De Gentse gemeenteraad keurde in september 2015 het 'Mobiliteitsplan Gent –Strategische Mobiliteitsvisie: Mobiliteit als motor voor een bereikbare en duurzame stad' goed, nadat het voorafgaandelijke ontwerpplan in oktober 2014 voor het eerst aan de raad werd gepresenteerd.
Een belangrijk onderdeel van dit ontwerp- en definitieve mobiliteitsplan was van bij de aanvang een nieuw verkeerscirculatieplan voor de binnenstad, het gebied afgebakend door de ringweg R40. Een uitgewerkt 'Circulatieplan Binnenstad Gent' werd tijdens een themacommissie in januari 2016 aan de gemeenteraad voorgesteld en wordt tijdens de gemeenteraadszitting van februari 2016 ter stemming voorgelegd.
Het basisconcept van dit circulatieplan is kort samengevat het indelen van het gebied binnen de R40 in een aantal sectoren waartussen autoverkeer niet langer mogelijk is. Ook binnen deze sectoren worden de rijrichtingen en doorgangsmogelijkheden op heel wat plaatsen herzien. Een belangrijk aspect is verder de gevoelige uitbreiding van het voetgangersgebied. Daarnaast zijn een aantal randvoorwaarden opgenomen die onontbeerlijk worden geacht voor de inwerkingtreding van het plan, die momenteel voorzien is op 3 april 2017 (meer en betere P+R, vlottere doorstroming op R40, enz.).
Het nieuwe circulatieplan zal een directe impact hebben op het dagelijkse leven van zeer veel Gentenaars. Daarbij gaat het niet alleen om de inwoners van het verruimde voetgangersgebied en van het gebied binnen de R40, maar zeker ook om de inwoners aan de buitenrand van de R40 en van de deelgemeenten. Zoals vermeld wijzigt het voorliggende plan immers drastisch de bereikbaarheid van de binnenstad én de circulatie binnen die binnenstad.
Die onmiddellijke impact (op wonen, werken, ondernemen, handel drijven, bezoeken, enz.) verklaart waarom het circulatieplan voor heel veel discussie zorgt en ook voor veel ongerustheid. Daarvan getuigen zowel steunacties ten voordele van het plan als protestacties tégen het plan via diverse wegen en kanalen (manifestaties, online-initiatieven, petities, opiniestukken in de pers, bezwaarschriften n.a.v. het openbaar onderzoek over het ontwerpmobiliteitsplan, klachten van individuele en groepen bewoners en handelaars, enz.).
Dit alles maakt dat het vandaag onduidelijk is of er een voldoende draagvlak bestaat bij de Gentenaars voor de invoering van het circulatieplan. Dergelijk draagvlak vanwege de lokale bevolking lijkt nochtans essentieel voor een plan dat zo rechtstreeks ingrijpt in het leven van mensen. Dit is ontegensprekelijk een cruciale randvoorwaarde.
Het gemeentedecreet van 15 juli 2005 (zie artikels 205-220) voorziet een geschikt instrument om te toetsen of er al dan niet een draagvlak bij de Gentenaars bestaat: de gemeentelijke volksraadpleging. Om de hierboven genoemde redenen, die kunnen gelden als motivering in de zin van artikel 216 van het voornoemde decreet, is het aangewezen dat het stadsbestuur op eigen initiatief, zoals voorzien in artikel 205 van het voornoemde decreet, een gemeentelijke volksraadpleging over het 'Circulatieplan Binnenstad Gent' organiseert. Aangezien de invoering van dit circulatieplan pas voorzien is op 3 april 2017 is er ruim de tijd om dergelijke volksraadpleging te organiseren.
Een bijkomend argument is dat de paars-groene meerderheid participatie en inspraak van de burger als een belangrijk thema heeft ingeschreven in het huidige bestuursakkoord 2013-2018. De mogelijkheden tot participatie die tot nog toe werden voorzien in het kader van het mobiliteits- en circulatieplan (al dan niet afgedwongen door de oppositie), moeten in dit verband als onvoldoende worden beschouwd: ze geven geen uitsluitsel over het al dan niet bestaan van een voldoende draagvlak.
Daarom, op voorstel van de N-VA-fractie,
De gemeenteraad beslist, overeenkomstig artikels 205 en 214, §1 van het gemeentedecreet van 15 juli 2005, om de inwoners via een gemeentelijke volksraadpleging te raadplegen over het 'Circulatieplan Binnenstad Gent' dat op de gemeenteraad van 22 februari 2016 voorligt.
De gemeenteraad draagt het college op om deze volksraadpleging te organiseren in overeenstemming met de bepalingen van het voornoemde gemeentedecreet en van het besluit van de Vlaamse Regering houdende vaststelling van de nadere procedureregels voor de organisatie van een gemeentelijke volksraadpleging van 5 juni 2009.
De vraag die, conform artikel 218 van het gemeentedecreet van 15 juli 2005, via de in artikel 1 vermelde gemeentelijke volksraadpleging aan de inwoners wordt voorgelegd luidt alsvolgt: "Vindt u dat Gent en de Gentenaars beter worden van het voorliggende 'Circulatieplan Binnenstad Gent'?"
De in artikel 1 vermelde gemeentelijke volksraadpleging dient plaats te vinden vóór 1 december 2016, overeenkomstig artikel 214, §2, van het gemeentedecreet van 15 juli 2005.