Het Gemeentedecreet van 15 juli 2005, artikel 2.
Het Gemeentedecreet van 15 juli 2005, artikel 42, § 3.
Een belangrijke uitdaging voor het stedelijke seniorenbeleid is de reorganisatie van de Open Huizen, ontmoetingsplaatsen voor en door 55+, voorheen de stedelijke clubhuizen voor senioren. Deze (momenteel 24) Open Huizen worden al tientallen jaren uitgebaat door vrijwilligers. De werkingen, draagkracht, cultuur, openheid van de Open Huizen zijn dan ook erg verschillend en gaat van een besloten intern gericht 'kaarthuisje' met beperkte openingsmomenten tot Open Huizen met een rijk aanbod aan activiteiten en actieve samenwerking met de buurt.
Het formele kader voor de werking, maar ook voor het engagement van deze vrijwilligers, vanuit het stadsbestuur was tot dit jaar erg beperkt. Er bestond nog geen huishoudelijk reglement, het takenpakket en profiel voor de vrijwilligers was nog niet bepaald. Dit zorgde voor een kwetsbare en onduidelijke situatie voor (de aansprakelijkheid van) zowel de vrijwilligers in kwestie als het stadsbestuur.
Een 'voorziening' zoals een Open Huis dient te beantwoorden aan allerlei regelgeving zoals deze van het FAVV, SABAM, brandveiligheid, vrijwilligerswetgeving,... Er dient ook te worden vermeden dat Open Huizen in de feiten concurrentie voeren met de horeca, de werking en dienstverlening van buurtcentra en Lokale Dienstencentra,...
Slechts beperkte delen van de werking worden geregeld binnen het Reglement van inwendige orde inzake vrijwilligersinitiatieven van de dienst Buurtwerk en Seniorendienst van 25 juni 2012.
In vergadering van 24 april 2014 gaf het college goedkeuring aan een naamswijziging en volgende teksten:
De tekst Missie en opdracht kadert de Open Huizen binnen het beleid voor senioren en wil ook bijdragen aan de sociale cohesie in Gent. De focus ligt op het creëren van laagdrempelige ontmoetingsplaatsen voor in de eerste plaats 55+, het tegengaan van vereenzaming, het opnemen door het Open Huis van een actievere rol in de wijk en een afstemming van de werking op deze van de Lokale Dienstencentra (OCMW) en Buurtcentra. Veel aandacht gaat naar het scheppen van de juiste sfeer en een uitnodigende cultuur zodat kan worden gesproken van een ‘Open’ Huis. Uniek zijn de vrijwilligerswerkingen die de Open Huizen uitbaten, binnen een uniform kader moeten zij verder de eigen accenten kunnen leggen. Cruciaal is om de individuele vrijwilliger goed te omkaderen maar ook zoveel mogelijk te beschermen op vlak van aansprakelijkheid.
Aangezien dit voor onze vrijwilligers nieuw is is het van belang om duidelijke einddoelen te stellen maar om op geleidelijke wijze een proces te doorlopen. De duur van deze overgangstermijn is afhankelijk van het huidige aanbod, de interne cultuur en de draagkracht van de vrijwilligersploeg van een Open Huis.
Belangrijk onderdeel van dit proces is een huishoudelijk reglement voor de werking en openbare dienstverlening van de Open Huizen. Er wordt duidelijk aangegeven waaruit de werking minimaal dient te bestaan, wat de rol is van de individuele vrijwilliger en voorzitter bij een Open Huis, de sturing door de vrijwilligersploeg en de verhouding tot en ondersteuning door het stadsbestuur. Het huishoudelijk reglement biedt de mogelijkheid om op maat van de vrijwilligersploeg en Open Huis, en in een sfeer van samenwerking, afspraken te maken over de invoering ervan.
Om de vrijwilligers te voorzien van toegankelijke en bruikbare handvaten wordt het formele huishoudelijk reglement, en de wetgeving die op verschillende facetten van de werking van een Open Huis van toepassing is, in het voorjaar 2015 vertaald en tastbaar gemaakt in een handboek. Dit handboek zal zowel digitaal als op papier ter beschikking zijn. In voorjaar 2015 wordt de Organisatienota licht aangepast en zal ‘het Open Huis’ extern worden gelanceerd. In het najaar 2014 en voorjaar 2015 vi/onden ook verschillende vrijwilligersevenementen plaats met oog op de informatie en sensibilisatie van de vrijwilligers.
Na een eerdere visieoefening binnen de Seniorenraad, enkele jaren geleden, werd de inhoud van wat finaal uitmondde in de teksten Missie en opdracht, Organisatienota en Huishoudelijk Reglement voor de Open Huizen in de loop van 2013 en 2014 in een bijna maandelijkse regelmaat afgetoetst aan vertegenwoordigers van de Open Huizen binnen de commissie Open Huizen van de Seniorenraad. In het voorjaar worden door de ondersteunende stadsdienst (Seniorendienst) werkgroepen opgestart die moeten toelaten om verschillende facetten van de werking samen met de Open Huis-vrijwilligers verder uit te werken.
De opmaak van het reglement werd begeleid door de Juridische Dienst en de Dienst Interne Controle. Er diende een evenwicht te worden gevonden tussen de KUS-principes en de leesbaarheid voor de vrijwilligers. Een leesgroep van vrijwilligers bij de Open Huizen formuleerde tekstuele bemerkingen.
Het is aangewezen dat de werking van de Open Huizen, ontmoetingsplaatsen voor en door 55+ kadert binnen een huishoudelijk reglement.
Keurt goed het huishoudelijk reglement voor de Open Huizen, ontmoetingsplaatsen voor en door 55+, zoals gevoegd in bijlage die integraal deel uitmaakt van dit besluit. Het huishoudelijk reglement treedt in werking op 1 maart 2015.