Repareren is opnieuw hip. Het succes van de repair cafés bewijzen dat mensen beginnen te beseffen dat weggooien van repareerbare goederen ecologisch en economisch niet langer verantwoord is.
Economen zoals Koen Schoors pleiten ervoor om de vertaalslag te maken naar de echte economie: Laten we goederen en diensten niet langer bekijken als dingen die je zo goedkoop mogelijk produceert, zo goedkoop mogelijk koopt en vervolgens helaas snel op de vuilnishoop laat belanden. De verspilling van energie en grondstoffen is hallucinant. Het alternatief is om duurzamer naar goederen te kijken en het economisch systeem daaraan aan te passen. Een voorbeeld: als ik een vaatwas koop, koop ik mij eigenlijk zoveel als technisch mogelijk wasbeurten. Via de gsm die ik koop, wil ik een zo groot mogelijk aantal uren, maanden, jaren bereikbaarheid verwerven. De goederen en diensten worden in deze redenering zaken die best gerepareerd, geüpgraded, aangepast worden als ze hun eerste levensfase voorbij zijn.
En nu komt het: DAT soort diensten moet ik dan dicht bij huis kunnen vinden: een snelle lokale dienstverlening en bedrijfjes die instaan voor onderhoud en reparaties. In sommige gevallen desnoods met behulp van de meest innovatieve technologieën zoals 3D printers.
Vindt de schepen dat deze visie op economische transitie behoort tot het beleidsplan ‘economie en ondernemen’ waarin men ambieert om investeringen voor logistiek aan te trekken (naast investeringen voor biotechnologie, nieuwe materialen en cleantech)?
Is de schepen bereid om een dergelijke soort van visie op goederen en diensten mee te huldigen in het kader van zijn innovatief beleid?
Welke stappen en maatregelen kan Gent zetten om dit soort van economisch denken ingang te laten vinden bij de burgers (consumenten) én bij de bedrijven (nieuwe of bestaande)?
Bedankt voor de interessante vraag. Een boeiend thema dat met de repair-cafés inderdaad meer en meer onder de aandacht wordt gebracht. We worden er ons allemaal meer en meer bewust van dat sorteren en recycleren op zich niet meer voldoende is, en dit omdat onze hulpbronnen en grondstoffen eindig zijn. We moeten daarom goederen ook meer en meer hergebruiken, zoals ze herstellen en repareren, om op termijn minder grondstoffen te moeten verbruiken. Dit is een trend die zowel bij de consument als bij de ondernemer meer en meer aan belang wint, en nog verder zal winnen. Een trend waarbij we evolueren van een wegwerpeconomie naar een meer duurzame economie dat minder grondstoffen verbruikt.
Deze visie op economie past volledig binnen het bestuursakkoord van de Stad Gent en het economisch beleid dat sterk inzet op het realiseren van een duurzame, innovatieve economie. In mijn beleidsnota refereer ik hier in algemene lijnen ook naar en ik citeer: “Doorheen de thema’s en acties wordt er maximaal gefocust op de mogelijkheden van de groene economie. De vergroening van de economie vergt een systematische aanpak waarbij het hele economische systeem wordt gevat. Eco-efficiënte materialen, producten en diensten kunnen bijdragen tot de creatie van extra jobs en het versterken van de concurrentiepositie van de ondernemingen. Samen met innovatie en kennisontwikkeling zorgt dit voor nieuwe kansen voor de uitbouw van de Gentse economie.”
Belangrijke effecten hierbij dus de mogelijke jobcreatie, ook voor de reparatie-economie. Dit biedt kansen voor tewerkstelling van laagopgeleiden en ontwikkeling van activiteiten, diensten en tewerkstelling binnen bijvoorbeeld de sociale economie. Daarnaast leidt het repareren van goederen tot nieuwe technologieën en innovaties, wanneer bepaalde onderdelen niet meer gerepareerd of geproduceerd kunnen worden, zoals het voorbeeld van 3D-printing die u zelf heeft aangehaald.
