De Ghelamco-arena beschikt over een LED-gevel van liefst achthonderd vierkante meter. Maar tot nader order mag die enkel worden gebruikt tijdens de wedstrijden. Reclame vertonen mag niet. Het gebruik van dynamische beelden voor reclame werd trouwens ook uitgesloten in de bouwvergunning.
Toch zou het op termijn kunnen worden toegelaten, op voorwaarde dat de lichtgevende gevel in evenwicht is met de omgeving en de verkeersveiligheid op de omliggende verkeersassen niet in het gedrang komt.
Daartoe moet Ghelamco nu een plan opstellen waarin voorstellen worden gedaan over wanneer en hoe de LED-gevel zal worden gebruikt.
1) Wanneer zal of moet Ghelamco dat plan klaar hebben?
2) Aan de hand van welke criteria zal het stadsbestuur het plan beoordelen?
3) Waarom wordt er nu toch een opening gecreëerd om reclame op de gevel mogelijk te maken, terwijl dit in de bouwvergunning was uitgesloten?
De huidige situatie is als volgt; op 8 augustus heeft college een aantal wijzigingen goedgekeurd (zoals bestemmingswijziging). Op grond van een aantal elementen heeft de GSA-er geadviseerd over de LED verlichting dat deze niet mocht ingezet worden voor dynamische boodschappen of reclame. Wegens
- beperking in oppervlakte op gevels (10%)
- potentieel probleem inzake impact op verkeersveiligheid
- de aanvraag bevatte gene duidelijkheid over gebruik van de verlichting.
Hiervoor werd intussen reeds overleg opgestart tussen de initiatiefnemers (Philips, Ghelamco, cvba Artevelde), de betrokken stadsdiensten (milieutoezicht, bouw- en woontoezicht, stedenbouw, lichtadviseur, dienst architectuur) en de Vlaamse overheid (Agentschap Wegen en Verkeer). Een eerste overleg vond plaats op 2 oktober. Het vervolgoverleg is gepland op 6 november. Doel is tot een consensus te komen over het gebruik van de LED-verlichting, en dit binnen de krijtlijnen van de betrokken wetgeving (milieu en stedenbouw).
2) Aan de hand van welke criteria zal het stadsbestuur het plan beoordelen?
In een eerste stap gaan we na of het plan de noodzakelijke informatie bevat. Het moet immers voor iedereen zeer duidelijk zijn waarvoor, wanneer en onder welke vorm de verlichting wordt ingezet.
Dit plan zal dan in een tweede stap worden getoetst aan het wettelijk kader. Dit wettelijk kader wordt gevormd door de regelgeving van ruimtelijke ordening, verkeersveiligheid en milieu.
De Vlaamse codex ruimtelijke ordening bepaalt dat elke ingreep waarvoor een vergunning nodig is, moet getoetst worden aan de geldende stedenbouwkundige voorschriften en de goede ruimtelijke ordening.
Het gebruik van de LED verlichting is te vatten onder het deel van de voorschriften dat handelt over ‘reclame-inrichtingen’ en ‘uithangborden’. Als de verlichting gebruikt wordt voor reclame (bvb. ‘Coca Cola’), dan mag dit maximaal 10% van de totale gevel bedragen.
Deze voorschriften zijn van toepassing op het volledige bedrijventerrein Gent Zuid I en zijn eigenlijk gemaakt voor een klassiek bedrijf (bvb. Kaasboer, Vandemoortele). De Vlaamse codex ruimtelijke ordening laat in bepaalde gevallen toe om af te wijken van de voorschriften. De afwijking moet wel beperkt blijven in omvang én voldoen aan een aantal kwaliteitscriteria.
Naast de kwantitatieve normen zijn ook de nodige kwaliteitscriteria van toepassing. Zo bepalen de voorschriften uit het RUP dat de reclame-inrichting en uithangborden maar toegelaten zijn voor zover ze ‘in harmonie zijn met de omgeving’ én ‘op een niet-agressieve manier worden ingepast’. Het toepassen van deze kwaliteitsvoorwaarden is des te belangrijker omdat het om een zeer groot en beeldbepalend gebouw gaat dat bovendien erg strategisch gelegen is. In dit aspect van de beoordeling gaan we na welk effect de verlichting heeft op de architecturale kwaliteiten van het gebouw zelf en op het omgevende stadslandschap.
