Het aantal Bulgaren dat in Gent verblijft wordt geschat op 15.000 tot 18.000 . Daarbij zijn veel mensen die zwart werken of onderdak vinden bij huisjesmelkers en de Bulgaarse en Roemeense schijnzelfstandigen. Vanaf januari 2014 voorziet men een nieuwe instroom van Bulgaarse migranten door de gewijzigde Europese arbeidsregels.
Mensen die zich nog niet geregistreerd hadden en zwart werkten zullen zich vanaf januari 2014 in regel willen stellen.
Maar met deze nieuwe golf krijg je een zwakkere lichting, die meer kans maakt om uitgebuit te worden in zowel het illegale arbeidscircuit als bij huisjesmelkers. Het aantal verwachte nieuwkomers wordt geschat op 4000 individuen. Maar na verloop van tijd brengen, zij nogmaals ongeveer 4 personen per kop binnen.
Waarschijnlijk zullen de meeste van deze nieuwe migranten zorgen voor de invulling van de zogenaamde knelpuntberoepen. Voor elke Europese migrant die steun krijgt, is 50% voor het OCMW.
*Zal de stad Gent op politiek, maatschappelijk en financieel vlak nog een antwoord kunnen geven aan die nieuwe migratiegolf?
*Zo ja, van waar zullen de nieuwe budgetten komen, voor de tewerkstelling en of sociale tegemoetkoming van deze migratiegolf, juist nu er sterk moet bespaard worden?
*Kan de stad Gent dit nog langer aan? U gaf als antwoord op mijn vraag bij de meerjarenplanning dat de stad Gent en het OCMW lokaal enkele initiatieven zullen nemen voor de opvang en de tewerkstelling .
*Ik zal het probleem even opentrekken. Kan een hogere overheid zelfs de Europese gemeenschap niet aangesproken worden voor ondersteuning op meerdere vlakken?
Momenteel zijn er in Gent zo’n 6.300 mensen van Bulgaarse afkomst geregistreerd, maar we weten inderdaad dat er beduidend meer in onze stad aanwezig zijn. Hoeveel precies is onbekend.
Wel is duidelijk dat de Bulgaarse groep veruit de grootste is onder de nieuwe Oost-Europese migrantengemeenschappen. En dat Gent hierin uniek is in Vlaanderen: 51% van alle Vlaamse Bulgaren woont in Gent!
Vanuit werkperspectief vielen deze mensen tot 1 januari 2014 onder de arbeidsmarktrestricties, die door de Belgische overheid zijn ingevoerd bij de toetreding van Roemenië en Bulgarije tot de Europese Unie in 2007.
Dat betekent dat deze mensen zich tot dan enkel beperkt konden inschrijven bij de VDAB. Ze kwamen slechts voor een minimale dienstverlening in aanmerking, en mochten enkel naar knelpuntberoepen worden toegeleid.
Die beperkingen vallen nu dus weg.
Dit zal op korte termijn waarschijnlijk weinig gevolgen hebben voor de migratie van (vooral) Bulgaren naar Gent. Onze bekommernis gaat dus niet zozeer uit naar een eventuele nieuwe “migratiegolf”.
Veeleer gaat ze uit naar de Bulgaren en Roemenen die al naar onze stad zijn gemigreerd, vaak zonder papieren en dus “onder de radar”.
Want al deze mensen komen plots in aanmerking voor volledige inschrijving bij de VDAB, en dus voor volledige VDAB-dienstverlening via het zogenaamde “sluitende maatpak”.
Omdat het vaak gaat om mensen die de taal onvoldoende machtig zijn, en nood hebben aan bijkomende opleiding en begeleiding om kans te maken op de arbeidsmarkt, wordt gevreesd voor een “bottle neck” in de begeleiding, vooral bij de VDAB.
In het najaar hebben we hierover onze bezorgdheid geuit bij de minister, en zijn daarover een aantal vragen gesteld in het Vlaams parlement.
De minister antwoordde dat er op provinciaal vlak met personeelscapaciteit kan worden geschoven, indien dit nodig zou blijken.
