diensten worden gericht.

Sluikstorten blijft ook in 2017 één van de hardnekkige problemen waarmee de Stad Gent geconfronteerd wordt.

Dit ondanks het feit dat er reeds verschillende maatregelen lopende zijn om dit probleem aan te pakken. Vele van deze maatregelen vloeien voort uit het actieplan “Proper Gent 2014-2019” van schepen Heyse.

In de ‘nota repressieve aanpak sluikstorten’ d.d. december 2016, wordt een extra inspanning gevraagd op het vlak van repressie.  Een extra inspanning vanuit politie kan erin bestaan het cameratoezicht uit te breiden tot het ganse grondgebied.

Ook vanuit de praktijk wordt de noodzaak aangevoeld om het gebied waar de camera’s kunnen ingezet worden, uit te breiden tot het ganse grondgebied van Stad Gent, dit gelet op de meldingen bij Ivago, de aanvragen van burgers naar cameratoezicht, de vaststellingen van politie en andere stadsdiensten en, meer algemeen, de nood om de repressieve impact verder te verhogen en aldus een betere beheersing van het sluikstorten te realiseren over het ganse grondgebied van de Stad Gent.

Dergelijke maatregel geeft het bestuur de mogelijkheid om de extra flexibiliteit te creëren met betrekking tot het uitvoeren van cameraobservaties. Dit kan een gunstig effect hebben op de resultaten van de repressieve acties.

Staving van de aanvraag aan de hand van cijfers IVAGO, info wijkcommissariaten, O-team.

A. Staving / de sluikstortproblematiek gaat verder dan de prioritaire wijken.

Bron: sluikstortmeldingen bij IVAGO 2016.

De sluikstortmeldingen die IVAGO registreert tonen voor 2016 aan dat niet enkel de prioritaire  buurten te lijden hebben onder deze problematiek (in de tabel worden deze buurten in het vet weergegeven).

In 2016 werd 49 % van de meldingen aangegeven vanuit de prioritaire wijken. Vanuit de andere wijken werd 51 % van de meldingen geregistreerd, goed voor 8904 gevallen.

Deze cijfers impliceren dat momenteel slechts de helft van de aangemelde sluikstorten in aanmerking komen voor cameratoezicht.

B.Staving / enkele gekende probleemlocaties, buiten de prioritaire zones,  waar de repressieve slagkracht kan verhoogd worden door de inzet van bewakingscamera’s.

Bronnen: Leden subwerkgroep hotspots sluikstorten, wijkcommissariaten politiezone Gent.

Vanuit de subwerkgroep hotspots sluikstorten:

• Louis Van Houttestraat.

• Nieuwevaart.

• Posthoornstraat.

Vanuit een rondvraag bij de wijkcommissariaten wordt tevens bevestigd dat er ook buiten de huidige prioritaire wijken meerdere probleemlocaties zijn inzake sluikstorten. Aan de commissariaatsverantwoordelijken werd gevraagd om – indien van toepassing – enkele probleemlocaties op te geven.

Gentbrugge/Ledeberg:

• Sidonie Verhelststraat – doorgang naar Rosa Geingerstraat.

• Koningsdonckstraat en onder brug E17 t.h.v. de volkstuintjes.

Nieuw-Gent:

• Sint-Denijs-Westrem : Autoweg-Zuid & verbinding met Autoweg-Noord (onder de brug).

• Robert Hoozeepark: op de parking naast de reglementaire afvalcontainer.

• Koning Boudewijnstraat ter hoogte van nummer 51.

Wondelgem:

• Blauwstraat: naast de elektriciteitscabine gelegen rechtover tramhalte Botestraat.

• Brugsevaart: aan de fitness.

• Landbouwersstraat 53: wordt voortdurend gesluikstort, 4 à 5 m² (huishoudelijk afval, bouwafval en karton).

• Koffiesteeg.

• Wiedauwkaai: ter hoogte van City Sound Gent en huisnummer 177.