Het lichtplan zorgt eveneens voor een kader. Belangrijk uitgangspunt van het lichtplan is dat de verlichting steeds moet dienen om de specifieke architectuur van het gebouw en zijn ‘bakenfunctie’ te ondersteunen. Het Lichtplan stuurt aan op een sobere en stabiele (gevel)verlichting die de schaal en functie van het gebouw op een subtiele en homogene wijze uitlicht. Huidige dynamische en overbelichte reclamegevelverlichting strookt dus niet met het Lichtplan.
Daarnaast werd door AWV aangegeven dat de boodschappen die op de gevel worden aangebracht, duidelijk zichtbaar zijn vanop de E17 en R4. Om de veiligheid niet in het gedrang te brengen, mogen de boodschappen de aandacht van de bestuurders niet afleiden. Dit stelt dus bijkomende criteria naar het gebruik van de verlichting. Het KB van 1959 verbiedt alvast het voeren van reclame op de gevels die uitgeven op E17 en R4.
Ook de milieuwetgeving stelt tenslotte de nodige voorwaarden aan het gebruik van de verlichting. Zo mag de verlichting géén hinder teweeg brengen voor de omgeving en dient de betrokken milieuwetgeving (VLAREM) ten alle tijden gerespecteerd te blijven.
Ghelamco zal alle zonet vermelde bepalingen meenemen bij de opmaak van een nieuw voorstel. Indien dit voorstel voldoet, kan hiervoor een nieuwe stedenbouwkundige aanvraag worden ingediend.
3) Waarom wordt er nu toch een opening gecreëerd om reclame op de gevel mogelijk te maken, terwijl dit in de bouwvergunning was uitgesloten?
De voorwaarden, zoals opgenomen in de stedenbouwkundige vergunning, zijn opgemaakt op basis van de toen voorhanden zijnde informatie. De vergunningsaanvraag maakte in eerste instantie géén melding van het gewenst gebruik van de verlichting. De gevelplannen gaven enkel aan dat er in de raamprofielen op ca 1,20 m van elkaar LED-lichtpunten verwerkt zaten. Het feit dat de verlichting ook kon gebruikt worden voor (reclame)boodschappen, was toen nog niet gekend. De enige elementen die als ‘reclame’ konden beschouwd worden en als dusdanig ook werden aangevraagd, zijn de twee LED-schermen aan de ingang van het gebouw. Deze schermen zijn getoetst aan de zopas vermelde criteria (zie antwoord op vraag 2) en zijn op vandaag de enige gevelelementen die mogen gebruikt worden voor ‘reclamevoering’.
Tijdens het behandelen van de aanvraag, kregen we via diverse media én een aantal terreinbezoeken een eerste zicht op de mogelijkheden van de gevelverlichting. Omdat de aanvraag zelf hierover onvoldoende informatie bevatte, hebben we ons in de vergunning beperkt tot het stellen van een vrij algemene voorwaarde. Deze voorwaarde komt voort uit een eerste toetsing aan de reeds vermelde criteria (zie antwoord op vraag 2). Met het stellen van de voorwaarden hebben we een aantal gebruiksmogelijkheden willen uitsluiten waarvan toen al duidelijk was dat ze in strijd waren met de stedenbouwkundige voorschriften én een negatief effect zouden kunnen hebben op de verkeersveiligheid, de architecturale uitstraling van het gebouw en de kwaliteiten van het omgevend stadslandschap. Zoals reeds vermeld zijn deze voorwaarden van toepassing op het huidig gebruik van de verlichting maar kunnen verder verfijnd worden of desgevallend voorwerp uitmaken van een gewijzigde aanvraag tot stedenbouwkundige vergunning. Om na te gaan welk gebruik dan wel in aanmerking komt voor vergunning, zullen de initiatiefnemers een nieuw plan opmaken. Dit plan zal duidelijk moeten aantonen wat het gebruik van de verlichting zal zijn. Als het plan voldoet aan de gestelde voorwaarden, dan kan een nieuwe aanvraag tot stedenbouwkundige vergunning ingediend worden.
vr 11/10/2013 - 10:18