Momenteel vernemen wij uit VDAB-bronnen dat er weliswaar een verhoogde inschrijvingsvraag is in de werkwinkels, maar dat dit voorlopig mondjesmaat is, en niet leidt tot ondoenbare situaties.
Vanuit de Stad monitoren we de situatie in elk geval scherp, samen met de VDAB, opdat we, samen met de Vlaamse overheid, tijdig bijkomende maatregelen kunnen nemen.
Evenwel wachten we niet op Vlaanderen om zelf gepaste maatregelen te ontwikkelen.
In zijn antwoord verwees de minister naar de goede lokale samenwerking tussen VDAB en Stad. Een compliment, dat we graag in dank aannemen. Op die samenwerking blijven we inzetten.
Door ten eerste verder te investeren in het ankerfiguurproject.
Het ankerfiguur is een intercultureel bemiddelaar van Oost-Europese afkomst, die we inzetten in de Gentse VDAB-werking om de brug te maken tussen VDAB en de Slovaakse en Bulgaarse gemeenschappen.
We doen dat met middelen van Stad én VDAB.
Totnogtoe bereikten we met het ankerfiguurproject vooral Slovaakse Gentenaars, omdat we enkel een ankerfiguur van Slovaakse afkomst hadden.
Evenwel mag ik aankondigen dat we via het Impulsfonds recent middelen kregen om het ankerfiguurproject uit te breiden, en bijkomend een bemiddelaar van Bulgaarse origine aan te werven.
Die aanwerving is intussen rond. Het nieuwe Bulgaarse ankerfiguur treedt vanaf 1 februari aanstaande in dienst.
Maar er is meer nieuws.
Eind december werd ook het project “Link to Work” goedgekeurd, dat we vanuit de Dienst Werk bij het Europees Sociaal Fonds indienden.
Link to Work koppelt Europese uitwisseling van expertise over de arbeidsintegratie van nieuwe migranten, aan de ontwikkeling van nieuwe “good practices”.
Denken we aan het ankerfiguurproject, dat ik zonet aanhaalde. Of aan de werkervaringstrajecten op maat van de doelgroep, die we samen met de VDAB op poten zetten.
Maar ik denk ook aan een project dat we recent met De Sloep ontwikkelden, over arbeidsgerichte begeleiding van moeilijk bereikbare doelgroepen.
De Sloep is een inloopteam waar gezinnen met pedagogische vragen over de vloer komen. In niet geringe mate zijn dat gezinnen van vreemde origine, die moeilijk door de VDAB en zelfs het OCMW worden bereikt.
Niet meteen een tewerkstellingspartner zou je denken. Maar toch bereikt De Sloep deze mensen op een zo laagdrempelige manier, dat ook andere vragen aan bod komen dan opvoedkundige. Onder meer vragen over werk, die De Sloep in haar werking opneemt.
Die arbeidsgerichte werking gaan we dus ondersteunen. Omdat ze de doelgroep zal helpen de weg te vinden naar de VDAB. En aldus net als de ankerfiguren bruggen bouwt tussen deze mensen en werk.
We ontwikkelen kortom een heel scala aan trajecten en methodieken om deze mensen zo goed mogelijk richting arbeidsmarkt te begeleiden. Zo doen we er alles aan om adequate, en vooral menselijke antwoorden op deze uitdaging te bieden.
Maar we kunnen dit niet alleen, zeker als er een nieuwe migratievloed aan zou zitten te komen. In dat geval appelleren we aan de Vlaamse overheid om ons te helpen maatwerk te blijven bieden.
Door ons rechtstreeks extra middelen ter beschikking te stellen, of door te kiezen voor een VDAB-werking, die nog meer dan vandaag inzet op grootstedelijke uitdagingen, waarvan ook onze stad niet gespaard blijft.
Tegelijk laten we vanuit het stadsbestuur alvast geen gelegenheid onbenut om dit probleem waar nodig aan te kaarten. Op Vlaams, federaal en Europees vlak. Maar ook bij de landen van herkomst zelf.
ma 27/01/2014 - 08:16