Sint-Amandsberg / Oostakker:

• Nokerstraat: gedeelte gelegen tussen de Rostijnestraat en het begin van de dorpskom van Desteldonk. Op dit stuk groen langs de rijbaan liggen her en der plastic zakjes met afval van eten en allerhande vuil vermoedelijk weggeworpen door bestuurders van voertuigen die in het voorbijrijden de zakjes gewoon langs het raam naar buiten werpen. Ook worden veel lege blikjes drank weggeworpen. Diensten van IVAGO ruimen op regelmatige basis alles op.    

• Oude Veldstraat – met overgang Veldstraat (Lochristi): hier is het reeds enkele malen voorgevallen dat er een grote hoeveelheid plastic zakken met bouwafval en allerhande gestort werd. Soms ligt deze hoeveelheid zakken aan de linkerzijde van de rijbaan gezien in de richting van Lochristi op ons grondgebied.  Soms aan de rechterzijde gezien in de richting van Lochristi op het grondgebied van Lochristi.  Dit afval kan enkel gelost worden door gebruikmaking van een voertuig.

C. Staving / geboekte resultaten door het O-team met de observatiecamera’s in de door de gemeenteraad goedgekeurde straten - periode 2014 – 2015 – 2016.

Uit onderstaande tabel blijkt duidelijk dat de inzet van camera’s loont. In de voorbije jaren 2014, 2015 en 2016 werden 87 daders gevat.

In 2016 werd het aantal uitgevoerde observaties zwaar gehypothekeerd door personeelsfluctuaties binnen het O-team, de terreurdreiging die bijkomende prioriteiten oplegde en de inzet van personeel aan de Frans-Belgische grens. Daardoor restte er heel wat minder tijd voor de plaatsing van de bewakingscamera en voor het uitlezen en analyseren van de opgenomen beelden. Het O-team streeft ernaar om in 2017 50 cameraobservaties uit te voeren.

Conclusie 

Een uitbreiding van de inzetbaarheid van de bewakingscamera’s naar het ganse grondgebied van de Stad Gent is wenselijk. Het O-team zal daardoor ook de hotspots buiten de bestaande prioritaire wijken met bewakingscamera' s kunnen opvolgen. De hotspots zullen tweemaandelijks worden bepaald in de ‘subwerkgroep hotspots sluikstorten’, cfr. de bepaling van de hotspots in de prioritaire wijken.

Voor het O-team blijft de prioritaire focus gericht op de 7 prioritaire wijken.

Aan de invalswegen van de Stad Gent zullen borden worden geplaatst die met pictogrammen aangeven dat er camera-observatie mogelijk is in de stad. Daarmee wordt aan de wettelijke verplichtingen inzake het aankondigen van cameratoezicht voldaan.

Maandelijks zal aan de gemeenteraadscommissie algemene zaken, intercommunales en bevolking gerapporteerd worden over de inzet en de resultaten van de werking met de bewakingscamera’s. Dit zal cfr. de bestaande werkwijze onderdeel zijn van de maandelijkse rapportage via het politiebulletin.

Politiezone Gent engageert zich om bij het vernieuwen van de camera’s steeds performantere types aan te kopen. Indien grondig wordt ingezet op observatie en het daarbij mogelijk is actief te zijn in een uitgebreid gebied, kan het zinvol zijn om een extra camera aan te kopen.

Op 20 februari 2017 werd door de heer Filip Rasschaert, korpschef van de Politiezone Gent een positief advies verleend.

Gelet op de doelstellingen van het cameratoezicht en de wijze van implementatie ervan, lijkt er te mogen worden gesteld dat er een maatschappelijk draagvlak is voor het gevraagde bijkomende cameratoezicht.

De verantwoordelijke voor de verwerking kan slechts overgaan tot het plaatsen van een of meer bewakingscamera' s in een niet-besloten plaats nadat de gemeenteraad een positief advies heeft gegeven.