De aandacht voor de realisatie van een duurzame, innovatieve economie is een horizontaal thema dat doorheen het volledige economische beleid loopt, zoals bijvoorbeeld rond het stimuleren van ondernemerschap, het speerpuntenbeleid, vestigingsvragen, het acquisitiebeleid, enzovoort. Voor de duidelijkheid de reparatie-economie wordt op zich niet als aparte sector behandelt, maar wordt ondervangen via de focus op duurzame economie binnen het reguliere beleid. Een aantal voorbeelden:
1) In het kader van het stimuleren van ondernemerschap is er de verkiezing van de Gentse rolmodellen, met onder meer de verkiezing van de innovatieve ondernemer, van de duurzame ondernemer. Op deze manier willen we het belang van duurzaam ondernemen en innovatie voor de Gentse economie in de kijker plaatsen.
2) Via het startersbeleid komen uiteraard ook duurzame, innovatieve bedrijven in aanmerking voor ondersteuning en begeleiding.
3) Via het speerpuntenbeleid zullen projecten worden ondersteund op het vlak van cleantech, materialen, ICT die allen bijdragen tot de realisatie en het versterken van een duurzame Gentse economie. De reparatie-economie heeft hierbij raakvlakken met de diverse speerpunten:
- voor cleantech: het zo duurzaam gebruiken en hergebruiken van grondstoffen en afvalstoffen
- wat betreft materialen: systeeminnovatie op vlak van materialen om zo goederen langer en beter te kunnen gebruiken
- ICT als essentiële factor voor het ontwikkelen van diensten rond een bestaand, fysiek product
4) De “reparatie-economie” houdt een snelle, lokale dienstverlening in, die instaat voor het onderhoud en de reparatie van goederen en diensten. Deze dienstverlening moet zich als gevolg dicht bij huis bevinden. De verweving van economische functies in het woonweefsel kan hier dan ook een antwoord op geven. Zoals opgenomen in het bestuursakkoord en mijn beleidsnota moeten we streven naar een maximale verweving van dergelijke niet-hinderlijke bedrijven.
5) Daarnaast komt er met de ontwikkeling van de Wiedauwkaai, waarvan de uitgiftefase dit najaar start, ook een nieuw lokaal bedrijventerrein op de markt specifiek voor kleine KMO’s , bij voorkeur maakbedrijven.
Naast deze reguliere acties spelen we in de toekomst waar mogelijk ook in op initiatieven van hogere overheden, zoals Europa, die dergelijke vormen van economische transitie mee ondersteunen. Voorbeeld hiervan is een recente mededeling van de Europese Commissie rond de circulaire economie: “Towards a circular economy: a zero waste programme for Europe”, waarbij men de verschillende beleidskaders in kaart wil brengen die nodig zijn voor de overgang naar een koolstofarme en grondstoffenefficiënte economie.
Naast de beleidsnota economie & ondernemen zijn er ook heel wat linken vanuit milieu. Collega Heyse refereert zo in haar beleidsnota milieu naar het Gents Klimaatverbond dat mee kan instaan voor kennisuitwisseling naar bedrijven toe, meer bepaald rond het informeren en sensibiliseren van de vooropgestelde klimaatdoelstellingen. Met de Ghent Living Lab’s worden er proeftuinen gelanceerd voor kennisinstellingen en innoverende groene bedrijven die mee willen denken en werken aan maatschappelijke uitdagingen door klimaatverandering.
Vanuit Ivago wordt er dan weer meer gesensibiliseerd naar de burgers rond het belang van repareren. De ondersteuning van de repair-cafés wordt door Ivago samen met andere stedelijke diensten ook opgenomen.
Tot daar mijn insteken. Ik denk dat collega Peeters ook nog een stuk zal aanvullen vanuit zijn beleidsdomein innovatie. Besluitend wil ik meegeven dat binnen het reguliere economische beleid er dus heel wat kapstokken zijn om de reparatie-economie mee te ondersteunen en te versterken. Dit kaderend binnen een economie die inzet op nieuwe trends, een economie die bijdraagt tot vernieuwing en verduurzaming.
“Bij dit alles kan Gent BC een rol spelen.
Gent BC wil zich toespitsen op een aantal gebieden die maatschappelijk belangrijk zijn en waarvoor ook de nodige kennisbasis aanwezig is in de regio: Biotechnologie, Informatie- en Communicatietechnologie en Materiaaltechnologie, waarvoor Gent BC zich richt op de internationale uitdagingen, en Energie, Urban Mining en Gezondheid, waarvoor Gent BC innovatieve initiatieven wil stimuleren die zich direct vertalen in lokale en regionale maatschappelijk tastbare realisaties.”
ma 15/09/2014 - 14:13