In buitenlandse steden, zoals Boedapest en Berlijn, worden voor leegstaande gebouwen en braakliggende terreinen tijdelijke vergunningen verleend aan kunstenaars, cultuurorganisaties en buurtcomités om daar vernieuwende activiteiten te organiseren. Zo’n ‘pop-up sites’ geven een enorme impuls aan de creativiteit in een stad en het stadsleven in het algemeen. Dichter bij huis kent Antwerpen een aantal succesvolle voorbeelden, zoals de Zomer van Antwerpen en de Biodroom, een combinatie van volkstuintjes, stadslandbouw en een cultureel project. Gent kent het fenomeen deels met DOK op de Oude Dokken, de Site in het Rabot, en ook Track gebruikte het concept op de site van de Gasmeterlaan. Van een echte doorbraak is echter geen sprake, omdat initiatiefnemers niet zelden verloren lopen in de administratieve en praktische afhandeling ervan.
Met vriendelijke groeten,
Freya Van den Bossche
raadslid
Ik ben het met u eens dat culturele ‘pop-up’ sites een extra impuls en dynamiek geven aan het stedelijke weefsel. In het bestuursakkoord werden verschillende acties opgenomen die hierbij aansluiten, ik zal deze dan ook ter harte nemen.
Ik zal eerst de huidige situatie in Gent toelichten. Daarna geef ik antwoord op uw vragen.
De panden van de stad worden beheerd door Dienst Vastgoedbeheer. Indien er zich tijdelijk leegstand zich voordoet, wordt een beroep gedaan op culturele of andere organisaties voor tijdelijk gebruik of vastgoedbemiddelaars die het pand tijdelijk beheren en op hun beurt ter beschikking stellen aan derden. Zo werd bijvoorbeeld de voormalige Stadsbibliotheek via Ad Interim ter beschikking gesteld aan kunstenaarscollectief.
Het grootste deel van de leegstaande panden of te ontwikkelen sites worden beheerd door het AG SOB. Momenteel heeft het AG SOB een actief beleid om leegstaande sites en gebouwen als pop-up sites of gebouwen ter beschikking te stellen aan creatievelingen. Niet alleen om leegstand tegen te gaan, maar juist om onontgonnen of onbekende plaatsen via cultuur en creatie te laten ontdekken of om nieuw te ontwikkelen woonwijken vooraf al een creatief leven en dus zuurstof te geven.
Denken we maar aan Dok vzw op de Oude Dokken waar vzw Cirq en Ladda en Democrazy het tijdelijk beheer hebben gekregen om initiatieven te ontwikkelen als Dokstrand, Dok Rommelmarkt, kunsthappenings, enz. of de Gasmeterlaan waar TRACK gehuisvest was, Rocsa sociaal-culturele projecten heeft ontwikkeld (oa. een volkstuin).
Of het gebouw Dok 2 aan de overkant dat voor 5 jaar ter beschikking is gesteld aan jong geweld als vzw Smoke en Dust (skaten en rappen). Voor de invulling van dit pand werd een oproep gedaan aan potentiële (sociaal-)culturele verenigingen die een leuk creatief project konden indienen. De zogenaamde belendende grindbakken zijn via een wedstrijd door jonge kunstenaars ontworpen met als doel om daar ook buurtactiviteiten te laten doorgaan.
Een essentiële partner in deze samenwerking is de Dienst Gebiedsgerichte Werking die de directe signalen en noden in de buurt capteert en dus heel goed op de hoogte is van de potentiële kandidaten of de mogelijkheden die bepaalde sites hebben.
Verder hebben de verschillende stadsdiensten van de stad Gent altijd al de traditie gehad om buiten de grenzen van de eigen organisatie te treden en ook letterlijk buiten de muren van de eigen organisatie. CIRCA bijvoorbeeld organiseert eenmalige en telkens spraakmakende activiteiten in parken (Dansen in het Park, Azaleapark Sint-Amandsberg), pleinen (Openluchtfilm Aanrijding in Moscou op Ledebergplein, Openluchtcinema op het binnenplein van de Leopoldskazerne), huiskamers (Cine Privé) cinema, leegstaande panden (theatervoorstelling in voormalige autogarage op de Wiedauwkaai, enz.).Het departement cultuur organiseerde recent een ‘pop-up-store’ van de Gentse galeries en beeldende kunstsector tijdens de Gentse Kunstweek in het voormalige gebouw van het KTA op de Lindenlei.
Ik ben blij om vast te stellen dat er in Gent al heel wat interessante ‘pop-up’ initiatieven bestaan. Maar het kan natuurlijk nog altijd ambitieuzer. Het zou ook jammer zijn dat bijkomende spontane initiatieven niet kunnen doorgaan omdat ze niet passen binnen de stedelijke regels. Ik ben het dus met u eens dat we eens grondig moeten bekijken hoe we die kunnen faciliteren. Op dit moment is het nog te vroeg om al concrete informatie te kunnen geven over de wijze waarop de drempels voor bijkomende initiatieven kunnen verlaagd worden. Bovendien is het eigen aan pop-up initiatieven dat die zich moeilijk in regels en systemen laten vangen. Of sterker nog: ze zetten zich af tegen regels en systemen omdat die als ‘betutteling’ ervaren. Waar we als Stad Gent dus vooral moeten over waken is dat we voldoende mentale ruimte laten voor de ongeordende subculturen die vooral door jongeren zelf bottom-up ontwikkeld worden. Ik zal wel met mijn diensten bekijken in hoeverre de geijkte en laagdrempelige kanalen van Gentinfo voldoende informatie kunnen verstrekken aan eventuele initiatiefnemers.
Voor wat de concrete gebouwen en sites betreft die mogelijk in aanmerking komen, zal ik contact opnemen met mijn collega’s die bevoegd zijn voor stadontwikkeling en Facility Management. Op dit moment heb ik daar nog geen volledig zicht op.
wo 23/01/2013 - 15:27